Saltar ao contido

Botswana

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
(Redirección desde «Botsuana»)
Botswana
 Nome orixinal
   Botswana (af)   Editar o valor en Wikidata
 Nome oficial
Botswana (af)  
Republic of Botswana (en)  
Lefatshe la Botswana (tn)  
République du Botswana (fr)  
Botswanská republika (sk)   Editar o valor en Wikidata
 Xentilicio
Motswana (en)  
botswanesos (ca)  
botswaneses (ca)  
Botswanais (fr)  
Botswanaise (fr)  
botswanesa (ca)  
Bocvanano (eo)  
botswanès (ca)  
tsuana (lfn)  
botswani (it)  
botswana (vec)  
botswan (vec)  
بوطسوانيات (ary)  
Botsuánach (ga)  
botswani (vec)  
بوطسوانيين (ary)  
بوطسواني (ary)  
بوطسوانية (ary)  
botswane (vec)  
Bocvanec (sl)  
botswana (it)  
botsuaniana (ast)  
botswaner (da)  
Botswanano (io)  
Zvanänan (vo)  
بوتسواني (ar)  
botswanai (hu)  
Botswanan (en)  
Botswanans (en)  
Batswana (en)  
botswano (it)  
بوتسوانية (ar)  
בוטסואנית (he)  
বোতসোয়ানীয় (bn)  
botsuanianu (ast)  
بوتسوانيون (ar)  
botswaneză (ro)  
botswanezi (ro)  
botswanez (ro)  
בוטסואני (he)  
Bocvanka (sl)   Editar o valor en Wikidata
Imaxe do escudo de armas
Imaxe da bandeira
Imaxe
 Parte de
 Epónimo
 Texto lema
Rain
Our pride, your destination
Дъжд
Pula
Ein balchder, eich cyrchfan Editar o valor en Wikidata
 Himno
Características
 Caracterizado por
 Cultura
 Lingua oficial
 Forma de goberno
 Economía
 Moeda
Implicados
 Xefe de estado
Cargo: Presidente de Botswana Editar o valor en Wikidata
Duma Boko (2024 - )
Mokgweetsi Masisi (2018 - 2024) Editar o valor en Wikidata
 Xefe do goberno
 Órgano lexislativo
 Máxima autoridade xudicial
 Banco central
Datas
 Fundación / creación
30 de setembro de 1966 Editar o valor en Wikidata
Historia
 Historia
 Participou en
 Precedido por
 Substitúe
 Escindido de
Localización
 País
 Xeografía
 Situado na entidade xeográfica
 Continente
 Capital
 Comparte fronteira con
 OpenStreetMap
Mapa
 Coordenadas
Cifras e dimensións
 Poboación
2.480.244 (2023)
524.173 (1960)
536.728 (1961)
550.152 (1962)
564.484 (1963)
579.729 (1964)
595.904 (1965)
613.097 (1966)
631.398 (1967)
650.835 (1968)
671.416 (1969)
693.176 (1970)
716.052 (1971)
740.118 (1972)
765.685 (1973)
793.164 (1974)
822.806 (1975)
854.746 (1976)
888.776 (1977)
924.373 (1978)
960.807 (1979)
997.534 (1980)
1.034.324 (1981)
1.071.254 (1982)
1.108.461 (1983)
1.146.205 (1984)
1.184.657 (1985)
1.223.738 (1986)
1.263.269 (1987)
1.303.192 (1988)
1.343.440 (1989)
1.383.912 (1990)
1.424.513 (1991)
1.465.072 (1992)
1.505.303 (1993)
1.544.865 (1994)
1.583.453 (1995)
1.620.989 (1996)
1.657.349 (1997)
1.692.148 (1998)
1.724.924 (1999)
1.755.375 (2000)
1.783.349 (2001)
1.808.976 (2002)
1.832.602 (2003)
1.854.739 (2004)
1.875.805 (2005)
1.895.944 (2006)
1.915.187 (2007)
1.933.719 (2008)
1.951.715 (2009)
1.969.341 (2010)
1.986.701 (2011)
2.003.910 (2012)
2.021.144 (2013)
2.291.661 (2017) Editar o valor en Wikidata
 Poboación feminina
1.266.499 (2019)
1.289.694 (2020)
1.310.688 (2021)
1.331.489 (2022) Editar o valor en Wikidata
 Poboación masculina
1.233.202 (2019)
1.256.708 (2020)
1.277.735 (2021)
1.298.807 (2022) Editar o valor en Wikidata
 Poboación rural
745.611 (2019)
741.589 (2020)
736.148 (2021)
730.591 (2022) Editar o valor en Wikidata
 Poboación urbana
1.754.091 (2019)
1.804.813 (2020)
1.852.275 (2021)
1.899.705 (2022) Editar o valor en Wikidata
 Índice desenvolvemento humano
0,693 (2021)
0,586 (1990)
0,588 (1991)
0,586 (1992)
0,588 (1993)
0,578 (1994)
0,583 (1995)
0,583 (1996)
0,586 (1997)
0,586 (1998)
0,587 (1999)
0,585 (2000)
0,586 (2001)
0,583 (2002)
0,59 (2003)
0,595 (2004)
0,604 (2005)
0,618 (2006)
0,632 (2007)
0,642 (2008)
0,647 (2009)
0,66 (2010)
0,669 (2011)
0,674 (2012)
0,687 (2013)
0,696 (2014)
0,702 (2015)
0,713 (2016)
0,722 (2017)
0,716 (2018)
0,717 (2019)
0,713 (2020) Editar o valor en Wikidata
 Índice desenvolvemento humano desigualdade
0,426 (2014)
0,403 (2010)
0,408 (2011)
0,412 (2012)
0,421 (2013) Editar o valor en Wikidata
 Taxa desemprego
   18 % (2014) Editar o valor en Wikidata
 Taxa nataliade
24,887 (2019)
24,195 (2020)
23,576 (2021)
23,036 (2022) Editar o valor en Wikidata
 Taxa mortandade
6,974 (2019)
6,95 (2020)
9,461 (2021)
6,897 (2022) Editar o valor en Wikidata
 PIB nominal
18.737.066.307 $ (2021)
20.352.322.157 $ (2022) Editar o valor en Wikidata
 PIB per cápita
   6.710,99 $ (2020) Editar o valor en Wikidata
 Taxa imposto sobre valor engadido
   12 % Editar o valor en Wikidata
 Superficie
   581.737 km² Editar o valor en Wikidata
 Punto máis alto
   1.491 m Monte Otse Editar o valor en Wikidata
 Punto máis baixo
   513 m Río Limpopo Editar o valor en Wikidata
 Porcentaxe área de auga
   2,5 % Editar o valor en Wikidata
 Esperanza de vida
66,797 a
58,45 a
56,919 a
55,312 a
59,868 a
62,425 a
61,179 a
63,63 a
64,78 a
53,695 a
50,832 a
49,03 a
49,712 a
52,165 a
48,838 a
49,788 a
49,108 a
65,846 a Editar o valor en Wikidata
Códigos e identificadores
OpenStreetMap1889339 Editar o valor en Wikidata
VIAF128459392 Editar o valor en Wikidata
ISNI0000000121554000 Editar o valor en Wikidata
TasteAtlasbotswana Editar o valor en Wikidata
Freebase/m/0166v Editar o valor en Wikidata
MeSHD001902 Editar o valor en Wikidata
Fontes e ligazóns
 Páxina WEB
 Prefixo telefónico
+267 Editar o valor en Wikidata
 Teléfono de emerxencia
911, 997, 998 e 999 Editar o valor en Wikidata
 Dominio
.bw
 Descrito pola fonte
Enciclopedia Galega Universal: 89041 BNE: XX453563
Wikidata G:Commons C:Commons

Botswana[1][2] ou Botsuana,[3] cuxo nome oficial é República de Botswana (en inglés Republic of Botswana, en setsuana Lefatshe la Botswana), é un país soberano sen saída ao mar do sur de África, sendo a súa forma de goberno a república parlamentaria.

O seu territorio está dividido en nove distritos. A súa capital é a cidade de Gaborone.[4]

O outrora protectorado británico de Bechuanalandia, Botswana adoptou o seu novo nome ó acadar a súa independencia en 1966.

Xeograficamente o país esténdese sobre un terreo chairego, co 70% da súa superficie cuberta polo deserto de Kalahari. Limita con Suráfrica polo sur e sueste, con Namibia polo oeste e polo norte, con Zimbabwe polo nordeste e con Zambia polo norte nun só punto. Ocupa o posto 48 na lista de países por superficie.[5]

O país tratou de diversificar a súa economía nos últimos anos, aínda que no 2008 dependía en gran medida dos servizos (45,2%), a industria (52,9%), e a agricultura (1,9%), estreitamente ligado co comercio de Suráfrica.[6]

Goberno e Política

[editar | editar a fonte]

Botswana está gobernada en forma de república parlamentaria. O Presidente de Botswana é elixido cada cinco anos e é o xefe de Estado e xefe de goberno do país. O Partido Democrático de Botswana gañou todas as eleccións desde a independencia (1966). O poder lexislativo exérceo a Asemblea Nacional, un Parlamento unicameral con 63 membros na actualidade.

Mapa actual dos distritos de Botswana.
Mapa actual dos distritos de Botswana.

Botswana está dividida en nove entidades:

  1. Central
  2. Ghanzi
  3. Kgalagadi
  4. Kgatleng
  5. Kweneng
  6. Nordés
  7. Noroeste
  8. Sueste
  9. Sur

Xeografía

[editar | editar a fonte]

Botswana limita ó norte con Zambia, ó leste con Zimbabwe, ó sur con Suráfrica e ó oeste e ó norte con Namibia. O país está dominado polo deserto do Kalahari.

Economía

[editar | editar a fonte]
Artigo principal: Economía de Botswana.

Demografía

[editar | editar a fonte]

Alfabetización do 77%. A maioría da poboación é de etnia tswana. En 2009 estimouse que 25.4% dos adultos era portador da SIDA, cifra que baixou a 21.9% en 2013. No 2009 estimábase un total de 320.000 persoas infectadas.[7]

A esperanza de vida ao nacer era de 55 anos en 2009 segundo o Banco Mundial, baixando anteriormente dun pico de 64.1 en 1990 a un mínimo de 49 en 2002. Despois do censo de Botswana en 2011, a esperanza de vida actual estímase en 63.8 anos.[8]

  1. Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para botswaniano.
  2. López Martínez, María Cruz (2005). Gran dicionario século 21 da lingua galega. Editorial Galaxia. p. 1442. ISBN 9788482893419.
  3. Área de Normalización Lingüística da Universidade de Vigo (2004). Lingua galega. Dúbidas lingüísticas (PDF). p. 102. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 01 de xuño de 2014. Consultado o 9 de agosto de 2013.
  4. Botswana Tourism Organisation. "Geographical Info" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 09 de abril de 2011. Consultado o 9 de agosto de 2013.
  5. Ficha de país Arquivado 15 de outubro de 2015 en Wayback Machine. The CIA World Factbook. Consultado o 9 de agosto de 2013.
  6. Banco Mundial. "Botswana at a glance" (PDF) (en inglés). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 23 de decembro de 2009. Consultado o 9 de agosto de 2013.
  7. UN AIDS. "Botswana". Consultado o 23 de xaneiro de 2010.
  8. "Botswana no World FactBook" (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 15 de outubro de 2015. Consultado o 10 de maio de 2019.

Este artigo tan só é un bosquexo
 Este artigo sobre xeografía é, polo de agora, só un bosquexo. Traballa nel para axudar a contribuír a que a Galipedia mellore e medre.
 Existen igualmente outros artigos relacionados con este tema nos que tamén podes contribuír.