Oleiros

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

Coordenadas: 43°19′59.22″N 8°19′1.54″W / 43.3331167°N 8.3170944°W / 43.3331167; -8.3170944

Oleiros
Escudo de Oleiros
Castelo Santa Cruz.Oleiros.Galicia.jpg

Castelo de Santa Cruz.
Situacion Oleiros.PNG
Situación
Xentilicio[1] oleirense
Xeografía
Provincia Provincia da Coruña
Comarca Comarca da Coruña
Poboación 34.386 hab. (2012)
Área 43,8 km²
Densidade 785,07 hab./km²
Entidades de poboación 9 parroquias
Capital do concello Oleiros
Política (2011)
Alcalde Ángel García Seoane
Concelleiros BNG: 1
PPdeG: 7
PSdeG-PSOE: 2
Outros: AV 11
Eleccións municipais en Oleiros
Uso do galego[2] (2001)
Galegofalantes 82,22%
Na rede
oleiros.org
alcaldia@oleiros.org

Oleiros é un concello da provincia da Coruña, pertencente á comarca da Coruña. Segundo o IGE no 2012 tiña 34.386 habitantes (33.550 no 2010, 31.694 no 2007, 31.264 no 2006, 30.467 no 2005, 29.671 no 2004). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «oleirense».

Xeografía[editar | editar a fonte]

Unha vista da Coruña dende Bastiagueiro, en Oleiros.

Limita ao norte coa ría de Ares, ao leste cos concellos de Sada e Bergondo, ao sur cos de Cambre e Culleredo e ao oeste co concello da Coruña e coa ría do Burgo, da cal abrangue a costa da marxe dereita oposta á da cidade da Coruña. Está situado no interior da unidade xeográfica chamada Xistos Cristalinos de Bergondo, creada no Precámbrico.

Toponimia[editar | editar a fonte]

Segundo o Padre Sarmiento[3] o topónimo Oleiros fai referencia ás olas en que se celebraban antigamente os soterramentos[4].

Historia[editar | editar a fonte]

Da época da cultura castrexa consérvanse trece castros, destacando o castro de Serantes e o de Dexo. Da Idade Media consérvanse poucos restos, entre eles atópase a Igrexa Románica de Dexo do século XII consagrada polo arzobispo Xelmirez no ano 1108.

O castelo de Santa Cruz está situado nun illote na enseada do mesmo nome, no Porto de Santa Cruz. Foi mandado construír por Diego das Mariñas no século XVI para completar o sistema defensivo da baía coruñesa, xunto co castelo de Santo Antón, o castelo de San Diego e o castelo de San Amaro. No século XIX foi mercado pola familia Quiroga-Pardo Bazán. En 1939 foi doado pola filla de Emilia Pardo Bazán á arma de cabalería para organizar colonias dos orfos de guerra civil ata 1978. O castello quedou abandonado ata 1989 cando foi mercado polo concello. O Castelo de Santa cruz está declarado Ben de Interese Cultural. Actualmente é o Centro de Extensión Universitaria e Divulgación Ambiental de Galicia[5]

Demografía[editar | editar a fonte]

É o segundo concello máis poboado da comarca da Coruña e o décimo concello galego en poboación.

Censo Total 33.443
Menores de 15 anos 5.163 (15.44%)
Entre 15 e 64 anos 23.017 (68.82%)
Maiores de 65 anos 5.263 (15.73%)
Evolución da poboación de Oleiros (desde 1900 ata 2013)
 1900  1930  1950  1981  2004  2009  2011  2012  2013
 6.972  9.115  10.564  15.039  29.671      34.386  {{{9}}}
Fontes: INE e IGE

(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Economía[editar | editar a fonte]

A economía de Oleiros estivo durante séculos centrada no sector agrario, gandeiro e pesqueiro. No porto de Lorbé existe unha das depuradoras de mexillóns máis importantes de Galiza.

A proximidade á cidade da Coruña fixo medrar a poboación do concello que pasou dunha etapa de cidade dormitorio, nas zonas máis próximas, e de ocio preto das praias. Oleiros é agora un concello residencial e de alta calidade de vida. O concello ten múltiples urbanizacións, zonas de vivendas e equipamento residencial. Nos últimos anos construíronse zonas verdes, zonas peonís e infraestruturas para mellorar a vida diaria no concello.

Patrimonio[editar | editar a fonte]

O museo dos Oleiros forma parte do Centro Cultural As Torres de Santa Cruz, unha das máis importantes escolas de cerámica popular. Acolle unha colección única en Europa de cerámica popular, e é sede dunha das feiras máis importantes de cerámica tradicional de España, que cada ano acolle centos de alfareiros que expoñen as súas pezas.

Lugares de interese[editar | editar a fonte]

Praia de Santa Cristina
Praias:
Museos:
Salas de exposicións:
Monumentos:

Galería de imaxes[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Galería de imaxes de Oleiros.
Macroconcerto de verán na praia de Santa Cristina, Oleiros.

Parroquias[editar | editar a fonte]

As nove parroquias que compoñen o concello de Oleiros.
Galicia | Provincia da Coruña | Parroquias de Oleiros

Dexo (Santa María) | Dorneda (San Martiño) | Iñás (San Xorxe) | Liáns (Santaia) | Maianca (San Cosme) | Oleiros (Santa María) | Perillo (Santa Locaia) | San Pedro de Nós (San Pedro) | Serantes (San Xián)

Lugares[editar | editar a fonte]

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Oleiros vexa: Lugares de Oleiros.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Véxase no Galizionario.
  2. Datos de 2001 publicados en 2004.
  3. Padre Sarmiento (1754-55): Viaje a Galicia, páxs. 67 e 68.
  4. Cabeza Quiles, F.: Os nomes de lugar, p. 3145. Ed. Xerais, Vigo 1992.
  5. O CEIDA -Centro de Extensión Universitaria e Divulgación Ambiental de Galicia-

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Oleiros Modificar a ligazón no Wikidata

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]

Concellos da Comarca da Coruña Comarca da Coruña
Abegondo
Abegondo
Arteixo
Arteixo
Bergondo
Bergondo
Cambre
Cambre
Carral
Carral
A Coruña
A Coruña
Culleredo
Culleredo
Oleiros
Oleiros
Sada
Sada