Cabana de Bergantiños
Coordenadas: 43°13′09″N 8°55′48″W / 43.21917°N 8.93°W
| Cabana de Bergantiños | |
|---|---|
| Casa do concello | |
| Situación | |
| Xentilicio[1] | cabanés - bergantiñán |
| Xeografía | |
| Provincia | Provincia da Coruña |
| Comarca | Bergantiños |
| Poboación | 4.909 hab. (2010) |
| Área | 100,3 km² |
| Densidade | 48,90 hab./km² |
| Entidades de poboación | 144 repartidas en 10 parroquias |
| Capital do concello | A Carballa (Cesullas) |
| Política (2011) | |
| Alcalde | José Muíño Domínguez (PPdeG) |
| Concelleiros | BNG: 0 PPdeG: 9 PSdeG-PSOE: 2 Outros: - |
| Eleccións municipais en Cabana de Bergantiños | |
| Uso do galego[2] (2001) | |
| Galegofalantes | 99,65 % |
| Sitio web oficial | |
| www.concello-cabana.com | |
Cabana de Bergantiños é un concello da provincia da Coruña, pertencente á comarca de Bergantiños. Limita ao norte co río Anllóns que o separa do concello de Ponteceso, o leste co concello de Coristanco, o sur co concello de Zas, e ó oeste co concello de Laxe, e ó estuario do río Anllóns que forma a fronte meridional da ría de Corme e Laxe.
Segundo o IGE a súa poboación no 2010 era de 4.909 habitantes (4.985 no 2009), (5.199 no 2006, 5.294 no 2005, 5.354 no 2004, 5.447 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «cabanés».
| Evolución da poboación de Cabana de Bergantiños - desde 1900 ata 2011 - | ||||||
| 1900 | 1930 | 1950 | 1981 | 2004 | 2009 | 2011 |
| 4.727 | 5.232 | 6.772 | 6.991 | 5.354 | 4909 | {{{7}}} |
| Fontes: INE e IGE
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.) |
||||||
Índice |
[editar] Xeografía
Cabana de Bergantiños localízase no extremo occidental da comarca de Bergantiños na provincia da Coruña, en plena Costa da Morte.
[editar] Situación xeográfica da capital
Hoxe en día a capital do concello esta situada na parroquia de Cesullas no lugar da Carballa, antigamente chegou a estar nun edificio, hoxe en día en ruínas, situado no lugar do Bosque e ata hai poucos anos estivo situada no lugar da Áspera en cuxo edificio esta agora a Casa das asociacións.
[editar] Superficie
Cabana ten unha superficie de 99,8 km² repartidos en 10 parroquias.
[editar] Montes
- Borneiro (371 metros de altitude).
- Lourido (312 metros de altitude).
- O Castelo (318 metros de altitude).
- O Gontón.
- Perrol (de 438 metros de altitude).
- Vilariño.
[editar] Hidrografía
A ladeira oriental do concello encontrase percorrida por varios regatos que teñen os seus correspondentes nacementos nas ladeiras montañosas do concello. A rede fluvial da zona está formada por ríos que dirixíndose cara o norte, verten o seu caudal no río Anllóns.
[editar] Ríos
O río Anllóns que atravesa e limita polo norte no seu curso co concello de Ponteceso ata desembocar formando a enseada de A Insua que o separa da ría de Corme e Laxe por unha lingua de area, que sae desde O Couto (Ponteceso) chamada A Barra e polo illote de A Tiñosa que de marea valeira forma unha península coa Barra.
[editar] Regatos
- Río do Reguenco.
- Rego dos Muíños, chamado así debido aos numerosos muíños de auga que había e que aínda se conservan, pero nun estado lamentable de conservación. Hoxe en día dispón de unha senda fluvial que permite o paseo a carón do río.
[editar] Clima
O clima neste concello é suave con unha media de 14 ºC e unhas precipitacións de arredor dos 1.350 mm.
[editar] Flora
A vexetación cobre aproximadamente o 55% da superficie do concello destacando as repoboacións de piñeiros e eucaliptos que cambiaron a vexetación autóctona.
[editar] Entidades de poboación
[editar] Historia
[editar] Antigüidade
[editar] Vestixios arqueolóxicos
O Dolmen de Dombate, símbolo da cultura megalítica galega, e o castro de Borneiro ámbolos dous na parroquia de Borneiro dan fe da poboación na antigüidade no municipio. Ademais existen uns oito recintos castrexos.
A Vía Per Loca Marítima que cruzaría o río Anllóns por Ponteceso camiño de Corme e as minas de Corcoesto[3] dan fe da presenza dos romanos. Tamén aparecen vestixios romanos nas igrexas de Cundíns, Cesullas e Riobo.
[editar] Idade Moderna
Os pazos de Canduas, Corcoesto, Nantón, O Bosque (Cesullas), e a Torre da Penela son vestixios da Idade Moderna estes últimos bastante abandonados.
Ao século XVIII corresponden os retablos das igrexas de Nantón e Riobo. Nesta última atópanse os cadaleitos dos Condes da Penela. Nesta mesma parroquia está a torre da Penela.
[editar] Cultura
[editar] Patrimonio
[editar] Arqueolóxico
- En Cabana de Bergantiños atópanse o Dolmen de Dombate e o castro de Borneiro, os dous na parroquia de Borneiro.
- Na parroquia de Riobo atopase a Torre da Penela.
- No contorno do dolmen de Dombate contruirase o Parque Arqueolóxico do Megalitismo da Costa da Morte que é un dos catro centros de interpretación que constitúen a Rede Galega do Patrimonio Arqueolóxico.[4]
[editar] Cultural
- Na parroquia de Cesullas atopase o lugar de San Fins famoso pola súa romaría.
- Na parroquia de Canduas está a praia de Area das Vacas.
[editar] Cultura popular
[editar] Festas e celebracións
Nas festas hai que distinguir entre as oficiais do municipio e as das parroquias.
- Festa oficial do concello.
A festa oficial do concello celébrase o 1 de agosto na honra á San Fins do Castro.
- Festas das parroquias.
- Borneiro:
- San Xoán, día 24 de xullo.
- Virxe do Carme, día 18 de xullo no lugar do Briño.
- Canduas:
- San Bras, día 3 de febreiro.
- Virxe do Carme, o 28 de agosto.
- San Antonio, o 29 de agosto.
- San Martiño, día 11 de novembro.
- San Lucía, día 13 de decembro.
- Cesullas:
- Virxe do Carme, o 1º domingo do mes de xullo no lugar de Neaño.
- Virxe do Carme, o 10 de agosto no lugar de San Fins.
- Santo Estevo, día 29 de decembro.
[editar] Gastronomía
Podemos gozar da rica gastronomía da zona onde teñen especial interese os produtos da horta o caldo galego xunto co cocido e os produtos derivados do cocho, así como os lácteos en xeral.
[editar] Como chegar
- Desde A Coruña
Desde A Coruña, chégase pola estrada C-552 que vai ata Fisterra, pasando por Arteixo, Paiosaco e A Laracha e ó chegar a Carballo (capital da comarca de Bergantiños) desviarse cara a Malpica ata Buño. Aí cómpre desviarse cara a Ponteceso e despois cara Cabana.
Ao pasar Carballo tamén se pode continuar pola C-552 sen desviarse ata Baio (concello de Zas) pasando por Coristanco, Agualada, Natón (xa en Cabana de Bergantiños) e Baio.
- Desde Santiago
Desde Santiago de Compostela chégase pola estrada C-545 ata Portomouro, e alí cómpre desviarse cara a Santa Comba, Zas e Baio, e aí coller o desvío cara a Borneiro.
[editar] Galería de imaxes
- Vexa o artigo principal en: Galería de imaxes de Cabana de Bergantiños
[editar] Parroquias
| Galicia | Provincia da Coruña | Parroquias de Cabana de Bergantiños | |
|---|---|
|
Anos (Santo Estevo) | Borneiro (San Xoán) | Canduas (San Martiño) | Cesullas (Santo Estevo) | Corcoesto (San Pedro) | Cundíns (San Paio) | O Esto (San Xoán Bautista) | Nantón (San Pedro) | Riobó (San Martiño) | A Silvarredonda (San Pedro) |
[editar] Lugares
Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Cabana de Bergantiños vexa: Lugares de Cabana de Bergantiños.
[editar] Notas
- ↑ Véxase no Galizionario.
- ↑ Datos de 2001 publicados en 2004.
- ↑ hoxe en día están outra vez en estudo para unha posible reapertura Una empresa canadiense compra la mina de Corcoesto para extraer oro
- ↑ A Xunta dá luz verde ao proxecto sectorial do Parque do Megalistismo da Costa da Morte
[editar] Véxase tamén
[editar] Ligazóns externas
| Concellos da Comarca de Bergantiños | |||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Cabana de Bergantiños |
Carballo |
Coristanco |
A Laracha |
Laxe |
Malpica de Bergantiños |
Ponteceso |
|
|
|||||