Xunqueira de Ambía

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

Coordenadas: 42°12′17″N 07°44′07″W / 42.20472°N 7.73528°W / 42.20472; -7.73528

Xunqueira de Ambía
Escudo de Xunqueira de Ambía
Casa do Concello.
Santa María de Xunqueira de Ambía .
Casa do Concello e Igrexa do Monteiro de Santa María

Situacion Xunqueira de Ambía.PNG
Situación
Xentilicio[1] xunqueirao
Xeografía
Provincia Provincia de Ourense
Comarca Comarca de Allariz - Maceda
Poboación 1.546 hab. (2014)
Área 60,2 km²
Densidade 25,68 hab./km²
Entidades de poboación 6 parroquias e 40 lugares
Capital do concello Xunqueira de Ambía
Política (2015)
Alcalde José Luis Gavilanes Losada
Concelleiros BNG: 1
PPdeG: 6
PSdeG-PSOE: 0
Outros: IX 2
Eleccións municipais en Xunqueira de Ambía
Uso do galego[2] (2011)
Galegofalantes 87,35%
Na rede
www.xunqueiradeambia.org

Xunqueira de Ambía é un concello da provincia de Ourense, pertencente á comarca de Allariz - Maceda. Segundo o IGE en 2014 tiña 1.546 habitantes (1.863 no 2006, 1.901 no 2005, 1.934 no 2004, 1.997 no 2003). O seu xentilicio (véxase no Galizionario) é xunqueirao.

Demografía[editar | editar a fonte]

Censo en 2014 Habitantes Homes Mulleres
Menores de 16 anos 94 (6.08 %) 43 51
Entre 16 e 64 anos 785 (50.78 %) 432 353
Maiores de 64 anos 667 (43.14 %) 302 365
Total 1.546 777 769

Evolución da poboación de Xunqueira de Ambía   Fontes: INE e IGE.
1900 1930 1950 1981 2004 2009 2011 2012 2013 2014
4.208 4.369 4.981 3.031 1.934 1.789 1.697 1.649 1.620 {{{10}}}
(Os criterios de rexistro censual variaron entre 1900 e 2004, e os datos do INE e do IGE poden non coincidir.)

Xeografía[editar | editar a fonte]

O concello, de 60,2 km², abrangue seis parroquias. Limita ó norte con Baños de Molgas, ó sur con Sandiás, ó leste con Vilar de Barrio e Sarreaus, e ó oeste con Allariz e Paderne de Allariz. O municipio está atravesado polo río Arnoia. No Baniño hai augas termais que nacen a 18 °C, e no Porteiro están a poza de Santa Lucía e a poza do Malladoiro.

Historia[editar | editar a fonte]

Hai restos megalíticos. Da cultura castrexa consérvanse os poboados de Cerdeira e A Medorra. Trala romanización de Galicia construíuse a Vía Nova (vía XVIII no itinerario de Antonino) entre Braga e Astorga que atravesaba a zona. Dela consérvase un miliario, trasladado a carón da casa consistorial.

Segundo a tradición, no século IV apareceuse a Virxe María nunha xunqueira (de onde procedería o nome a poboación), e no lugar construíuse unha ermida. Entre os séculos VIII e X naceu o Mosteiro de Santa María, e en 1164, por orde do rei Fernando II de León, comezou a construírse a colexiata de Santa María a Real, de arquitectura románica, declarada Ben de Interese Cultural en 1931. Foi no século XII, co mosteiro estivo a cargo da Orde de Santo Agostiño, cando acadou o seu maior esplendor. O claustro actual é do século XVI.

A calzada romana deu pé a unha variante da Vía da Prata do Camiño de Santiago, que entra no concello pola aldea de Bobadela parroquia de Bobadela a Pinta) e percorre os lugares de Padroso, Cima de Vila (parroquia da Abeleda), Quintela, Xunqueira de Ambía (na rúa Asdrúbal Ferreiro hai un albergue de peregrinos de 24 prazas)[3], San Xillao (parroquia de Xunqueira de Ambía), A Pousa, Salgueiros e Os Casares (parroquia de Armariz). En 1541 o prior do mosteiro, Alonso de Piña, fundou un hospital de peregrinos.

Patrimonio[editar | editar a fonte]

Amais da xa mencionada colexiata, en Salgueriros hai un peto de ánimas de comezos do s. XIX.[4]

Galería de imaxes[editar | editar a fonte]

Mosterio de Santa María de Xunqueira de Ambía.  
Igrexa da Abeleda.  
 

Parroquias[editar | editar a fonte]

Galicia | Provincia de Ourense | Parroquias de Xunqueira de Ambía

A Abeleda (San Vicente) | Armariz (San Salvador) | Bobadela a Pinta (Santa Mariña) | A Graña (Santiago) | Sobradelo (San Román) | Xunqueira de Ambía (Santa María a Real)

Lugares de Xunqueira de Ambía[editar | editar a fonte]

Para unha lista completa de todos os lugares do concello de Xunqueira de Ambía vexa: Lugares de Xunqueira de Ambía.

Notas[editar | editar a fonte]

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Xunqueira de Ambía Modificar a ligazón no Wikidata

Bibliografía[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]