Premios da Crítica Galicia

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Gañadores e xurados do Premio da Crítica Galicia 2013.

Os Premios da Crítica Galicia foron convocados desde 1978 polo Círculo Orensán Vigués. En 1992 faise cargo deles a Fundación Premios da Crítica Galicia. Concédense en varias modalidades: creación literaria, ensaio e pensamento, investigación, música, ciencias e artes da representación e iniciativas culturais. Dende 1993 outórgase tamén a distinción de Galego egrexio a unha personalidade caracterizada por manter ao longo da súa vida un firme compromiso coa cultura galega.

Premios[editar | editar a fonte]

1978-1996 (seis categorías)[editar | editar a fonte]

Ano Creación literaria Ensaio e pensamento Investigación Ciencias e artes da representación Música Iniciativas culturais
1978 Alfonso Pexegueiro por Mar e naufraxio Andrés Torres Queiruga por Recupera-la salvación Isidro Parga Pondal María Uriz A Roda e Milladoiro Museo do Pobo Galego
1979 Álvaro Cunqueiro por Os outros feirantes Albino Prada Blanco e Abel López Rodríguez por A outra economía galega Manuel Núñez Grupo Troula Rogelio Groba Seminario de Estudios Galegos
1980 Carlos Casares por Os escuros soños de Clío (Edicións do Cerne) Isaac Díaz Pardo, Salvador García Bodaño, García Martín e Xohán Ledo por Carlos Maside: pintor para unha terra Xosé A. López Taboada Laxeiro Xuventudes Musicais Escola Aberta
1981 Antón Tovar por Calados esconxuros Xosé Neira Vilas Hermut Heine Xosé Bar Boo Xoán Trillo Grupo Atlántica
1982 Alfredo Conde por Breixo Pedro de Llano Cabado Xosé Ramón Barreiro Fernández Cigarrós e Peliqueiros de Laza Carlos Villanueva Abelairas Concello de Redondela
1983 Víctor Freixanes por O triángulo inscrito na circunferencia Ramón Villares Xosé Manuel Carballés Vázquez Pepe Barro Daniel Quintas Antón Santamarina
1984 Arcadio López-Casanova Xosé Chao Rego deserto Francisco Leiro Nemesio García Carril Preescolar na Casa
1985 Ramiro Fonte por Designium Ramón Villares Ramón Máiz Chano Piñeiro por Mamasunción Dorothé Schubarth e Antón Santamarina Asociación de Funcionarios pola Normalización Lingüística de Galicia
1986 Manuel Vilanova por A lenda das árbores de prata Andrés Torres Queiruga Ramón Lorenzo Compañía Luís Seoane Grupo Universitario de Cámara Cantareliña
1987 Suso de Toro por Polaroid Xosé Carlos Bermejo por O fin da Historia Vicente Almazán Manuel Rivas Enrique Macías Alonso Nova Escola Galega
1988 Xosé Luís Méndez Ferrín por Bretaña Esmeraldina Xosé Armesto Faginas por Cunqueiro: unha biografía deserto Pedro de Llano Cabado Manuel Fanego Revista Grial
1989 Víctor Freixanes por O enxoval da noiva Francisco Rodríguez Diccionario normativo Galego-Castelán da Editorial Galaxia Xavier Villaverde Na Lúa Cadernos da Escola Dramática Galega
1990 Antón Risco por As metamorfoses de Proteo Marcial Gondar A Natureza ameazada César Portela Xosé López Calo Xulgado do Social Nº 2 de Pontevedra
1991 Fiz Vergara Vilariño por Nos eidos da bremanza Xulio Cabrera por O combate dos deuses Atlas Lingüístico Galego do Instituto da Lingua Galega Xurxo Lobato Jesús Bal y Gay Xosé Luís Blanco Campaña
1992 Xosé Luís Méndez Ferrín por Arraianos Carlos Taibo Begoña Bas Silverio Rivas Miro Moreira El Correo Gallego
1993 Antón Avilés de Taramancos por Obra viva Pegerto Saavedra por A vida cotiá en Galicia de 1550 a 1850 Lourenzo Fernández Prieto Miguelanxo Prado Antonio Vasco Pardevila Empresa Castromil
1994 Manuel Rivas por En salvaxe compaña Gonzalo Allegue Xoaquín Fernández Leiceaga Xosé Lodeiro Fernández Coro Ultreia Dorotea Bárcena
1995 Marilar Aleixandre por A expedición do Pacífico Xesús Alonso Montero por As palabas do exilio Anxo Tarrío por Literatura galega. Aportacións a unha historia crítica Xabier Toubes Música en Compostela O Correo Galego
1996 Xavier Rodríguez Baixeras por Nadador Xosé Antón Castro Modesto Hermida Centro Galego de Arte Contemporánea Carlos López García-Picos Asociación Irimia

1997-2010 (sete categorías)[editar | editar a fonte]

Ano Creación literaria Ensaio e pensamento Investigación Ciencias e artes da representación Música Iniciativas culturais Galego egrexio
1997 Pilar Pallarés por Livro das devoracións Antón Figueroa Lorenzana por Lecturas alleas Francisco Díaz-Fierros Manuel Gallego Jorreto Carlos Núñez Vieiros Isaac Díaz Pardo
1998 Xosé María Álvarez Cáccamo Francisco Sampedro por Ideoloxía e distorsión Ricardo Polín Enrique Ortiz Alonso Xosé Iglesias Melitón Revista Bravú Basilio Losada
1999 Carlos Casares Ana Santorun Ardone/Marcela Santorun Ardone por Luis Seoane, o alquimista Pilar Rodríguez Suárez Virxilio Viéitez Agrupación Musical do Rosal Concello de Allariz Milladoiro
2000 Bieito Iglesias por O mellor francés de Barcelona Luís Álvarez Pousa por A identidade fronte á rede Román Rodríguez González por De aldeas e cidades Caixanova Coro Ultreia pola edición fonográfica do Códice Calixtino Semana Galega de Filosofía Editorial Galaxia
2001 Xosé Manuel Villanueva por Adeus India, adeus Xoán González Millán por Resistencia cultural e diferencia histórica Manuel González Gómez por Funcións ecolóxico-ambientais do monte en Galicia. Unha perspectiva económica Antón Reixa Antón Corral Enciclopedia Galega Universal de Ir Indo Olegario Sotelo Blanco
2002 Manuel María por Obra completa Olivia Rodríguez por Estética e teoría da cultura en Vicente Risco Narciso de Gabriel por Escolantes e escolas de ferrado Leopoldo Nóvoa Henrique Otero Os pobos do Couto Mixto (aldeas de Rubiás e Meaus en Santiago, e concellos de Baltar e Calvos de Randín) Carlos Casares
2003 Carlos Casares Ramón Piñeiro Diccionario de verbos galegos “Laverca” Arturo Baltar David Fernández Alonso Biblioteca Galega 120 de La Voz de Galicia Mago Antón
2004 Anxos Sumai por Anxos de Garda Manuel Mandianes por O río do esquecemento. Identidade antropolóxica de Galicia Manuel Caamaño Suárez por As construccións da arquitectura popular. Patrimonio etnográfico de Galicia Museo Provincial de Lugo Amador Santos Fundación Pedrón de Ouro Manuel Gallego Jorreto
2005 Luísa Villalta por En concreto Xosé Chao Rego por O demo meridiano Antón Costa Rico por Historia da educación e da cultura en Galicia Técnicos e artistas galegos da película Mar adentro Ano da Música de Pontevedra Museo Etnográfico da Limia Xesús Alonso Montero
2006 Xavier Alcalá por Nas catacumbas Teresa Moure por As palabras das fillas de Eva Xosé Ramón Freixeiro Mato por Correctores contraargumentativos no galego Festival En pé de pedra Meniños cantores A Peneira Xosé Manuel Beiras
2007 Manuel Rivas por Os libros arden mal Francisco Sampedro por A violencia excedente Ricardo Gurriarán por Ciencia e conciencia na Universidade de Santiago 1900-1940 Fundación Eugenio Granell Alalá (programa da TVG) Asociación Cultural Xermolo de Guitiriz Ramón Cacabelos
2008 Miguel-Anxo Murado por O soño da febre Xurxo Borrazás por Arte e parte. Dos patriarcas á arte suicida Xusto Beramendi por De provincia a nación. Historia do galeguismo político Xaime Quessada Editorial Ouvirmos pola colección A tiracolo Arquivo do Reino de Galicia R Cable e Telecomunicacións S.A.
2009 Luís González Tosar por Estúrdiga materia Camilo Nogueira por Europa, o continente pensado Henrique Monteagudo por Letras primeiras. O Foral de Caldelas. A emerxencia da escrita en galego e os primordios da lírica trovadoresca Compañía Nova Galega de Danza Juan Durán pola ópera O arame Festival de Cans Ramón Lorenzo Vázquez
2010 Suso de Toro por Sete Palabras Manuel Forcadela por A mecánica da maxia. Ficción e ideoloxía en Álvaro Cunqueiro Miguel Barros Puente por Ramón Piñeiro e a revisión do nacionalismo Enrique Acuña Colección Ars Gallaeciae Musicae Casa das Ciencias Xosé Xoán Barreiro Prado


2011-2013 (seis categorías)[editar | editar a fonte]

Ano Creación literaria Investigación Música Iniciativas culturais Artes plásticas e visuais Artes escénicas e audiovisuais
2011 Ana Romaní por Estremas Jorge Mira por coordinar o traballo A importancia da similitude interlingüística e o bilingüismo equilibrado cando dúas linguas compiten SonDeSeu Proxecto Terra, do Colexio Oficial de Arquitectos de Galicia Ángela de la Cruz Citizen, da compañía Chévere
2012 Agustín Fernández Paz por Fantasmas de luz Patricia Fra López pola edición de Regreso a Compostela, de Edith Wharton Asociación Galega de Compositores Asociación O Sorriso de Daniel Carmen Nogueira Xosé Manuel Olveira "Pico"
2013 Xabier Cordal por Transmuta Xosé Ramón Barreiro por Murguía Taller Atlántico Contemporáneo Culturgal Xulio Gil Rodríguez Voadora

2014-2015 (sete categorías)[editar | editar a fonte]

Ano Creación literaria Investigación Música Iniciativas culturais Artes plásticas e visuais Artes escénicas e audiovisuais Cultura gastronómica
2014 Xosé María Lema Suárez por Costa do Solpor Xosé Ramón Freixeiro Mato por Estilística da lingua galega Berrogüetto Ciclo Poetas D(in)versos Antón Pulido Novoa Lois Patiño por Costa da morte Grupo Cuevas
2015 Agustín Fernández Paz por A viaxe de Gagarin Xosé Ramón Pena por Historia da literatura galega II. De 1853 a 1916. O Rexurdimento Guadi Galego Cineuropa Xaquín Marín A Panadaría Miguel Vila

2016-2022 (oito categorías)[editar | editar a fonte]

Ano Creación Investigación Iniciativas culturais e científicas Cine e artes audiovisuais Música Artes plásticas Artes escénicas Gastronomía
2016 María do Cebreiro por O deserto Blanca-Ana Roig por Historia da literatura infantil e xuvenil galega Observatorio da Mariña pola Igualdade Alberte Pagán Uxía Senlle Gabriel Tizón Teatro do Atlántico Artesáns da Pesca
2017 Antonio Manuel Fraga por Querido H.P. Lovecraft Marcos Pérez Pena por A prensa galega na Transición Programa ConCiencia Festival S8 Luís Emilio Batallán María Luisa Sobrino Flor Maceiras Grupo Nove
2018 Xabier P. Docampo por A nena do abrigo de astracán José Luis Mascareñas Ana Romaní Álvaro Gago por Matria Mercedes Peón Javier Alonso de la Peña Mostra Internacional de Teatro Cómico e Festivo de Cangas Federación de Razas Autóctonas de Galiza (Boaga)
2019 Moncha Fuentes por O mar que nos leva Lume-1 Festival da Poesía no Condado Fariña Xan Carballal Soledad Penalta Rut Balbís Lucía Freitas
2020 Olga Novo por Feliz idade.[1] Bieito Alonso por Anarquistas galegos en América GCiencia Xornalismo e Divulgación.[2] Óliver Laxe por O que arde Margarita Viso pola súa traxectoria Alfonso Costa pola súa traxectoria Os monicreques de Kukas por Arlequina e a súa traxectoria Festa do Marisco do Grove
2021[3] Xesús Fraga, Virtudes (e misterios) Miguel Anxo Seixas, Castelao. Construtor da nación. Tomo II Viñetas desde o Atlántico Margarita Ledo Alejo Amoedo Manuel Ayaso Erregueté. Revista Galega de Teatro Queixaría Arias Moniz
2022[4] Manuel Rivas, O que fica fóra Xavier R. Madriñán, A figuración galega de Irlanda, 1840-1936 A investigación do paleolítico das serras orientais na Cova Eirós Atalante Ugia Pedreira Mónica Alonso Chévere,N.E.V.E.R.M.O.R.E. María Varela, de Parada das Bestas.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. "Olga Novo". premiosdacriticagalicia.org. Consultado o 20 de xuño de 2021. 
  2. Redacción (21 de novembro de 2020). "GCiencia gaña o Premio da Crítica de Galicia". gciencia.com. Consultado o 20 de xuño de 2021. 
  3. "Xesús Fraga, Viñetas desde o Atlántico ou Margarita Ledo, entre os 'Premios da Crítica de Galicia' de 2021". www.europapress.es. 2021-11-13. Consultado o 2021-11-13. 
  4. Diario, Nós (2022-11-19). "Manuel Rivas, Ugía Pedreira, Chévere ou a Cova Eirós entre os galardóns da crítica da Galiza". Nós Diario. Consultado o 2022-11-19. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]