Enerxía renovable

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Este é un dos 1000 artigos que toda Wikipedia debería ter.
Enerxías renovables
Aeroxenerador
Biodiésel
Biomasa
Enerxía xeotérmica
Enerxía hidráulica
Enerxía solar
Enerxía mareomotriz
Enerxía undimotriz
Enerxía eólica
Aeroxeradores no Pindo.

Denomínase como enerxía renovable a aquela enerxía que se obtén de fontes naturais virtualmente inesgotables, unhas pola inmensa cantidade de enerxía que conteñen (por exemplo a enerxía xeotérmica), e outras por seren capaces de rexenerarse por medios naturais (a enerxía solar e a eólica, a biomasa, etc.). Sendo esta o conxunto de fontes de enerxía que periódicamente se atopan a disposición dos humanos e que estes son capaces de transformar en enerxía útil . [1] Consideramos que se rexeneran, ou se renovan, naturalmente de xeito máis rápido á velocidade que as consumimos. Algúns exemplos son a calor solar, o vento, as mareas e a calor dentro da terra .

En xeral son fontes de enerxía dispersa ou moi pouco concentrada, por exemplo só un 5% da irradiación solar é absorbida polo chan e menos aínda, un 0'3 %, o é polas plantas . Moitas dependen da xeografía e do clima, de modo que non todos os sistemas de calquera tipo de enerxías renovables pódense instalar en calquera lugar. Outra característica bastante xeneral é que é aleatoria, é dicir variable e non controlable no tempo e tamén no espazo. Isto fai que sexa imprescindible o uso de sistemas de almacenamento de enerxía, que a gardan a medida que se xera, por un tempo máis ou menos limitado, para que sexa usada segundo a demanda do seu consumo.

No ano 2006, aproximadamente o 18% do consumo mundial de enerxía fora xerado por fontes renovables.[2] As Nacións Unidas declararon o ano 2012 como o Ano Internacional da Enerxía Sostible para Todos. [3]

Enerxía alternativa[editar | editar a fonte]

Un concepto similar, pero non idéntico é do das enerxías alternativas: unha enerxía alternativa, ou máis precisamente unha fonte de enerxía alternativa é aquela que pode suplir ás enerxías ou fontes enerxéticas actuais, xa sexa polo seu menor efecto contaminante, ou fundamentalmente pola súa posibilidade de renovación. Segundo esta definición, algúns autores inclúen a enerxía nuclear dentro das enerxías alternativas, xa que xeran moi poucos gases de efecto invernadoiro.

O consumo de enerxía é un dos grandes medidores do progreso e benestar dunha sociedade. O concepto de "crise enerxética" aparece cando as fontes de enerxía das que se abastece a sociedade esgótanse. Un modelo económico como o actual, cuxo funcionamento depende dun continuo crecemento, esixe tamén unha demanda igualmente crecente de enerxía. Posto que as fontes de enerxía fósil e nuclear son finitas, é inevitable que nun determinado momento a demanda non poida ser abastecida e todo o sistema colapse, salvo que se descubran e desenvolvan outros novos métodos para obter enerxía: estes serían as enerxías alternativas.

Por outra banda, o emprego das fontes de enerxía actuais tales como o petróleo, gas natural ou carbón carrexa consigo problemas como a progresiva contaminación, ou o aumento dos gases invernadoiro.

A discusión enerxía alternativa/convencional non é unha mera clasificación das fontes de enerxía, senón que representa un cambio que necesariamente terá que producirse durante este século. É importante apuntar que as enerxías alternativas, aínda sendo renovables, tamén son finitas, e como calquera outro recurso natural terán un límite máximo de explotación. Xa que logo, ata aínda que podamos realizar a transición a estas novas enerxías de forma suave e gradual, tampouco van permitir continuar co modelo económico actual baseado no crecemento perpetuo. É por iso polo que xorde o concepto do Desenvolvemento sostible. Devandito modelo baséase nas seguintes premisas:

Electricidade fotovoltaica.
  • O uso de fontes de enerxía renovable, xa que as fontes fósiles actualmente explotadas terminarán esgotándose, segundo os pronósticos actuais, no transcurso deste século XXI.
  • O uso de fontes limpas, abandonando os procesos de combustión convencionais e a fisión nuclear.
  • A explotación extensiva das fontes de enerxía, propoñéndose como alternativa o fomento do autoconsumo, que evite na medida do posible a construción de grandes infraestructuras de xeración e distribución de enerxía eléctrica.
  • A disminución da demanda enerxética, mediante a mellora do rendemento dos dispositivos eléctricos (electrodomésticos, lámpadas, etc.)
  • Reducir ou eliminar o consumo enerxético innecesario. Non se trata só de consumir máis eficientemente, senón de consumir menos, é dicir, desenvolver unha conciencia e unha cultura do aforro enerxético e condena do despilfarro.

A produción de enerxías limpas, alternativas e renovables non é xa que logo unha cultura ou un intento de mellorar o medio ambiente, senón unha necesidade á que o ser humano vaise a ver abocado, independientemente da nosa opinión, gustos ou crenzas.

Clasificación[editar | editar a fonte]

Véxase tamén: Enerxía.

As fontes renovables de enerxía poden dividirse en dúas categorías: non contaminantes ou limpas e contaminantes. Entre as primeiras:

As contaminantes obtéñense a partir da materia orgánica ou biomasa, e pódense utilizar directamente como combustible (madeira ou outra materia vexetal sólida), ben convertida en bioetanol ou biogás mediante procesos de fermentación orgánica ou en biodiésel, mediante reaccións de transesterificación e dos residuos urbanos.

As enerxías de fontes renovables contaminantes teñen o mesmo problema que a enerxía producida por combustibles fósiles: na combustión emiten dióxido de carbono, gas de efecto invernadoiro, e a miúdo son aínda máis contaminantes posto que a combustión non é tan limpa, emitindo tisnes e outras partículas sólidas. Encádranse dentro das enerxías renovables porque mentres poidan cultivarse os vexetais que as producen, non se esgotarán. Tamén se consideran máis limpas que os seus equivalentes fósiles, porque teóricamente o dióxido de carbono emitido na combustión foi previamente absorbido ao transformarse en materia orgánica mediante fotosíntese. En realidade non é equivalente a cantidade absorbida previamente coa emitida na combustión, porque nos procesos de sementa, recolección, tratamento e transformación, tamén se consome enerxía, coas súas correspondentes emisións.

Ademais, pódese atrapar gran parte das emisións de CO2 para alimentar cultivos de microalgas/certas bacterias e lévedos (potencial fonte de fertilizantes e piensos, sal (no caso das microalgas de auga salobre ou salada) e biodiésel/etanol respectivamente, e medio para a eliminación de hidrocarburos e dioxinas no caso das bacterias e levaduras (proteínas petrolíferas) e o problema das partículas resólvese coa gasificación e a combustión completa (combustión a moi altas temperaturas, nunha atmosfera moi rica en osíxeno) en combinación con medios descontaminantes das emisións como os filtros e precipitadores de partículas (como o precipitador Cottrel), ou como as superficies de carbón activado. Tamén se pode obter enerxía a partir dos residuos sólidos urbanos e dos lodos das centrais depuradoras e potabilizadoras de auga. Enerxía que tamén é contaminante, pero que tamén o sería en gran medida si non se aproveitase, pois os procesos de pudrición da materia orgánica realízanse con emisión de gas natural e de dióxido de carbono.

Evolución histórica[editar | editar a fonte]

Roda de muíño (enerxía hidráulica)
Patín de auga (enerxía mecánica humana)

As enerxías renovables constituíron unha parte importante da enerxía utilizada polos humanos desde tempos remotos, especialmente a solar, a eólica e a hidráulica. A navegación a vela, os muíños de vento ou de auga e as disposicións constructivas dos edificios para aproveitar a do sol, son bos exemplos diso.

Co invento da máquina de vapor por James Watt, vanse abandonando estas formas de aproveitamento, por considerarse inestables no tempo e caprichosas e utilízanse cada vez máis os motores térmicos e eléctricos, nunha época en que o aínda relativamente escaso consumo, non facía prever un agotamento das fontes, nin outros problemas ambientais que máis tarde se presentaron.

Cara á década dos anos 1970 as enerxías renovables consideráronse unha alternativa ás enerxías tradicionais, tanto pola súa dispoñibilidade presente e futura garantida (a diferenza dos combustibles fósiles que precisan miles de anos para a súa formación) como polo seu menor impacto ambiental no caso das enerxías limpas, e por esta razón foron chamadas enerxías alternativas. Actualmente moitas destas enerxías son unha realidade, non unha alternativa, polo que o nome de alternativas xa non debe empregarse.

Segundo a Comisión Nacional de Enerxía española, a venda anual de enerxía do Réxime Especial multiplicouse por máis de 10 en España, á vez que os seus prezos rebaixáronse un 11%.[Cómpre referencia]

En España as enerxías renovables supuxeron no ano 2005 un 5,9% do total de enerxía primaria, un 1,2% é eólica, un 1,1% hidroeléctrica, un 2,9% biomasa e o 0,7% outras. A enerxía eólica é a que máis crece.[Cómpre referencia]

As fontes de enerxía[editar | editar a fonte]

As fontes de enerxía pódense dividir en dous grandes subgrupos: permanentes (renovables) e temporais (non renovables).

Non renovables[editar | editar a fonte]

Os combustibles fósiles son recursos non renovables: non podemos repoñer o que gastamos. Nalgún momento acabaranse, e talvez sexan necesarios millóns de anos para contar nuevamente con eles. Son aquelas cuxas reservas son limitadas e esgótanse co uso. As principais son a enerxía nuclear e os combustibles fósiles (o petróleo, o gas natural e o carbón).

Enerxía fósil[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Quecemento global.

Os combustibles fósiles pódense utilizar en forma sólida (carbón), líquida (petróleo) ou gaseosa (gas natural). Son acumulacións de seres vivos que viviron fai millóns de anos e que se han fosilizado formando carbón ou hidrocarburos. No caso do carbón trátase de bosques de zonas pantanosas, e no caso do petróleo e o gas natural de grandes masas de plancton mariño acumuladas no fondo do mar. En ambos casos a materia orgánica descompúxose parcialmente por falta de osíxeno e acción da temperatura, a presión e determinadas bacterias de forma que quedaron almacenadas moléculas con enlaces de alta enerxía.

A enerxía máis utilizada no mundo é a enerxía fósil. Si se considera todo o que está en xogo, é de suma importancia medir con exactitude as reservas de combustibles fósiles do planeta. Distínguense as ”reservas identificadas” aínda que non estean explotadas, e as ”reservas probables”, que se poderían descubrir coas tecnoloxías futuras. Segundo os cálculos, o planeta pode fornecer enerxía durante 40 anos máis (si só se utiliza o petróleo) e máis de 200 (si se sigue utilizando o carbón). Hai alternativas actualmente en estudo: a enerxía fisil -nuclear e non renovable-, as enerxías renovables, as pilas de hidróxeno ou a fusión nuclear.

Enerxía nuclear[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Enerxía nuclear.

O núcleo atómico de elementos pesados como o uranio, pode ser desintegrado (fisión nuclear) e liberar enerxía radiante e cinética. As centrais termonucleares aproveitan esta enerxía para producir electricidade mediante turbinas de vapor de auga. Obtense ao romper os átomos de minerais radioactivos en reaccións en cadea que se producen no interior dun reactor nuclear.

Unha consecuencia da actividade de produción deste tipo de enerxía, son os residuos nucleares, que poden tardar miles de anos en desaparecer e tardan moito tempo en perder a radioactividade.

Renovables ou verdes[editar | editar a fonte]

Enerxía verde é un termo que describe a enerxía xerada a partir de fontes de enerxía primaria respetuosas co medio ambiente. As enerxías verdes son enerxías renovables que non contaminan, é dicir, cuxo modo de obtención ou uso non emite subproductos que poidan incidir negativamente no medio ambiente.

Actualmente, están cobrando maior importancia a causa do agravamento do efecto invernadoiro e o consecuente quecemento global, acompañado por unha maior toma de conciencia a nivel internacional con respecto a devandito problema. Así mesmo, economías nacionais que non posúen ou esgotaron as súas fontes de enerxía tradicionais (como o petróleo ou o gas) e necesitan adquirir eses recursos doutras economías, buscan evitar dita dependencia enerxética, así como o negativo na súa balanza comercial que esa adquisición representa.

Principais enerxías renovables[editar | editar a fonte]

En principio, as fontes permanentes son as que teñen orixe solar, de feito, sábese que o Sol permanecerá activo por máis tempo que a Terra. Aínda así, o concepto de renovabilidade depende da escala de tempo que se utilice e do ritmo de uso dos recursos.

Enerxía hidráulica[editar | editar a fonte]

Central hidroeléctrica
Artigo principal: Enerxía hidráulica.

A enerxía potencial acumulada nos saltos de auga pode ser transformada en enerxía eléctrica. As centrais hidroeléctricas aproveitan a enerxía potencial do auga dos ríos para poñer en funcionamento unas turbinas que moven un xerador eléctrico. Esta enerxía considérase renovable porque non consome a auga senón que só aproveita a súa movemento. É indispensable velar por que a temperatura e a composición do auga sexa igual antes que despois do salto, e así e todo, o feito de acumular auga modifica o ecosistema do río.

Enerxía eólica[editar | editar a fonte]

Xeneradores eólicos de enerxía.
Artigo principal: Enerxía eólica.

Cerca do 2% de enerxía que chega do Sol a Terra transfórmase en enerxía cinética do aire en movemento, é dicir vento, na atmosfera. Un 35% desta enerxía, disipada, atópase na capa atmosférica situada a un quilómetro da Terra[4] A enerxía eólica é a enerxía obtida mediante a utilización desta enerxía mecánica, xerada por correntes de aire que se despraza debido ás diferenzas locais de presión.

O vento utilizouse desde antigo para mover as aspas dos muíños, e actualmente utilízase ademais para mover aeroxeradores, que non son máis que muínos que moven unha turbina de eixe horizontal, conectada a un xerador que produce enerxía eléctrica. Os aeroxeradores poden agruparse en parques eólicos. Hainos en terra firme e tamén sobre plataformas fondeadas no mar. Tamén hai outros tipos de aeroturbinas, que poden ser de eixe vertical, con dúas palas, multipalas, con rotor a sotavento e de diferentes tamaños; de uso individual en grandes instalacións que xeran electricidade a gran escala.

Enerxía solar[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Enerxía solar.

O Sol ten unha potencia da orde de 4.10 26 Watt s. A súa enerxía chega á Terra de xeito moi difundido, sendo fonte de vida e orixe da maioría das outras formas de enerxía na Terra. A radiación solar ten un valor de potencia que varía coa altitude, o clima, a latitude e segundo as condicións atmosféricas e o momento do día e das estacións. Pódese recoller directa, difundida (polas nubes, polo aire) ou reflectida polo chan.

Recóllella con paneles solares ou con colectores solares para transformala en enerxía térmica (enerxía solar térmica) ou en enerxía eléctrica (enerxía solar termoeléctrica e enerxía solar fotovoltaica, a obtida con paneis fotovoltaicos). Nas centrais térmicas solares utilízase a enerxía térmica dos colectores solares para xerar electricidade. Tamén se usa en sistemas pasivos, sobre todo na arquitectura (véxase Arquitectura bioclimática). Existen fornos solares de alta temperatura e desde fai anos moitos aparellos electrónicos (calculadoras, etc.) e xoguetes poden funcionar con enerxía solar. Como curiosidade creáronse cociñas solares e outros aproveitamentos orixinais.

Enerxía xeotérmica[editar | editar a fonte]

Planta de enerxía xeotérmica
Artigo principal: Enerxía xeotérmica.

A calor do interior da Terra (5000 ºC) débese a varios factores, entre os que destacan o gradiente xeotérmico e a calor radioxénica . A enerxía xeotérmica é aquela enerxía que pode ser obtida polo home mediante o aproveitamento da calor do interior da Terra. A gran escala pódese usar para obter auga quente sanitaria (calefacción, lavar roupa, etc.), enerxía térmica industrial ou ben para producir electricidade, a partir do vapor quente que se fai pasar por unha turbina. A pequena escala ten usos moi diversos, segundo a diferenza de temperaturas conseguida. A potencia eléctrica mundial a partir de enerxía xeotérmica é da orde dos 4.700 M W eléctricos e para usos térmicos duns 7.000MW térmicos.

Nalgunhas zonas do planeta, preto da superficie, as augas subterráneas poden alcanzar temperaturas de ebulición, e, xa que logo, servir para quentar.

Enerxías dos mares e océanos[editar | editar a fonte]

Central eléctrica mareomotriz.
Artigo principal: Enerxía mareomotriz.

Os mares e océanos teñen un gran potencial enerxético co que os humanos esperan poder obter electricidade e enerxía útil. Suscitouse, en fase conceptual e algúns prototipos, fundamentalmente as seguintes tecnoloxías: A enerxía mareomotriz, orixinada polas forzas gravitatorias entre a Lúa, a Terra e o Sol, e que pode aproveitarse en lugares estratéxicos, como golfos, baías ou estuario s utilizando turbinas hidráulicas que se interpoñen no movemento natural das augas, xunto con mecanismos de canalización e depósito, para obter movemento nun eixe. A enerxía das olas, producida polo movemento das ondas. A enerxía debida ao gradiente térmico oceánico é a que aproveita a pequena diferenza de temperaturas entre a superficie do mar e augas máis profundas. A enerxía das correntes mariñas poderíase aproveitar a partir de parques eólicos submarinos, que aproveitarían as correntes horizontais do medio mariño do mesmo xeito que se fai co vento en terra firme. Tamén se propuxo aproveitar a diferenza de salinidade entre os ríos e o mar para conseguir potencia osmótica ou enerxía azul.[5]

Consideración da biomasa e os agrocombustibles[editar | editar a fonte]

Campo de colza: para a alimentación humana ou para uso como carburante?
Artigo principal: Biomasa.

A diferenza principal entre a biomasa e os combustibles fósiles (restos de plantas mortas que, ao perder unha gran parte de auga e aire, teñen esta enerxía moito máis concentrada) é que os segundos tardan miles de anos en formarse na natureza. En principio a biomasa pódese cultivar e obter máis rápidamente que o petróleo pero resulta que nin dedicando todas as terras cultivables do planeta (o que implicaria non poder cultivar alimentos, nin materias primas para medicamentos, etc.) ao cultivo de biomasa poderíase obter suficiente enerxía como para substituír á que actualmente se obten do petróleo ou o gas natural, por isto actualmente considérase unha enerxía esgotable, non renovable. Algunhas formas de biomasa son o biogás, o bioetanol e o biodiesel.

A eventual confusión do público en xeral á clasificación dos agrocombustibles pode provir de que ás veces algúns sectores e empresas interesados na promoción deste negocio desenvolven a promoción do marketing segundo a cal denominan renovables sen selo e, ata, "bio", sen ser tampouco produtos dunha agricultura biolóxica nin éticamente sostible.

Os vexetais usados para producir biomasa requiren un certo tempo para medrar, un tempo despreciable si se compara co tempo que se necesita para que se forme carbón ou petróleo (por iso é polo que algúns consideran que é renovable) pero con todo máis lenta que a que faría falta para a demanda anual de enerxía equivalente á fósil actual, aínda que se dedicasen todas as terras cultivables do planeta. Isto fai que produtos como o agroetanol e o agrodiesel realmente sexan enerxías non sostibles e non renovables[6] [7] aínda que algunhas, como o biogás a partir de residuos, si son útiles e poden ser desexables para o medio ambiente, xa que fai diminuír a cantidade de lixo nos vertedeiros.

Polémicas[editar | editar a fonte]

Existe certa polémica sobre a inclusión da incineración (dentro da enerxía da biomasa) e da enerxía hidráulica (a gran escala) como enerxías verdes, polos impactos medioambientais negativos que producen, aínda que se trate de enerxías renovables.

O estatus de enerxía nuclear como «enerxía limpa» é obxecto de debate. En efecto, aínda que presenta unha das máis baixas taxas de emisións de gases de efecto invernadoiro, xera residuos nucleares cuxa eliminación non está aínda resolta. Segundo a definición actual de "residuo" non se trata dunha enerxía limpa.

Aínda que as vantaxes deste tipo de enerxías son notorias, tamén causou diversidade na opinión pública. Por unha banda, colectivos ecoloxistas como Greenpeace, alzaron a voz sobre o impacto ambiental que estas poden chegar a causar no medioambiente, e tamén sobre o negocio que moitos viron neste novo sector. Este colectivo xunto con outras asociacións ecoloxistas rexeitaron o impacto que enerxías como a eólica causan na contorna. Para iso propuxeron que os xeradores se instalasen no mar obtendo maior cantidade de enerxía e evitando a contaminación paisaxística. Agora ben, estas alternativas foron rexeitadas por outros sectores, principalmennte o empresarial, debido ao seu alto custo económico e tamén, segundo os ecoloxistas, polo afán de monopolio das empresas enerxéticas. Os empresarios en cambio defende a necesidade de tal impacto pois desa forma os custos son menores e xa que logo o prezo a pagar polos usuarios é máis baixo.

Vantaxes[editar | editar a fonte]

O Sol e o vento son dúas fontes de enerxía renovable
Residuos radioactivos dunha central nuclear. Os das renovables son menos perigosos e en cantidades menores.

Abundancia das fontes[editar | editar a fonte]

As fontes de enerxía renovables son distintas ás de combustibles fósiles ou centrais nucleares debido á súa abundancia . Considérase que o Sol proverá enerxía durante os próximos catro mil millóns de anos. O vento, a calor do interior da terra e a enerxía dos saltos de auga e das mareas en principio prevese que teñan un tempo de vida superior á da especie humana .

Menor custo das fontes[editar | editar a fonte]

A irradiación solar, o vento, o acceso a capas máis interiores da terra e o paso do auga son fontes máis económicas que a madeira, o carbón, o gas, o petróleo e o uranio. Esta diferenza económica, e sobre todo o feito de que as fontes poidan ser gratuitas (nalgúns casos, como a hidráulica, hai que ter en conta o custo de oportunidade, por exemplo, así como o custo do chan en que se sitúen as instalacións de xeración) e en todo caso que non se poidan comprar e vender directamente, ten importantes consecuencias sociais a nivel mundial.

Menor cantidade de emisións e residuos[editar | editar a fonte]

Algunhas fontes renovables non emiten dióxido de carbono adicional á atmosfera, salvo os necesarios para a súa construción e funcionamento. As fontes de enerxía non combustibles non producen gases de efecto invernadoiro nin outras emisións, contrariamente ao que ocorre cos combustibles, sexan fósiles ou renovables. A biomasa xera máis residuos por caloría obtida que os combustibles clásicos e de momento, algunhas fontes de enerxías renovables en vías de investigación tamén emiten unha gran cantidade de emisións no proceso de obtención de enerxía.

As enerxías renovables "puras" non adoitan xerar residuos perigosos, como ocorre con, por exemplo, a enerxía para fisión nuclear de uranio. Con todo, algunhas delas, en especial combustibles a base de helio ou de enerxía nuclear con auga (deuterio, en realidade), a biomasa, etc. necesitan enerxía para ser producidas, e parte desta provén de centrais nucleares de uranio. A biomasa ademais xera cinzas e pode xerar tamén monóxido de carbono e outras sustancias comúns co carbón, o gas natural e o petróleo.

Inconvintes[editar | editar a fonte]

Custo económico elevado da enerxía[editar | editar a fonte]

Uno dos motivos principais polos que se opta por outras fontes de enerxía, e particularmente os combustibles fósiles, é simplemente porque, por moito que o sol e o vento, por exemplo, sexan gratuitos, a enerxía obtida a partir de fontes renovables resulta a máis cara, aínda que as outras primarias obtéñanse a partir de produtos (petróleo, uranio, etc.) máis caros.[8] Ata sen ter en conta os custos de investimento que representa unha nova instalación para unha enerxía renovable e o enorme custo que pode representar actualizar (modificar) certas tecnoloxías, por exemplo os transportes, o prezo por unidade de enerxía é máis caro si esta é renovable si é de orixe fósil ou nuclear. Das renovables, a máis competitiva en canto a prezo é a enerxía hidráulica, e efectivamente o uso que se fai en Galicia é superior o das outras.

A unidade de enerxía custa máis de cincuenta veces máis si é de orixe renovable que noutro caso.[8] En concreto, en 1995 a media de prezo de todas as renovables era de 0'089 dólares para cada quilo vatio-hora de enerxía, mentres que un kilovatio-hora de enerxía a partir de fósiles (carbón, petróleo e derivados, gas natural) custaba entre 0'001 $ e 0'005 $, e o prezo do kilovatio-hora a partir de enerxía nuclear permanecía no mesmo orde de magnitude. Concretamente, por exemplo, o prezo que pagaron as empresas estadounidenses en 1995 para cada kilovatio-hora foi de 0'007 $ para a hidráulica, 0'115 $ para a xeotérmica e para a eólica, e 0'160 $ para a solar.[9]

Este inconvinte converterase aos poucos nunha vantaxe comparativa a medida que os combustibles fósiles se fagan, debido á súa crecente escaseza, máis caros. É tamén unha diferenza que os gobernos poden potenciar, achegando máis o custo social ao custo económico, é dicir encarecendo suficientemente os carburantes fósiles, unha medida nada popular.[8]

Enerxía difusa[editar | editar a fonte]

Un problema inherente ás enerxías renovables é a súa natureza difusa. Xa que certas fontes de enerxía renovable proporcionan unha enerxía dunha intensidade relativamente baixa, distribuída sobre grandes superficies, son necesarios novos tipos de "centrais" para convertelas en fontes utilizables. Para 1000 kWh de electricidade, consumo anual per cápita nos países occidentais, o propietario dunha vivenda situada nunha zona nubrada de Europa debe instalar oito metros cadrados de paneis fotovoltaicos, supondo un rendemento enerxético medio do 12,5%.

Con todo, con catro metros cadrados de colector solar térmico, un fogar pode obter gran parte da enerxía necesaria para auga quente sanitaria.


Cantidade irregular e incontrolable da enerxía obtida[editar | editar a fonte]

Curva de produción do vento (azul) e a demanda de electricidade (en vermello) durante a ultima quincena do mes de novembro onde se pode ver a carencia de enerxía.

As enerxías renovables son aleatorias, varían ao longo do tempo dun xeito que en principio non é previsible e que case nunca coincide coa demanda ou necesidade da enerxía (electrica, térmica,...) que queremos obter. Un exemplo clásico é o da enerxía solar térmica, obtemos máis cando fai máis calor e quizais non necesitamos, e en cambio no inverno, que é cando máis nos interesa, obtemos sempre menos, xa que a radiación solar é menor. A produción de enerxía eléctrica permanente esixe medios de almacenamento, por exemplo sistemas hidráulicos de almacenamento por bomba, baterías, futuras pilas de combustible de hidróxeno, etc. Estes deben poder almacenar a enerxía suficiente, que non sempre posible. Por exemplo, no exemplo anterior, a enerxía solar térmica doméstica pódese almacenar como máximo para unha semana, pero no inverno é fácil que haxa sete ou máis días con pouco sol polo que nos quedariamos sen enerxía.

Así pois, debido ao elevado custo do almacenamento da enerxía, un pequeno sistema autónomo, que non requira outro tipo de enerxía alternativo (eléctrica da rede, por exemplo) para cando falle a renovable, resulta raramente económico, excepto en situacións illadas, cando a conexión á rede de enerxía implica custos máis elevados.


Distribución xeográfica irregular[editar | editar a fonte]

A irradiación solar no mundo

Como ocorre co gas, o uranio ou o petróleo, a diversidade xeográfica dos recursos renovables é tamén significativa. Algúns países e rexións dispoñen de ríos aptos para instalar centrais hidráulicas e outras non, tampouco están todos a veira do mar, nin teñen a mesma radiación solar ou bastante cantidade de vento como para poder utilizar a eólica.

Algúns países dispoñen de recursos importantes preto dos centros principais de vivendas onde a demanda de electricidade é importante. A utilización de tales recursos a gran escala necesita, con todo, investimentos considerables nas redes de transformación e distribución, así como a propia produción.


Contaminación atmosférica, acuífera e do solo[editar | editar a fonte]

Biomasa[editar | editar a fonte]

O bioetanol faise a partir de cultivos de consumo animal e humano, como o trigo, o millo, a remolacha ou a cana de azucre.

A biomasa produce maior cantidade de dióxido de carbono por unidade de enerxía producida que os equivalentes fósiles, polo que resulta máis contaminante que estes. Por outra banda, como o cultivo da biomasa non se fai para fins alimenticios, as leis actuais permiten utilizar alí fertilizante e outras sustancias químicas moi contaminantes, incluso tóxicas, que pasan ao solo, ao auga e a atmosfera.

Esta demostrado un aumento xeral dos prezos dos cereais, tamén usados para a alimentación, debido o seu aproveitamento para a produción de biocombustibles. Os terreos dedicados a este cultivo non poden empregarse para a produción de alimentos, e sobre todo o seu ciclo de renovación é demasiado lento en comparación á rapidez do seu consumo.

Tampouco se considera desexable a tala masiva de árbores para a obtención de leña (un tipo de biomasa) como combustible de uso xeneralizado, nin por sustentibilidade nin polo balance resultante de dióxido de carbono.

Xeotérmica[editar | editar a fonte]

Parte da instalación xeotérmica

A enerxía xeotérmica non só se atopa moi restrinxida xeográficamente senón que algunhas das súas fontes son consideradas contaminantes. Isto é debido a que a extracción de auga subterránea a alta temperatura xera o arrastre á superficie de sales e minerais non desexados e tóxicos.

No caso de que sexa viable (sen problemas de toxicidade, etc.) O impacto paisaxístico que xera é notable, debido sobre todo os quilómetros de tuberías dun metro de diámetro que van cara á central térmica, como ocorre por exemplo na Central Xeotérmica de Larderello, en Pisa.[10][11]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Tecnologia energètica, de Xavier Ortega, Lluís Batet i Pere Coll. Universidade Politécnica de Cataluña . Edita Publicacions d'Abast S.L.L. iETSEIB. Número d'edició de CPDA: M1249. (en catalán)
  2. Global Status Report 2013 (PDF).
  3. [1]
  4. Energia Eòlica Institut per a la Diversificació i estalvi d'Energia, IDAE. (en catalán)
  5. Enerxía do mar Instituto español de diversificación e aforro de enerxía, IDAE. (en castelán)
  6. Après le pétrole. La nouvelle économie écologique, d'Élise Rebut i Ludovic François. Ed. Ellipses. (en francès) ISBN 978-2-7298-5212-2
  7. Les agrocarburants, mythe ou réalité? artcile de F. Dambrine i P. Sylvestre publicat a Dévelopement durable, núm. 1, octubre de 2007 (en francès)
  8. 8,0 8,1 8,2 Anàlisi química quantitativa, de Daniel Harris, Salvador Alegret i Elisabeth Bosch. Editorial Reverte, 2006 ISBN 978-84-291-7223-2 (en catalán)
  9. C.M. Cooney, Can renewable energy survive deregulation?, Environmental Science and Technology, 1999 (en inglés)
  10. "Geotermia in Toscana" (en italiano). ecoage.com. http://www.ecoage.com/geotermia-toscana.htm. Consultado o 4/02/2014.
  11. "www.geotermia.it" (en italiano). http://www.geotermia.it/index_it.htm. Consultado o 4/02/2014.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Enerxía renovable