Fisterra

Coordenadas: 42°54′21.40″N 9°15′45.79″W / 42.905944°N 9.2627194°W / 42.905944; -9.2627194

Fisterra


Vista panorámica da vila (Son do vento de Fisterra).
Situación

Xentilicio^[1]	fisterrán / fisterrá
Xeografía
Provincia	Provincia da Coruña
Comarca	Comarca de Fisterra
Poboación	4990 hab. (2012)
Área	29,4 km²
Densidade	169,73 hab./km²
Entidades de poboación	4 parroquias
Capital do concello
Política (2011)
Alcalde	José Manuel Traba Fernández (PPdeG)
Concelleiros	BNG: 2 PP^deG: 6 PS^deG-PSOE: 3 Outros:
Eleccións municipais en Fisterra
Uso do galego^[2] (2001)
Galegofalantes	98,76%
Páxina web oficial
www.concellofisterra.com
Correo electrónico	alcaldia@fisterra.dicoruna.es

Fisterra é un concello da provincia da Coruña, pertencente á comarca de Fisterra. Segundo o IGE a súa poboación no 2012 era de 4.990 habitantes (5.005 no 2009, 5.009 no 2006, 5.042 no 2005, 5.093 no 2004, 5.141 en 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «fisterrán».

Evolución da poboación de Fisterra (desde 1900 ata 2012)
1900	1930	1950	1981	2004	2009	2011	2012
4.708	4.994	4.838	5.322	5.093	4.995		4.990
Fontes: INE e IGE (Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Historia [editar]

O topónimo ten orixe latina, de finis terrae (fin da terra). Antigamente pensábase que o cabo Fisterra era o punto máis occidental do mundo coñecido, ao veren as lexións romanas o afundimento do sol nas augas do océano Atlántico.

Antigos xeógrafos grecorromanos situaban aquí o Promontorium Nerium e o Ara Solis, o altar de culto ao sol construído polos fenicios e mandado destruír polo Apóstolo Santiago.

A tradición oral mistura lendas de temática relixiosa, marítima e pétrea, como as da ermida de San Guillerme, a Orca Vella, Pedras Santas, Santo Cristo de Fisterra ou a cidade de Dugium.

Os peregrinos que fan o camiño de Santiago adoitan rematar aquí a súa viaxe.

Patrimonio [editar]

Casa consistorial.

A vila de Fisterra está formada por un núcleo antigo crecido en anfiteatro sobre o peirao.

O castelo de San Carlos foi construído a mediados do século XVIII dentro dun plan defensivo da ría de Corcubión xunto co castelo do Príncipe, en Ameixenda (Cee) e o castelo do Cardenal, en Corcubión.

Deseñado polos enxeñeiros Demaur e Exaccha, en 1757 iniciouse a súa construción, co reformulamento xeral, a explanación do solar, a cimentación sobre rocha a base de pedra e barro e un tramo de muralla. Ten forma irregular para adaptarse ao terreno rochoso sobre o que está asentado.

Foi rematado en 1767, por Real Orde de Carlos III. No asalto francés a Fisterra durante a Guerra da Independencia Española sufriu un incendio que conlevou a súa destrución. Ata entón contaba con tres frontes e unha nave interior coa dependencia do oficial, o cuartel e o polvorín. Posteriormente reformouse a nave central, e foi restaurado recentemente.

Economía [editar]

O peirao da vila acolle boa parte da actividade económica. A flota está formada por pequenos barcos de baixura que utilizan diversas artes de pesca coma o palangre, nasas ou betas, subhastando as capturas na lonxa.

Tamén se leva a cabo a agricultura de subsistencia.

Fisterra na cultura popular [editar]

Os de Noia son borrachos,/ os de Muros aloqueiros,/ os de Fisterra son mouros,/ e os do Son sonche bucheiros. ^[3]
- Aloque ou aloqueiro significan pantano, lameira, e, por extensión, atranco, dificultade, compromiso.
- Bucheiro pode significar barrigán, tripón; ou pescador de bucheiros, nome local dos muxos.