Gondomar

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Gondomar
Escudo de Gondomar
Casa do Concello de Gondomar.JPG

Casa do concello.
Situacion Gondomar.PNG
Situación
Xentilicio[1] gondomareño
Xeografía
Provincia Provincia de Pontevedra
Comarca Comarca de Vigo
Poboación 13.973 hab. (2011)
Área 74,5 km²
Densidade 187,56 hab./km²
Entidades de poboación 10 parroquias
Capital do concello Gondomar
Política (2011)
Alcalde Fernando Guitián
Concelleiros BNG: 5
PPdeG: 7
PSdeG-PSOE: 2
Outros: CDL 2 IXG 1
Eleccións municipais en Gondomar
Uso do galego[2] (2011)
Galegofalantes 40,97%
Na rede
http://www.concellodegondomar.com
Igrexa parroquial de San Vicente de Mañufe.

Gondomar é un concello da provincia de Pontevedra, pertencente á comarca de Vigo. Segundo o IGE, en 2010 tiña 13.890 habitantes. O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é «gondomareño».

Poboación[editar | editar a fonte]

Censo Total (Habitantes) 13.954
Menores de 15 anos 2.036 (14.59 %)
Entre 15 e 64 anos 9.760 (69.94 %)
Maiores de 65 anos 2.158 (15.46 %)
Evolución da poboación de Gondomar (desde 1900 ata 2013)
 1900  1930  1950  1981  2004  2009  2011  2012  2013
  7.842  8.219  9.037  10.009   12.121  13.890   13.973   13.954  {{{9}}}
Fontes: INE e IGE

(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Xeografía[editar | editar a fonte]

Encóntrase no Val Miñor, entre a serra do Galiñeiro e a ribeira do río Miñor, preto de Vigo e das praias de Nigrán e Baiona. Dá cara á ría de Baiona, estando bordeado polo Pico Castelo e o monte Couxo.

Máis da metade da superficie está destinada a uso forestal, destacando o cultivo de piñeiros, xunto coa flora autóctona en fragas de carballos e castiñeiros. O clima é de temperaturas suaves, con máximas en xullo e mínimas en xaneiro, así como precipitacións elevadas.

Historia[editar | editar a fonte]

Os primeiros restos humanos datan do paleolítico inferior, coma os máis de 200 útiles de cuarcita tallada atopados en Chan do Cereixo. En Chaín hai un dolmen, e en Pedra Moura hai petróglifos podomorfos e naviculares. Tamén hai gravados no monte de Santo Antón. Da cultura castrexa data o castro de Xián. No lugar de Cristo María atopáronse machadas de bronce. No monte de San

Hai restos da calzada romana Per loca maritima, mencionada no itinerario de Antonino.

Na idade Antiga estableceuse o poboado de Gundemaro, que segundo o Padre Sarmiento e outros autores, deulle nome ao concello.

En 1149 Áurea Bellida doou unhas terras nas que Afonso VII autorizou a construción do mosteiro de Santa Baia das Donas, convento feminino da orde de San Bieito.

En 1616 Diego Sarmiento de Acuña comandou a defensa de Baiona e do Val Miñor ante os ataques do pirata Drake, polo que Filipe III lle concedeu o título de conde de Gondomar. En 1623 intercedeu, xunto con outros nobres, na adxudicación por parte do rei do voto do reino de Galicia nas Cortes de Castela. Así mesmo, axudou a lograr a concesión da Escuadra de Galicia, que defendía a costa do ataque de piratas e apoiaba a flota do Cantábrico.

Na guerra contra Portugal durante o reinado dos Austrias a vila de Gondomar foi arrasada polos exércitos veciños.

Durante a guerra da Independencia Española os habitantes de Gondomar colaboraron na reconquista de Vigo.

Patrimonio[editar | editar a fonte]

A igrexa de santa Eulalia de Donas ten a súa orixe no Mosteiro de Santa Baia das Donas. A igrexa de Peitieros é de orixe románica, pero foi reformada nos séculos XVIII e XIX, mantendo da construción orixinal os muros e a fachada. Nesta mesma parroquia hai un cruceiro, onde se reunían os representantes das distintas parroquias da comarca para parlamentar.

O Pazo do Conde de Gondomar ten a súa orixe no século XIV, sufrindo con posterioridade numerosas reformas. Outras casas grandes son o pazo de Pampillón e o de Villarés, na parroquia de Vilaza, e o Pazo de Mendoza, en Mañufe.

Galería de imaxes[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Galería de imaxes de Gondomar.

Parroquias[editar | editar a fonte]

Galicia | Provincia de Pontevedra | Parroquias de Gondomar

Borreiros (San Martiño) | Chaín (Santa María) | Couso (San Cristovo) | Donas (Santa Baia) | Gondomar (San Bieito) | Mañufe (San Vicente) | Morgadáns (Santiago) | Peitieiros (San Miguel) | Vilaza (Santa María) | Vincios (Santa Mariña)

Lugares de Gondomar[editar | editar a fonte]

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Gondomar vexa: Lugares de Gondomar.

Notas[editar | editar a fonte]

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Gondomar









Concellos da Comarca de Vigo Comarca de Vigo
Baiona
Baiona
Fornelos de Montes
Fornelos de Montes
Gondomar
Gondomar
Mos
Mos
Nigrán
Nigrán
Pazos de Borbén
Pazos de Borbén
O Porriño
O Porriño
Redondela
Redondela
Salceda de Caselas
Salceda de Caselas
Soutomaior
Soutomaior
Vigo
Vigo