Portal:Irlanda

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
NullDingle peninsula panorama crop.jpg
Mapa de Irlanda Benvido ao Portal de Irlanda!
Fáilte go dtí Tairseach na hÉireann!
Welcome to the Ireland Portal!
Hailsin tae tha Airlann Portal!

Portal de Irlanda

Ireland (MODIS).jpg

Irlanda (Gl-Irlanda.ogg pronunciación ) (en irlandésÉire[ˈeː.ɾʲə] (AFI)Eire pronunciation.ogg escoitar; en inglésIreland[ˈaɪərlənd] ou [ˈɑrlənd] (AFI)En-us-Ireland.ogg escoitar), oficialmente República de Irlanda (Gl-República de Irlanda.ogg pronunciación ) (en irlandés: Poblacht na hÉireann; en inglés: Republic of Ireland) é un país do noroeste de Europa que forma parte da Unión Europea (UE). A súa capital é Dublín (en irlandés: Baile Átha Cliath e en inglés: Dublin). No ano 1949 declarouse o estado irlandés como a República de Irlanda (en inglés Republic of Ireland, en irlandés: Poblacht na hÉireann). Ás veces chámaselle coloquialmente a Illa esmeralda, facendo referencia á intensa cor verde dos campos irlandeses. Está no centro e sur da illa de Irlanda e ocupa a maior parte.

A Illa de Irlanda é polo seu tamaño a terceira illa de Europa e a vixésima do mundo. Atópase ao noroeste da Europa Continental, no lado occidental do Mar de Irlanda, ao oeste da illa de Gran Bretaña, e atópase rodeada por centenares de illas menores e illotes. Dous países posúen soberanía sobre a illa, a República de Irlanda, un país independente, que ocupa aproximadamente cinco sextas partes da illa, e Irlanda do Norte, unha rexión administrativa do Reino Unido, que ocupa a sexta parte restante, no extremo nororiental da illa.

A illa de Irlanda está tradicionalmente dividida en catro rexións ou provincias: Leinster (irlandés: Laighin), Ulster (irlandés: Cúige Uladh), Connacht (irlandés: Connachta) e Munster (irlandés: An Mhumhain).

Artigo destacado

editar

Leprechaun ill artlibre jnl.png
Un leprechaun (en irlandés: leipreachán) é unha criatura fantástica propia da mitoloxía irlandesa. Adóitase representar como un home pequeno con barba, que leva un abrigo e un sombreiro, e que gosta de facer trasnadas. Segundo a cultura popular os leprechauns son criaturas solitarias que fan e remendan zapatos e que posúen unha pota de ouro ao final do arco da vella. Se son capturados por un ser humano teñen o poder máxico de conceder tres desexos a cambio da súa liberdade. Ao igual que acontece con outras criaturas fantásticas de Irlanda, os leprechauns están relacionados cos Tuatha Dé Danann.

As representacións modernas dos leprechauns baséanse en gran medida en caricaturas e estereotipos despectivos dos irlandeses do século XIX.

Os leprechauns tiñan orixinalmente unha aparencia diferente dependendo do lugar de Irlanda no que se atopasen e antes do século XX dicíase que vestían de vermello e non de verde. De acordo con David Russell McAnally (1888), "mide tres pés de alto e viste unha pequena chaqueta vermella. Leva pantalóns vermellos cunha fibela en cada xeonllo, medias grises ou negras e un sombreiro bicorne, do estilo de hai un século, sobre unha face pequena, vella e murcha".

O leprechaun está relacionado co clurichaun e co far darrig, que tamén son descritos como criaturas solitarias na mitoloxía irlandesa. O trasno da mitoloxía galega tamén presenta semellanzas co leprechaun, pois é anano, gosta das falcatruadas e adoita vestir de vermello.

Lugar de interese

editar

Wfm lough neagh.jpg
O lago Neagh (en irlandés: Loch nEathach, en escocés: Loch Neagh, en inglés: Lough Neagh) é o meirande lago de auga doce da illa de Irlanda e tamén do conxunto das illas Británicas. O seu nome provén do irlandés loch nEachach, que significa "lago de Eachaidh", aínda que hoxe en día escríbese loch nEathach en irlandés moderno. O lago é propiedade do conde de Shaftesbury.

Atópase a 30 km ao oeste de Belfast e mide un máximo 30 km de longo e 15 km de ancho. Con 392 km² é décimo quinto lago de auga doce por superficie da Unión Europea e o trixésimo primeiro de Europa. A pesar do seu tamaño é moi pouco profundo, xa que a súa profundidade media é de tan só 12 metros e a máxima de 25 metros.

Cinco dos seis condados de Irlanda do Norte teñen costa no lago (o único que non é o condado de Fermanagh), e a súa área repártese tamén entre eles. Son os condados de Antrim, Down, Armagh, Tyrone e Derry.

Artigos bos e de calidade

editar Nuvola filesystems services.svg Artigos de calidade (1): Alzamento de Pascua

Crystal Clear action bookmark Silver.png Artigos bos (0)


Imaxe destacada

editar

Long Room Interior, Trinity College Dublin, Ireland - Diliff.jpg
Biblioteca do Trinity College.
Vexa o artigo Dublín.


...Arquivo
Biografía destacada

editar

Maureen O'Hara 1947 2.jpg
Maureen FitzSimons, nada en Dublín o 17 de agosto de 1920 e finada en Boise, Idaho, o 24 de outubro de 2015, foi unha actriz irlandesa-estadounidense máis coñecida como Maureen O'Hara.

Na súa xuventude foi cantante de ópera, mais é principalmente coñecida polo seu traballo como actriz en numerosos filmes de aventuras e western, nos que adoitaba interpretar papeis de heroínas independentes e apaixoadas. En 2014 recibiu un Oscar Honorífico en recoñecemento á súa traxectoria.

Falaba irlandés con fluidez, chegando mesmo a utilizalo en filmes como The Long Gray Line, The Quiet Man e Only the Lonely.

Sabías que...?

editar

Monumento a Wellington.


...Arquivo
Flag of Ireland.svg

Wikiproxecto Conflito Irlandés

Wikimedia Commons

Commons

Wiktionary

no Galizionario

Wikiquote

en Galicitas}