Mar de Aral

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Mar de Aral
Vistas de satélite de 1989 e 2014

Vistas de satélite de 1989 e 2014
Localización administrativa
País Flag of Kazakhstan.svg Casaquistán
Flag of Uzbekistan.svg Uzbequistán
División Provincia de Aktobe (KAZ)
Provincia de Kyzylorda (KAZ)
República Autónoma de Karakalpakia (UZB)
Localización xeográfica
Mar (océano) Lago salino
Continente Asia
Cunca Cunca endorreica, con diversas canles
Xeografia
Afluentes Ríos Amu Daria (S) e Sir Daria (N)
Cidades ribeireñas Aral e Moynaq
Superficie 6.800 km² (2008, 2 lagos)
17.160 km² (2004, 4 lagos)
28.687 km² (1998, 2 lagos)
68.000 km² (1960, 1 lago)
Profundidade màxima 42 m (lago Norte, 2008)
37-40 m (lago Sur, 2005)
Profundidade media 8,7 m (lago Norte, 2007)
14-15 m (lago Sur, 2005)
Altitude 42 m (lago Norte, 2007)
29 m (lago Sur, 2007)
Capacidade 27 km³ (2007)
Outros datos
Outros países da cunca Afganistán, Turcomenistán e Taxiquistán
Mapa
Animación do estado do mar de Aral

Animación do estado do mar de Aral
Variación de extensión do Mar de Aral entre 1850 e 2003: perdeu mais da metade da súa superficie. Foto de satélite de 2003
Variación de extensión do Mar de Aral entre 1850 e 2003: perdeu mais da metade da súa superficie. Foto de satélite de 2003

O mar de Aral é un mar interior da Asia Central, situado entre os 53° e os 56° de latitude norte e entre os 58° e os 62° de lonxitude leste. Está situado entre Casaquistán ao norte e Uzbequistán ao sur, é un grande lago de auga doce que está considerada como a cuarta extensión de auga doce da Terra.

Na actualidade está en grave degradación ao ser desviada durante décadas a auga dos dous ríos tributarios, Amur Daria e Sir Daria, con fins agrícolas, o que provocou que perdera unha grande parte da súa superficie e maior aínda do seu volume de auga.

En 1960 cobria 68 000 km², sendo o 4º maior lago do mundo. En 2000, a súa superfície xa estaba dividida en dúas partes. A separación entre o Pequeno mar ao norte e o Grande mar ao sur data de 1989. A evolución actual predí a desaparición total do segundo por volta de 2025.

Desaparición[editar | editar a fonte]

A diminución do volume de auga no Mar de Aral é considerado un dos maiores desastres ambientais e humanos da historia.

Recibindo auga de dous ríos, o Amu-Daria e o Syr-Daria, o Mar de Aral ven secando progresivamente desde 30 anos. As nacentes dos dous ríos é nas altas montañas que fan parte do sistema do Himalaia e que distancian cerca de 1.000 km da foz. Durante toda esta extensión, sucesivas drenaxes feitas polo goberno soviético nas repúblicas da Asia Central a partir de 1920 fixeron que o fluxo dos ríos no mar diminuise considerabelmente (o 90% do caudal no río Syr-Daria). As drenaxes feitas con propósitos de irrigación de culturas de algodón no Uzbequistán, e arroz no Casaquistán, en pleno deserto. Os fluxos acumulados en anos normais dos dous ríos pasaron de 60 km³; na década de 1950 a 38,5 km³; en 1970, 10 km³; en 1975 e 1,3 km³; en 1986.

Na década de 1960, o mar de Aral tiña unha superficie de 66,5 mil km2, con profundidade média de 16 metros e salinidade de 1/3 mais baixa que a rexistrada xeralmente nos oceanos. Dous ríos principais vertían as súas augas no Aral: o Amu Daria, ao sur e o Sir Daria a nordeste. Por ano proporcionaba 40 mil toneladas de pesca, e era unha rica fonte para a variedade biolóxica da rexión. Nesta mesma década, as autoridades soviéticas intensificaron a política de irrigación, utilizando as augas dos ríos. A meta era cultivar 7 millóns de hectáreas da Asia Central na cultura do algodón. Ese sistema de cultivo tornou en pouco tempo o Uzbequistán no cuarto maior produtor e no segundo exportador mundial do “ouro branco”. Tal éxito económico provocou enormes danos ao medio ambiente e ás poboacións da rexión, especificamente para mais de 1 millón de persoas da Karakalpakia, república autónoma do Uzbequistán.

Actualmente, o nivel do Mar de Aral baixou de 22 m desde 1960 e perdeu o 60% da súa superficie. O seu volume pasou de 100 km3 a 650 km3 de 1960 a 1990. O litoral recuou mais de 80 km. En 1990 mais do 90% das terras húmidas ao redor da rexión secaron.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Commons
Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Mar de Aral Modificar a ligazón no Wikidata

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Bissell, Tom. "Eternal Winter: Lessons of the Aral Sea Disaster." Harper's, abril de 2002, pp. 41–56.
  • Ellis, William S. "A Soviet Sea Lies Dying." National Geographic, febreiro de 1990, pp. 73–93.