Marrocos

	Nome orixinal المملكة المغربية (ar) ; ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ (zgh)
	Nome oficial Kongeriget Marokko (da) ; Kerajaan Maghribi (ms) ; Morocco (en) ; Maghribi (ms) ; لمملكة لمغريبية (ary) ; Marocké kráľovstvo (sk) ; ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴽⵓⵛ (zgh) ; Kingdom of Morocco (en) ; Reino de Marruecos (es) ; المملكة المغربية (ar) ; Royaume du Maroc (fr) ; Regno del Maroco (vec)
	Xentilicio marokkói (hu) ; marochin (vec) ; marochina (vec) ; marochine (vec) ; marochini (vec) ; Marokkanerin (de) ; Marocaine (fr) ; Marokkaner (de) ; Marokano (eo) ; Marocain (fr) ; marroquí (ast) ; مغريبي (ary) ; مغاربا (ary) ; ⵜⵉⵎⵓⵔⵉⵢⵏ (zgh) ; Maročan (sl) ; Maročanka (sl) ; مغريبية (ary) ; ⵜⴰⵎⵓⵔⵉⵜ (zgh) ; marroquí (es) ; ⴰⵎⵓⵔⵉ (zgh) ; مغربيات (ary) ; orang Maghribi (ms) ; marroquín (ast) ; magribi (lfn) ; مغاربة (ar) ; марокканец (ru) ; марокканка (ru) ; марокканцы (ru) ; مغربية (ar) ; Marokänan (vo) ; مغربي (ar) ; Moroccan (en) ; Marokano (io) ; marocan (lfn) ; מרוקאי (he) ; marocani (ro) ; marocchina (it) ; marocchini (it) ; marocchine (it) ; מרוקאית (he) ; marocchino (it) ; marocană (ro) ; মরক্কী (bn) ; marocan (ro) ; Maracach (ga)

Marrocos
	Nome orixinal المملكة المغربية (ar) ; ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ (zgh)
	Nome oficial Kongeriget Marokko (da) ; Kerajaan Maghribi (ms) ; Morocco (en) ; Maghribi (ms) ; لمملكة لمغريبية (ary) ; Marocké kráľovstvo (sk) ; ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵓⵎⵓⵔ ⵏ ⵡⴰⴽⵓⵛ (zgh) ; Kingdom of Morocco (en) ; Reino de Marruecos (es) ; المملكة المغربية (ar) ; Royaume du Maroc (fr) ; Regno del Maroco (vec)
	Xentilicio marokkói (hu) ; marochin (vec) ; marochina (vec) ; marochine (vec) ; marochini (vec) ; Marokkanerin (de) ; Marocaine (fr) ; Marokkaner (de) ; Marokano (eo) ; Marocain (fr) ; marroquí (ast) ; مغريبي (ary) ; مغاربا (ary) ; ⵜⵉⵎⵓⵔⵉⵢⵏ (zgh) ; Maročan (sl) ; Maročanka (sl) ; مغريبية (ary) ; ⵜⴰⵎⵓⵔⵉⵜ (zgh) ; marroquí (es) ; ⴰⵎⵓⵔⵉ (zgh) ; مغربيات (ary) ; orang Maghribi (ms) ; marroquín (ast) ; magribi (lfn) ; مغاربة (ar) ; марокканец (ru) ; марокканка (ru) ; марокканцы (ru) ; مغربية (ar) ; Marokänan (vo) ; مغربي (ar) ; Moroccan (en) ; Marokano (io) ; marocan (lfn) ; מרוקאי (he) ; marocani (ro) ; marocchina (it) ; marocchini (it) ; marocchine (it) ; מרוקאית (he) ; marocchino (it) ; marocană (ro) ; মরক্কী (bn) ; marocan (ro) ; Maracach (ga)
	Instancia de monarquía constitucional; país mediterráneo; estado soberano; país
	Epónimo Marrakech ; mauros ; oeste en lingua árabe, Lingua achinesa, Lingua tártara de Crimea, lingua malaia; Fez en lingua turca
	Texto lema الله، الوطن، الملك; Gwlad, Mamwlad, y Brenin; ⴰⴽⵓⵛ, ⴰⵎⵓⵔ, ⴰⴳⵍⵍⵉⴷ
	Himno Al-nashid al-sharif
Características
	Caracterizado por país parcialmente libre
	Cultura Cultura de Marrocos (pt)
	Grupo cultural Árabe-berberes (pt)
	Lingua oficial lingua árabe; Amazigh estándar marroquí
	Lingua usada árabe marroquí; Língua gomara (pt) ; Amazigh estándar marroquí; Língua de Sinais Marroquina (pt) ; Senhaja de Srair (en) ; Sud Oranais-Gourara (en) ; lingua rifeña; lingua malaia; árabe estándar moderno; árabe hasaní; Lingua shilha; lingua inglesa; Central Atlas Tamazight (en) ; lingua castelá; lingua francesa; lingua árabe
	Forma de goberno monarquía constitucional
	Relixión oficial islam
	Economía economía de Marrocos
	Moeda Dirham
Implicados
	Xefe de estado Cargo: Rei de Marrocos ; Mohamed VI de Marrocos (1999 - )
	Xefe do goberno Cargo: primeiro ministro de Marrocos ; Aziz Akhannouch (2021 - )
	Órgano lexislativo Parliament of Morocco (en)
	Órgano executivo Cabinet of Morocco (en)
	Máxima autoridade xudicial Supreme Court of Morocco (en)
	Membro de Organización das Nacións Unidas; Unión Postal Universal; Unión Internacional de Telecomunicacións; Organización das Nacións Unidas para a Educación, a Ciencia e a Cultura; Unión Africana; Organización para a Prohibición de Armas Químicas; Eurocontrol; Organización Meteorolóxica Mundial; Francofonía; Organización Mundial de Alfándegas; Organización Mundial da Saúde; Unión do Maghreb Árabe; Axencia Internacional da Enerxía Atómica; Axencia Multilateral de Garantía de Investimentos; Banco Internacional de Reconstrución e Fomento; Banco Africano de Desenvolvemento; Centro Internacional de Arranxo de Diferenzas Relativas a Investimentos; Asociación Internacional de Fomento; Corporación Financeira Internacional; Organización Mundial do Comercio; Organización da Conferencia Islámica; Liga Árabe; Organización Internacional de Protección Civil; Fondo Monetario Árabe; Grupo para as observacións da Terra; Tratado de non proliferación de armas nucleares; Maghreb; Fondo Árabe para o Desenvolvemento Económico e Social; Interpol; Organización Hidrográfica Internacional; Banco Árabe para o Desenvolvemento Económico en África; Área Continental Africana de Libre Comercio
	Banco central Bank Al-Maghrib (pt)
Datas
	Fundación / creación 2 de marzo de 1956 Protectorado Francés de Marrocos ; 7 de abril de 1956 Protectorado Español de Marrocos ; 1631 ; 789 ; 1549
	Día festivo Día do Trono (30 de xullo); Isra e Miraj (27 Rajab); Revolución do rei e do pobo (20 de agosto); Eid al-Fitr (2 Shawwal); Día da Xuventude (14 de abril); Yennayer (12 de xaneiro); Mawlid (12 Rabi' al-awwal); Eid al-Adha (10 Dhu al-Hijjah); Aninovo (1 de xaneiro); Aninovo (1 de xaneiro); Día Internacional dos Traballadores (1 de maio); Ano novo musulmán (1 Muharam); Marcha Verde ; 14 de agosto ; Manifesto da independencia de Marrocos
Historia
	Historia historia de Marrocos
	Substitúe Protectorado Español de Marrocos (1912 - 1956); Protectorado Francés de Marrocos (1912 - 1956); Sáhara Español (1884 - 1976)
Localización
	País Marrocos
	Xeografía xeografía de Marrocos
	Bañado por mar Mediterráneo; océano Atlántico; estreito de Xibraltar
	Situado na entidade xeográfica África do Norte
	Continente África
	Capital Rabat
	Comparte fronteira con Alxeria; España; Unión Europea; Sáhara Occidental
	Contén división administrativa Dakhla-Oued Ed Dahab (pt) ; Drá-Tafilete (pt) ; Marrakech-Safí; Oriental; Suz-Massa (pt) ; Guelmim-Oued Noun (pt) ; Casablanca-Settat (pt) ; Béni Mellal-Khénifra; Laâyoune-Sakia El Hamra; Fez-Meknès (pt) ; Rabat-Salé-Kénitra; Tánxer-Tétouan-Al Hoceïma
OpenStreetMap
	Coordenadas 32°N 6°O / 32, -6
Cifras e dimensións
	Poboación 12.328.534 (1960) ; 12.687.467 (1961) ; 13.039.318 (1962) ; 13.387.425 (1963) ; 13.737.160 (1964) ; 14.092.269 (1965) ; 14.454.566 (1966) ; 14.822.362 (1967) ; 15.191.876 (1968) ; 15.557.664 (1969) ; 15.916.387 (1970) ; 16.266.807 (1971) ; 16.611.970 (1972) ; 16.958.091 (1973) ; 17.313.732 (1974) ; 17.685.326 (1975) ; 18.074.081 (1976) ; 18.478.909 (1977) ; 18.900.970 (1978) ; 19.340.967 (1979) ; 19.798.703 (1980) ; 20.274.839 (1981) ; 20.767.511 (1982) ; 21.270.638 (1983) ; 21.776.104 (1984) ; 22.277.541 (1985) ; 22.772.287 (1986) ; 23.260.094 (1987) ; 23.739.980 (1988) ; 24.211.718 (1989) ; 24.674.974 (1990) ; 25.128.064 (1991) ; 25.569.662 (1992) ; 26.000.345 (1993) ; 26.421.309 (1994) ; 26.833.093 (1995) ; 27.237.150 (1996) ; 27.632.321 (1997) ; 28.013.585 (1998) ; 28.374.203 (1999) ; 28.710.123 (2000) ; 29.021.156 (2001) ; 29.311.443 (2002) ; 29.586.937 (2003) ; 29.855.820 (2004) ; 30.125.445 (2005) ; 30.395.097 (2006) ; 30.667.086 (2007) ; 30.955.151 (2008) ; 31.276.564 (2009) ; 31.642.360 (2010) ; 32.059.424 (2011) ; 32.521.143 (2012) ; 33.008.150 (2013) ; 33.848.242 (2014) ; 36.029.138 (2018) ; 37.076.584 (2021) World Bank Open Data (en) ; 36.828.330 (2024) censo
	Poboación feminina 18.022.621 (2019); 18.213.816 (2020); 18.410.922 (2021); 18.605.603 (2022)
	Poboación masculina 18.281.786 (2019); 18.474.956 (2020); 18.665.663 (2021); 18.852.368 (2022)
	Poboación rural 13.434.809 (2019); 13.379.661 (2020); 13.323.470 (2021); 13.261.620 (2022)
	Poboación urbana 22.869.599 (2019); 23.309.111 (2020); 23.753.114 (2021); 24.196.351 (2022)
	Número de fogares 9.275.038 (2024)
	Índice desenvolvemento humano 0,683 (2021); 0,447 (1990); 0,453 (1991); 0,457 (1992); 0,463 (1993); 0,475 (1994); 0,478 (1995); 0,49 (1996); 0,494 (1997); 0,501 (1998); 0,511 (1999); 0,521 (2000); 0,532 (2001); 0,542 (2002); 0,552 (2003); 0,56 (2004); 0,567 (2005); 0,573 (2006); 0,581 (2007); 0,588 (2008); 0,594 (2009); 0,603 (2010); 0,614 (2011); 0,624 (2012); 0,635 (2013); 0,644 (2014); 0,654 (2015); 0,661 (2016); 0,67 (2017); 0,676 (2018); 0,682 (2019); 0,679 (2020)
	Índice desenvolvemento humano desigualdade 0,504 (2021); 0,424 (2010); 0,497 (2018); 0,502 (2019); 0,5 (2020)
	Taxa desemprego 10 % (2014)
	Taxa nataliade 18,337 (2019); 17,889 (2020); 17,545 (2021); 17,161 (2022)
	Taxa mortandade 5,658 (2019); 6,073 (2020); 6,17 (2021); 5,766 (2022)
	PIB nominal 142.866.583.125 $ (2021); 134.181.587.770 $ (2022)
	Taxa imposto sobre valor engadido 20 %
	Superficie 446.550 km²
	Punto máis alto 4.167 m Jebel Toubkal
	Punto máis baixo −55 m Sebkha Tah
	Temperatura mínima rexistrada −23,9 ℃
	Fuso horario UTC+01:00 (horario estándar); UTC±00:00 (Ramadán); Africa/Casablanca
	Esperanza de vida 75,31 a (2023); 75,821 a (2016); 75,573 a (2015); 75,309 a (2014); 75,026 a (2013); 74,717 a (2012); 74,377 a (2011); 73,999 a (2010); 73,572 a (2009); 73,097 a (2008); 72,58 a (2007); 72,029 a (2006); 71,456 a (2005); 70,873 a (2004); 70,296 a (2003); 69,738 a (2002); 69,209 a (2001); 68,722 a (2000); 68,284 a (1999)
OpenStreetMap
Códigos e identificadores
OpenStreetMap
OpenStreetMap	3630439
VIAF	140638492
ISNI	0000000121703280
TasteAtlas	morocco
Freebase	/m/04wgh
MeSH	D009018
Fontes e ligazóns
	Páxina WEB maroc.ma…
	Prefixo telefónico +212
	Teléfono de emerxencia 15 (en) , 19, 112 e 177
	Dominio .ma
	Descrito pola fonte Enciclopedia Católica ; Grande Enciclopedia Soviética (1926 - 1947) ; Tema: Q108794045 ; Enciclopedia Británica de 1922 ; Tema: 1922 Encyclopædia Britannica/Morocco (en) ; Zedler, Großes vollständiges Universallexicon aller Wissenschaften und Künste ; Tema: Q124623415 ; Meyers Konversations-Lexikon, 4ª edición (1885–1890) ; Tema: Q124078774 ; Dicionario Enciclopédico Granat ; Tema: Q127517110 ; Encyclopædia Britannica ; Tema: 1911 Encyclopædia Britannica/Morocco (en) ; Enciclopedia Xudía de Brockhaus e Efron ; Tema: Q24959468 ; Enciclopedia militar Sytin ; Tema: Q25397599 ; Enciclopedia de Otto ; Tema: Marokko; Dicionario Enciclopédico Brockhaus e Efron ; Tema: Q24465550 ; Pequeno dicionario enciclopédico de Brockhaus e Efron ; Tema: Q24767528 ; Meyer’s Universum, Neunter Band (en) ; Tema: Tetuan in Marocco (en)
	Wikidata G:Commons C:Commons

Para outras páxinas con títulos homónimos véxase: Marrocos.

Este artigo amosa letras árabes. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros.

Este artigo amosa letras tifinagh. Sen o soporte axeitado, o texto pode mostrar símbolos sen sentido, coma caixas, marcas e outros.

Marrocos^[1] (en árabe: المغرب; Al-Magrib, en bérber: ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ; lmeɣrib), oficialmente Reino de Marrocos (en árabe: المملكة المغربية; Al-mamlaka al-maḡribiyya, en amazigh: ⵜⴰⴳⵍⴷⵉⵜ ⵏ ⵍⵎⵖⵔⵉⴱ; Tageldit n lmeɣrib) é un país do noroeste de África. A súa longa costa atlántica chega desde o Sáhara Occidental ata o estreito de Xibraltar para dar ao mar Mediterráneo (ao norte), e continúa cara ao leste ata chegar a Alxeria, coa que limita ao leste e sueste.

Historia

Artigo principal: Historia de Marrocos.

1894 : Morte de Mulai-al-Hasan. Proclamación do novo sultán, o novo Mulai Abd el Aziz. Pero o verdadeiro poder ostentábao Ba Ahmed, quen mostra a influencia dos elementos negros nos asuntos marroquís.
1900 : As finanzas marroquís prosperan grazas aos resultados da acción económica de Mulai-al-Hasan. Isto garántelle a Marrocos a independencia nacional.
1900 : Morte de Ba Ahmed que é substituído polo pródigo Mulai Abd el Aziz. As súas dispensas favorecen a intervención dos organismos de crédito europeo integrados pola banca de París e dos Países Baixos.

O Protectorado Francés

1902-1912: A penetración económica europea intensifícase até tal punto que o sultán Mulai Hafid, irmán de Mulai Abd el Aziz, é forzado a asinar en 1912 o tratado de protectorado na convención de Fez.
1907: As forzas francesas deben intervir para protexeren os seus nacionais.
1907-1910: Hubert Lyautey pacifica Marrocos oriental, o xeneral Drude, que sucede o xeneral Amade, debe pacificar Marrocos occidental.
1911: As tropas francesas teñen que librarse do sultán asentado en Fez. Esta intervención provoca a segunda crise marroquí.
1912: Hubert Lyautey é nomeado xeneral residente de Francia, o que provoca a sublevación das tribos. Mouley Youssef substitúe o sultán Mulei Hafid, que ve a súa autoridade afianzada en Marrocos.

Primeira guerra mundial

1915: Hubert Lyautey recibe a orde de París de retirar as tropas do interior para envialas a Francia. Esta evacuación parece prematura na medida en que a pacificación se encontra agora co problema dos movementos rebeldes sostidos polos alemáns.

Sáhara occidental

Marrocos anexionouse de feito parte do Sáhara Occidental en 1976, tras acordar España a súa independencia, pero a resolución final sobre o status do territorio queda en suspenso en espera dun referendo organizado pola ONU, que se viu aprazado varias veces a causa dun desacordo de Marrocos sobre o censo do corpo electoral elaborado pola ONU.

Política

Marrocos é unha monarquía parlamentaria.

Xeografía

Os países limítrofes son Sáhara Occidental ao sur e Alxeria ao leste e ao sueste. A certa distancia da costa atlántica atópanse as Illas Canarias, Madeira e as Salvaxes. Ao norte do estreito de Xibraltar atópase a Península Ibérica.

Hai tamén catro enclaves españois situado ao longo da costa mediterránea: Ceuta e Melilla no mesmo continente e Peñón de Vélez de la Gomera e Peñón de Alhucemas como illotes próximos; así como varios illotes Perexil e Chafarinas. A existencia destes territorios é unha fonte de tensión entre os dous estados.

A capital é Rabat. Entre as vilas salientables atópanse Casablanca, Agadir, Fez, Marrakech, Mequinez, Tánxer ou Tetuán.

Economía

Artigo principal: Economía de Marrocos.

Cultura

Linguas

O idioma oficial de Marrocos é o árabe clásico; é a lingua da lexislación, aínda que as leis tamén se traducen ao francés e ás veces ao español.

A lingua maioritaria falada pola poboación é o árabe marroquí, cada día máis influído pola chamada lingua culta. De feito, existe unha diglosia e, incluso unha triglosia. O rei marroquí cando quere que un discurso chegue a todo o mundo vese obrigado a utilizar o árabe dialectal.

As zonas rurais berberófonas, nos seus tres dialectos das linguas bérberes (tarifit, tamazight e tachelhit) empregan a súa lingua diariamente.

A lingua francesa é a lingua do comercio; e a ensinanza superior impártese en francés.

Nas cidades de Tetuán e Nador o coñecemento e uso do español é elevado; tamén na poboación saharauí do antigo Sáhara Español; na maior parte da poboación de Larache, Tánxer, Al-Hoceima e Ifni é usual. Existen grupos de hispanofalantes en cidades como Rabat, Agadir, Kenitra, Casablanca, Taza, Fez, Marrakech, Mequinez e Uxda. Actualmente, existen seis centros do Instituto Cervantes, sendo unha das maiores concentracións nun só país desta institución encargada da difusión da lingua española no mundo.

Notas

↑ Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para marroquí.

Véxase tamén

Outros artigos

Ligazóns externas

Maroc - Wikivoyage (fr)
Une bibliographie complète et commentée sur le Maroc, ainsi qu'une banque de données Arquivado 13 de outubro de 2004 en Wayback Machine.

[1] Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para marroquí.

[1]

v c e Membros da Liga Árabe
Membros	Arabia Saudita • Alxeria • Bahrain • Comores • Djibuti • Exipto • Emiratos Árabes Unidos • Iemen • Iraq • Xordania • Kuwait • Líbano • Libia • Mauritania • Marrocos • Omán • Palestina • Qatar • Siria (suspensa) • Somalia • Sudán • Tunisia
Observadores	Brasil · Eritrea · India · Venezuela
Membro dun acordo bilateral de cooperación	Cidade do Vaticano