Premier League

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Barclays Premier League
Nike-Maxim-ball-EPL.jpg
Fundación 20 de febreiro de 1992
Rexión Flag of England.svg Inglaterra
Flag of Wales.svg Gales
Equipos 20
Copa FA Cup
Descenso Npower Championship
Internacional UEFA Champions League
UEFA Europa League
Actual campión Manchester United
(13º título)
Máis laureado Manchester United
(13 títulos)
Emisión en televisión Sky Sports, ESPN
Sitio web www.premierleague.com
Soccerball current event.svg Premier League 2013–14

A Premier League (oficialmente Barclays Premier League por motivos de patrocinio), tamén coñecida no Reino Unido como The Premiership, é a máxima categoría da liga de clubs de fútbol de Inglaterra. Foi fundada en 1992, seguindo a decisión dos equipos da Football League First Division (até entón a máxima categoría da liga inglesa) de separarse da "Football League" para tomar vantaxe dun lucrativo trato de dereitos de televisión.

A Premier League está actualmente constituída por vinte equipos en cada tempada, e un total de corenta e tres competiron nela ao longo dos anos, con todo, só catro equipos gañaron o título até o de agora: Arsenal, Blackburn Rovers, Chelsea e Manchester United. O actual campión é o Manchester United.

O torneo está considerado como a mellor liga do mundo segundo o ranking oficial da Federación Internacional de Historia e Estatística de Fútbol (IFFHS).[1]

Historia[editar | editar a fonte]

Orixes[editar | editar a fonte]

Os anos 1980 supuxeron unha das peores épocas do fútbol inglés, os estadios non se atopaban en bo estado, cada vez menos xente acudía a ver os partidos, os seareiros máis radicais, os hooligans, provocaban altercados violentos nos estadios e os equipos ingleses estaban imposibilitados de xogar nas competicións europeas tras a Traxedia de Heysel en 1985. Así, a Football League First Division, que fora a máxima competición futbolística do país dende 1888, estaba lonxe de igualarse con ligas como a Serie A de Italia ou a Primera División de España no que se refire a asistencia de público e ingresos, emigrando moitos xogadores ingleses cara a outros países.

Con todo, nos anos 1990 esta tendencia comezou a reverterse, a selección de fútbol de Inglaterra fixera un bo papel na Mundial de Fútbol de 1990 chegando ás semifinais e a UEFA levantara xa a prohibición sobre os equipos ingleses de xogar en competicións europeas en 1990, sendo publicado ese mesmo ano o Informe Taylor, sobre os estándares seguridade nos estadios, cunha proposta para que tódolos espectadores tivesen a súa corresponde cadeira dentro do recinto.

O diñeiro da televisión converteuse en algo moi importante; a Football League recibira só 6,3 millóns de libras esterlinas por un acordo de dous anos en 1986, mais cando o trato rematou en 1988, o prezo subira a 44 millóns polos seguintes catro anos. As negociacións de 1988 foron o primeiro sinal dunha liga dividida; dez clubs ameazaron con deixala e formar unha "superliga", porén foron finalmente persuadidos para quedar. Coa mellora dos estadios e o aumento da asistencia aos partidos, as recadacións melloraron, e os mellores equipos do país novamente consideraron deixar a Football League para capitalizar a crecente influencia do diñeiro que se xeraba polo deporte.

Fundación[editar | editar a fonte]

Ao final da tempada 1990-91, unha proposta para o establecemento dunha nova liga estaba feita. O acordo entre os membros fundadores, asinado o 17 de xullo de 1991 polos clubs máis importantes, estableceu os principios básicos para crear a Premier League. Esta nova división tería independencia comercial da Federación Inglesa de Fútbol e da Football League, dándolle á Premiership licenza para negociar os seus propios acordos para a radiodifusión e patrocinio. Isto foi visto como necesario para que os equipos ingleses puidesen outra vez competir e derrotar aos mellores cadros de Europa, mentres se atraía aos mellores futbolistas do mundo, algo que en 1991 parecía imposible.

En 1992 os equipos da First Division renunciaron á Football League e o 27 de maio de 1992 a Premier League foi formada como unha "Private company limited by shares" (do inglés: Compañía privada limitada por accións) non dependente da Federación Inglesa de Fútbol, o que significou un crebe de 104 anos de antigüidade, nos que a Football League funcionara até entón con catro divisións. Así pois a Premier League operaría como unha soa división, a primeira, e a Football League coas tres restantes. Realmente non houbo un cambio no formato da competición, o mesmo número de equipos competía na máxima categoría, e o ascenso e descenso entre a Premier League e a nova First Division mantívose co mesmo formato que rexía entre as antigas First e Second Division.

Os vinte e dous membros inaugurais da nova Premier League foron Arsenal, Aston Villa, Blackburn Rovers, Chelsea F.C., Coventry City, Crystal Palace, Everton, Ipswich Town, Leeds United, Liverpool F.C., Manchester City, Manchester United, Middlesbrough, Norwich City, Nottingham Forest, Oldham Athletic, Queens Park Rangers, Sheffield United, Sheffield Wednesday, Southampton F.C., Tottenham Hotspur e Wimbledon.

Estabelecemento[editar | editar a fonte]

A finais da tempada 2008-09, completáranse dezasete campionatos da Premier League, sendo a súa primeira tempada no ano 1992-93, orixinalmente composta por vinte e dous clubs. O primeiro gol da Premier League foi anotado por Brian Deane do Sheffield United na súa vitoria por 2 a 1 ante o Manchester United. Debido á insistencia da FIFA, o organismo reitor internacional do fútbol, para que as ligas nacionais reduciran o seu número de clubs participantes, o número de equipos foi reducido a vinte en 1995, cando catro equipos foron relegados da liga e só dous equipos ascendidos. O 8 de xuño de 2006, a FIFA pediu que tódalas ligas europeas, incluíndo a Serie A italiana e a Primera División española, reduciran a o seu número de competidores a dezaoito ao comezo da tempada 2007-08. A Premier League respondeu anunciando a súa intención de resistirse a tal redución, e finalmente comezou ese ano de novo con vinte equipos. A liga cambiou o seu nome de "FA Premier League" a simplemente "Premier League" en 2007.

Estrutura corporativa[editar | editar a fonte]

A Premier League funciona como unha corporación e é propiedade dos vinte clubs membros. Cada club é un accionista, cun voto cada un en cuestións tales como cambios nas regras e contratos. Os clubs ademais elixen a un presidente, a un director executivo e a un consello de administración para supervisar as operacións diarias da liga. A Federación Inglesa de Fútbol non está directamente implicada nas operacións da Premier League, mais ten poder de veto como accionista especial durante a elección do presidente e director executivo e cando as novas normas son adoptadas pola liga.

Así mesmo, a Premier League envía representantes á UEFA's European Club Forum, o número de clubs e os propios clubs elixidos en función dos coeficientes da UEFA. O Foro de Clubs Europeos é responsable da elección de tres membros do Comité de Competición da UEFA, que participa nas operacións das competicións da UEFA como a Liga de Campións e a UEFA Europa League.

Sistema de competición[editar | editar a fonte]

Os vinte equipos constituíntes da Premier League enfróntanse durante cada tempada, dende agosto até maio, dúas veces co resto, unha vez no seu estadio e outra no do seu adversarios, nun total de 38 partidos por cada equipo. Ao final de cada tempada os tres últimos equipos da clasificación descenden á Football League Championship e son substituídos polos dous mellores da Football League Championship, xunto ao gañador dun sistema de play-off que se xoga entre os equipos que ocuparon do terceiro ao sexto posto desa mesma división.

Os equipos que ocupan os catro primeiros lugares clasifícanse para a Liga de Campións da UEFA, entrando directamente os tres primeiros na fase de grupos e o cuarto na terceira rolda de clasificación. O quinto lugar clasifícase automaticamente á UEFA Europa League, entrando na primeira rolda de clasificación. O sexto e o sétimo tamén se poden clasificar dependendo do que pase nas dúas competicións de copa, a Copa de Inglaterra, e a Copa da liga de Inglaterra. Se o campión e o subcampión da Copa de Inglaterra finalizan entre o cinco primeiros, o lugar na UEFA Europa League iría para o sexto lugar da Premier League. Se a Copa da liga é gañada por un equipo que xa se clasificou a unha competición europea, o lugar do gañador da Copa da liga vai cara ao equipo mellor clasificado que non clasifique a Europa, ao contrario que na Copa de Inglaterra, onde non se lle dá o lugar ao subcampión.

Equipos participantes 2013/14[editar | editar a fonte]

Club Cidade Adestrador Estadio Capacidade
Arsenal Londres Francia Arsène Wenger Emirates Stadium 60.355
Aston Villa Birmingham Escocia Paul Lambert Villa Park 42.788
Cardiff City Cardiff Flag of Norway.svg Ole Gunnar Solskjær Cardiff City Stadium 27.815
Chelsea Londres Flag of Portugal.svg José Mourinho Stamford Bridge 42.055
Crystal Palace Londres Gales Tony Pulis Selhurst Park 26.255
Everton Liverpool España Roberto Martínez Goodison Park 40.157
Fulham Londres Flag of the Netherlands.svg René Meulensteen Craven Cottage 25.700
Hull City Kingston upon Hull Inglaterra Steve Bruce KC Stadium 25.700
Liverpool Liverpool Brendan Rodgers Anfield 45.362
Manchester City Manchester Flag of Chile.svg Manuel Pellegrini City of Manchester 47.726
Manchester United Manchester Escocia David Moyes Old Trafford 76.957
Newcastle United Newcastle Inglaterra Alan Pardew St James' Park 52.387
Norwich City Norwich Flag of Ireland.svg Chris Hughton Carrow Road 27.033
Southampton Southampton Flag of Argentina.svg Mauricio Pochettino St Mary's Stadium 32.689
Stoke City Stoke-on-Trent Gales Mark Hughes Britannia Stadium 28.383
Sunderland Sunderland Flag of Uruguay.svg Gustavo Poyet Stadium of Light 49.000
Swansea City Swansea Dinamarca Michael Laudrup Liberty Stadium 20.532
Tottenham Hotspur Londres Inglaterra Tim Sherwood White Hart Lane 36.240
West Bromwich Albion West Bromwich España Pepe Mel The Hawthorns 26.500
West Ham United Londres Inglaterra Sam Allardyce Boleyn Ground 35.016


Palmarés[editar | editar a fonte]

Historial de campións[editar | editar a fonte]

Tempada Campión Subcampión Máximo goleador
1992–93 Manchester United Aston Villa Teddy Sheringham (Tottenham Hotspur), 22 goles
1993–94 Manchester United Blackburn Rovers Andy Cole (Newcastle United), 34 goles
1994–95 Blackburn Rovers Manchester United Alan Shearer (Blackburn Rovers), 34 goles
1995–96 Manchester United Newcastle United Alan Shearer (Blackburn Rovers), 31 goles
1996–97 Manchester United Newcastle United Alan Shearer (Newcastle United), 25 goles
1997–98 Arsenal FC Manchester United Chris Sutton (Blackburn Rovers), Dion Dublin (Coventry City), Michael Owen (Liverpool FC), 18 goles
1998–99 Manchester United Arsenal FC J.F. Hasselbaink (Leeds United), Michael Owen (Liverpool FC) e Dwight Yorke (Manchester United), 18 goles
1999–00 Manchester United Arsenal FC Kevin Phillips (Sunderland AFC), 30 goles
2000–01 Manchester United Arsenal FC Jimmy Floyd Hasselbaink (Chelsea FC), 23 goles
2001–02 Arsenal FC Liverpool FC Thierry Henry (Arsenal FC), 24 goles
2002–03 Manchester United Arsenal FC Ruud van Nistelrooy (Manchester United), 25 goles
2003–04 Arsenal FC Chelsea FC Thierry Henry (Arsenal FC), 30 goles
2004–05 Chelsea FC Arsenal FC Thierry Henry (Arsenal FC), 25 goles
2005–06 Chelsea FC Manchester United Thierry Henry (Arsenal FC), 27 goles
2006–07 Manchester United Chelsea FC Didier Drogba (Chelsea FC), 20 goles
2007–08 Manchester United Chelsea FC Cristiano Ronaldo (Manchester United), 31 goles
2008–09 Manchester United Liverpool FC Nicolas Anelka (Chelsea FC), 19 goles
2009–10 Chelsea FC Manchester United Didier Drogba (Chelsea FC), 29 goles
2010–11 Manchester United Chelsea FC Carlos Tévez (Manchester City), Dimitar Berbatov (Manchester United), 29 goles
2011–12 Manchester City Manchester United Robin van Persie (Arsenal FC), 30 goles
2012–13 Manchester United Manchester City Robin van Persie (Manchester United), 26 goles


Títulos por clubs[editar | editar a fonte]

Dende a fundación da nova Premier League en 1992 só catro equipos distintos lograron alzarse co campionato: Manchester United, Arsenal, Chelsea e Blackburn Rovers. Cómpre destacar ademais que o Liverpool, gañador dezaoito veces da liga inglesa, dende a fundación da Premiership non conseguiu ningún título.

Táboa histórica da Premier League antes da tempada 2011-12
Equipo 2012 11 10 09 08 07 06 05 04 03 02 01 00 99 98 97 96 95 94 93 Tempadas Puntos Premiers Ligas dende 1888-89
600px Rosso con scudo forcone e barca Gialli.png Manchester United - 1 2 1 1 1 2 3 3 1 3 1 1 1 2 1 1 2 1 1 19 1574 12 18
600px Rosso Bianco e Blu con cannone dorato.svg Arsenal FC - 4 3 4 3 4 4 2 1 2 1 2 2 2 1 3 5 12 4 10 19 1379 3 13
Azzurro e Bianco con Leone, Staffa.svg Chelsea FC - 2 1 3 2 2 1 1 2 4 6 6 5 3 4 6 11 11 14 11 19 1338 3 4
600px Rosso con grifone Bianco scudato e fiamme.png Liverpool FC - 6 7 2 4 3 3 5 4 5 2 3 4 7 3 4 3 4 8 6 19 1282 18
Azzurro e Porpora (Bordato) con leone Giallo.svg Aston Villa - 9 6 6 6 11 16 10 6 16 8 8 6 6 7 5 4 18 10 2 19 1051 7
600px Bianco con gallo e palla Blu.png Tottenham Hotspur - 5 4 8 11 5 5 9 14 10 9 12 10 11 14 10 8 7 15 8 19 1017 2
600px Blu Royal con fascette Bianche.svg Everton FC - 7 8 5 5 6 11 4 17 7 15 16 13 14 17 15 6 15 17 13 19 978 9
Bianco e Nero (Strisce) bordato Oro.svg Newcastle United - 12 18 12 12 7 14 5 3 4 11 11 13 13 2 2 6 3 17 952 4
Alternato Bianco Blu.svg Blackburn Rovers - 15 10 15 7 10 6 15 15 6 10 19 6 13 7 1 2 4 17 939 1 3
600px Colori degli Hammers.png West Ham United 20 17 9 10 15 9 18 7 15 9 5 8 14 10 14 13 16 764
600px sky city.png Manchester City - 3 5 10 9 14 15 8 16 9 18 18 17 16 9 14 695 2
600px losanghe Giallo e Blu con barra e rosa Bianche.png Leeds United 19 15 5 4 3 4 5 11 13 5 5 17 12 692 3
600px Colori di Middlesborough.png Middlesbrough FC 19 13 13 14 7 11 11 12 14 12 9 19 12 21 14 633
600px-Colori di Southampton.png Southampton FC 20 12 8 11 10 15 17 12 16 17 10 18 18 13 587
600px Bianco con striscette blue e rosse.png Bolton Wanderers - 14 14 13 16 7 8 6 8 17 16 18 20 12 539
Bianco e Nero con fascetta rossa.svg Fulham FC - 8 12 7 17 16 12 13 9 14 13 10 459
600px Celeste Bianco e Blu (Strisce).svg Coventry City 19 14 15 11 17 16 16 11 15 9 409
600px Rosso incrociato con Rosso e Bianco.png Sunderland AFC - 10 13 16 15 20 20 17 7 7 18 10 395 6
Azzurro e Bianco a strisce con bordo nero.svg Sheffield Wednesday 19 12 16 7 15 13 7 7 8 392 4
Blu e Giallo.svg Wimbledon FC 18 16 15 8 14 9 6 12 8 391
600px Rosso bordato di Nero con spada bianca.png Charlton Athletic 19 13 11 7 12 14 9 18 8 361
Azzurro con volpe e dettagli Bianco e Oro.svg Leicester City 18 20 13 8 10 10 9 21 8 342
600px Blu con lati Bianchi e strisce Blu scuro.svg Birmingham City 18 9 19 18 12 10 13 7 301
600px Blu con stella e luna gialle.png Portsmouth FC 20 14 8 9 17 16 13 7 293 2
Bianco e Nero.svg Derby County 20 19 17 16 8 9 12 7 274 2
Azzurro e Bianco bordato di Bianco con corona Oro2.svg Wigan Athletic - 16 16 11 14 17 10 6 252
600px Rosso con inserti Bianchi.png Nottingham Forest 20 20 9 3 22 5 239 1
Blu e Rosso (Bordato) con cavallo Bianco.svg Ipswich Town 18 5 22 19 16 5 224 1
600px Blu e Bianco (Strisce Orizzontali).png Queens Park Rangers - 19 8 9 5 4 216
600px Giallo e Verde2.png Norwich City - 19 20 12 3 4 201
600px Bianco e Blu a Strisce.png West Bromwich Albion - 11 20 19 17 19 5 169 1
600px Rosso e Blu con aquila.png Crystal Palace 18 20 19 20 4 160
600px Rosso e Bianco a strisce con bordo blu.svg Stoke City - 13 11 12 3 138
600px Nero bordato di Rosso con spade e rosa Bianche.png Sheffield United 18 20 14 3 132 1
Arancione chiaro Bianco e Nero (Bordato).svg Wolverhampton Wanderers - 17 15 20 3 111 3
600px Bianco Blu orizzontale inquartato col Rosso.png Reading FC 18 8 2 91
600px Blu.png Oldham Athletic 21 19 2 89
600px Arancione e Nero (Strisce).PNG Hull City 19 17 2 65
600px Giallo e Rosso2.png Bradford City 20 17 2 62
600px Giallo e Nero bordato di Rosso con cervo.png Watford FC 20 20 2 52
Tangerine con lati Bianchi rifiniti di Nero.svg Blackpool FC 19 1 39
Rosso e Bianco.svg Barnsley FC 19 1 35
600px Amaranto con sopra giallo e azzurro.png Burnley FC 18 1 30 2
600px Rosso e Bianco (Quadrati).png Swindon Town 22 1 30
600px Bianco con cigno Nero.png Swansea City - 0 0
600px Blu e Bianco (Strisce).png Huddersfield Town 0 0 3
Bianco con lati Blu notte e celesti.svg Preston North End 0 0 2


Xogadores[editar | editar a fonte]

As estatísticas só inclúen datos dende a fundación da Premier League en 1992. O campo último equipo refírese ao último equipo co que xogou ou xoga nesta competición. En cursiva xogadores en activo na competición. Datos a xullo de 2011.

Máis partidos xogados[editar | editar a fonte]

Ryan Giggs
Pos. Xogador Partidos
1 Gales Ryan Giggs 573
2 Inglaterra David James 572
3 Gales Gary Speed 535
4 Inglaterra Sol Campbell 503
5 Inglaterra Frank Lampard 491
6 Inglaterra Emile Heskey 488
7 Inglaterra Paul Scholes 466
8 Inglaterra Jamie Carragher 463
9 Inglaterra Phil Neville 460
10 Inglaterra Alan Shearer 441


Máximos goleadores[editar | editar a fonte]

Alan Shearer
Pos. Xogador Goles
1 Inglaterra Alan Shearer 260
2 Inglaterra Andrew Cole 187
3 Francia Thierry Henry 174
4 Inglaterra Robbie Fowler 163
5 Inglaterra Les Ferdinand 149
Inglaterra Michael Owen 149
7 Inglaterra Teddy Sheringham 147
8 Inglaterra Frank Lampard 137
9 Flag of the Netherlands.svg Jimmy Floyd Hasselbaink 127
10 Flag of Trinidad and Tobago.svg Dwight Yorke 123
Flag of Ireland.svg Robbie Keane 123


Patrocinio[editar | editar a fonte]

Dende 1993, a Premier League é patrocinada, estando o patrocinador habilitado para poñerlle o nome á competición.

  • 1993-2001: Carling (FA Carling Premiership)
  • 2001-2004: Barclaycard (Barclaycard Premiership)
  • 2004-2007: Barclays (Barclays Premiership)
  • 2007-presente: Barclays (Barclays Premier League)

Notas[editar | editar a fonte]

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]