Portal:Perú

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Null95 - Machu Picchu - Juin 2009.jpg
Mapa do Perú Benvido ó Portal do Perú!
Allin hamusqa kapaychik
Punku p'anqa Piruw

Portal do Perú

Peru (orthographic projection).svg

O Perú (en castelán: República del Perú; en quechua: Piruw Republika; en aimará: Piruw Suyu) é un país de Suramérica, limitado polo norte con Ecuador e Colombia, polo leste co Brasil, Bolivia e Chile e polo sur e oeste polo océano Pacífico.

O Perú é un país megadiverso con hábitats que abranguen as chairas áridas da rexión costeira do oeste, os cumios dos Andes que se estenden verticalmente de norte a sur do país e a selva tropical da conca do Amazonas polo leste. Con 1,28 millóns de km2, o Perú é o décimo noveno país meirande do mundo, e o terceiro de América do Sur.

O territorio peruano foi o lugar de orixe de diversas culturas antigas, como a civilización de Norte Chico comezou arredor do ano -3500, sendo a civilización máis antiga de América. Ademais e lugar de orixe dun dos cinco berces da civilización, o Imperio Inca, que foi o meirande estado da América precolombiana. O territorio que hoxe constitúe o estado do Perú ten unha das historias de civilizacións máis antigas do mundo, cuxo pasado se remonta ó milenio IV a.C.

Artigo destacado

editar

O novo sol (en galego) ou nuevo sol (en castelán) (S/.) (ISO 4217: PEN) é a moeda oficial de Perú dende 1991, divídese en 100 céntimos. Na actualidade circulan moedas de 1, 5, 10, 20 e 50 céntimos e 1, 2 e 5 nuevos soles, e billetes de 10, 20, 50, 100 e 200 nuevos soles.

Actualmente, para reflotar e dar vixencia ao uso das moedas dun e cinco céntimos (moitos non as aceptan por creren falsamente que están fora de circulación), o Banco Central de Reserva do Perú emitiu unha nova moeda dun céntimo de aluminio, de menor peso e igual deseño e valor que a orixinal. Ámbalas dúas moedas dun céntimo circulan simultaneamente.

A paridade cambiaria en relación ao dólar estadounidense é fixada diariamente polo Banco Central de Reserva do Perú, entidade estatal independente do executivo nas súas funcións e que deixa flotar libremente esta moeda, a que dende arredor do ano 2004 revaluouse, grosso modo, situándose nunha paridade próxima aos 2,69 nuevos soles por dólar (xaneiro 2008).

Esta moeda remprazou ao Inti debido á desvalorización sufrida. Un nuevo sol equivalía, no momento do troco, a 1 millón de intis ou a 1 millardo de viejos soles.

Lugar de interese

editar

Plaza de Armas, Lima.jpg
Lima é a cidade capital do Perú. Tamén o foi do Vicerreinado do Perú. Está situada ás beiras do Océano Pacífico, na costa central deste país.

A cidade de Lima foi fundada por Francisco Pizarro o 18 de xaneiro de 1535 co nome español de Ciudad de los Reyes, mais co paso do tempo persistiu o seu nome orixinal que provén da lingua aimará (lima-limaq, flor amarela) ou do quechua (rimaq, falador) polo seu río, o Rímac. Aínda que a súa historia como tal comeza coa colonización española, na zona existía xa un poboamento de culturas preincaicas e mesmo un importante santuario-oráculo inca, cuxo tesouro foi pagado coma rescate a Francisco Pizarro, que talvez por iso elixiu o lugar para fundar a capital do futuro virreinado en 1535. Fíxoo coa tradicional grella ortogonal do urbanismo colonial hispano na beira sur do río Rímac.

A cidade abrangue os vales dos ríos Chillón, Rímac, Surco e Lurín; estendéndose así sobre unha área de 2.664,67 km².

Nuvola filesystems services.svg Artigos de calidade (1)

Crystal Clear action bookmark Silver.png Artigos bos (0)

Imaxe destacada

editar

Alpamayo.jpg
O cumio do Alpamayo.
Vexa o artigo Cordilleira Branca.


...Arquivo
Biografía destacada

editar

Claudia Llosa (110).jpg
Claudia Llosa Bueno, nada en Lima o 5 de novembro de 1976, é unha directora de cinema e escritora peruana afincada en Barcelona, especialmente coñecida polo filme La teta asustada.

É filla da artista Patricia Bueno Risso e do enxeñeiro Alejandro Llosa García. Ten dúas irmás, Patricia e Andrea. Estudou no Newton College, unha vez graduada ingresou na Universidade de Lima, onde se licenciou en Dirección de Cinema; en 1998, continuou os seus estudos na Universidade de Nova York e en Sundance. Tamén estudou un máster en Guión Cinematográfico no Centro Universitario de Artes TAI en Madrid. Afincada en Barcelona, no barrio de Gracia dende comezos dos anos 2000.

Trala súa etapa de estudante iniciou a súa vida profesional nunha empresa de publicidade que lle serviu tamén para aprender o oficio que está detrás da distribución e difusión das súas obras. A súa ópera prima, Madeinusa, foi premiada (antes da rodaxe) polo guión en 2003, no Festival da Habana, por iso concedéuselle, en 2004, unha bolsa da Fundación Carolina e Casa de América no Curso do desenvolvemento de Proxectos Cinematográficos Iberoamericanos. Logo de facer un máster en Madrid, dirixiuMadeinusa, filme rodado nos Andes peruanos co que conseguiu diversos galardóns como Sundace, Róterdam e Mar de Plata.

Sabías que...?

editar

Ollantaytambo.

  • ...a vila de Ollantaytambo, que data do Imperio Inca, ten algunhas das vivendas ocupadas continuamente máis antigas de América do Sur?
  • ...na lingua quechua, as oracións están marcadas por un sufixo evidenciable que indica como de certo está o falante sobre a súa afirmación?


...Arquivo
Portais relacionados

editar

Países de América do Sur
Wikimedia Commons

en Commons

Wiktionary

no Galizionario