Saltar ao contido

Lista de emperadores romanos

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
(Redirección desde «Emperador romano»)
Lista de emperadores romanos
 Instancia de
Datas
 Período
Wikidata G:Commons

Esta é a lista dos emperadores romanos, indicando a data en que estes reinaron dende o establecemento do Principado até á caída do Imperio Romano de Occidente, no 476.

Os emperadores romanos foron os gobernantes do Imperio Romano desde a concesión do nome e título de Augusto a Octavio polo Senado romano no ano 27 a. C. en diante.[1][2] Augusto mantivo unha aparencia de goberno republicano, rexeitando os títulos monárquicos pero chamándose a si mesmo princeps senatus (primeiro home do Senado) e princeps civitatis (primeiro cidadán do estado). O título de Augusto foille conferido aos seus sucesores no cargo imperial, e os emperadores volvéronse gradualmente máis monárquicos e autoritarios.[3]

Nótese que, ao contrario do que moita xente pensa, Xulio César nunca foi emperador (princeps), aínda que foi nomeado ditador vitalicio en -45 (a pesar de teren existido outros ditadores romanos antes del) e, aínda, a pesar dalgúns historiadores romanos así o designaren. Por outro lado, o nome César tornouse nome de familia da primeira dinastía, sendo usado como un título, manténdose esa tradición por todo o imperio. Suetonio, por exemplo, fala dos Doce Césares, incluíndo as dúas primeiras dinastías e o propio Xulio César, que sen o ter sido era xa, case lendariamente, o primeiro emperador romano.

Para a adoración do emperador romano como Deus, véxase Culto imperial

Principado (27 a. C. – 284)

[editar | editar a fonte]
Artigo principal: Principado.

Xulio-Claudianos ou dinastía Xulio-Claudia (27 a. C. - 68)

[editar | editar a fonte]
Artigo principal: Dinastía Xulio-Claudia.
Retrato Nome /

Nome romano

Reinado

Tempo de reinado

Causa da morte Sucesión
Octavio Augusto
IMPERATOR CAESAR DIVI FILIVS AVGVSTVS
16 de xaneiro do 27 a.C. - 19 de agosto do 14

40 anos, 7 meses e 3 días

Causas naturais ou talvez
envelenado pola súa esposa, Livia.
  • Sobriño neto e fillo adoptivo de Xulio César.
  • Converteuse en emperador de facto como resultado do "primeiro acordo" entre el e o Senado romano.
Tiberio
TIBERIVS IVLIVS CAESAR AVGVSTVS
18 de setembro do 14 - 16 de marzo do 37

22 anos, 5 meses e 27 días

Probablemente causas naturais, posiblemente asasinado por Calígula.
  • Fillo natural de Livia Drusilla, a terceira esposa de Augusto, dun matrimonio anterior; adoptado por Augusto como o seu fillo e herdeiro.
Calígula
GAIVS IVLIVS CAESAR AVGVSTVS GERMANICVS
18 de marzo do 37 - 24 de xaneiro do 41

3 anos, 10 meses e 6 días

Asasinado nunha conspiración que involucra a senadores e Garda Pretoriana.
  • Sobriño neto e neto adoptivo de Tiberio, fillo natural de Xermánico, bisneto de Augusto.
Claudio
TIBERIVS CLAVDIVS CAESAR AVGVSTVS GERMANICVS
25/26 de xaneiro do 41 - 13 de outubro do 54

13 anos, 9 meses

Probablemente envelenado pola súa esposa Agripina menor, en favor do seu fillo Nerón, posiblemente por causas naturais.
  • Sobriño de Tiberio, irmán de Xermánico, tío de Calígula, e sobriño neto de Augusto; proclamado emperador pola Garda Pretoriana.
Nerón
NERO CLAUDIVS CAESAR AVGVSTVS GERMANICVS
13 de outubro do 54 - 9 de xuño do 68

13 anos, 8 meses

9 de xuño do 68
Suicidouse logo de ser declarado inimigo público polo Senado.
  • Neto de Xermánico, sobriño de Calígula, tatara sobriño de Tiberio, e sobriño bisneto de Augusto; sobriño neto, fillastro, xenro, e fillo adoptivo de Claudio.

Ano dos catro emperadores (crise do 68-69)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Galba

SERVIVS SVLPICIVS GALBA CAESAR AVGVSTVS

08 de xuño do 68 - 15 xaneiro do 69

7 meses e 7 días

Asasinado pola Garda Pretoriana no golpe de Estado encabezado por Otón.
  • Tomou o poder logo do suicidio de Nerón, co apoio das lexións de Hispania.
Otón

MARCVS SALVIVS OTHO CAESAR AVGVSTVS

15 de xaneiro do 69 - 16 de abril do 69

3 meses 1 día (91 días)

Suicidouse logo de perder batalla de Bedriacum contra Vitelio
Vitelio

AVLVS VITELLIVS GERMANICVS AVGVSTVS

17 de abril do 69 - 20 de decembro do 69

8 meses

Asasinado polas tropas de Vespasiano
  • Tomou o poder co apoio das lexións do Rin (en oposición a Galba / Otón)

Dinastía Flavia ou Flavianos (69 - 96)

[editar | editar a fonte]
Artigo principal: dinastía Flavia.
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Vespasiano

Titvs FLAVIVS CAESAR VESPASIANVS AVGVSTVS

21 de decembro do 69 -24 de xuño do 79

10 anos

Causas naturais
  • Tomou o poder co apoio das lexións orientais (en oposición a Vitelio)
Tito

Titvs FLAVIVS SABINUS VESPASIANUS AVGVSTVS

24 de xuño do 79 - 13 de setembro do 81

2 anos, 3 meses

Causas naturais (febres)
Domiciano

Titvs FLAVIVS CAESAR DOMITIANVS AVGVSTVS

14 de setembro do 81 - 18 de setembro do 96

15 anos

Asasinado por funcionarios da corte

Nerva e dinastía antonina: (96 - 192)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Nerva

MARCVS COCCEIVS NERVA CAESAR AVGVSTVS

18 de setembro do 96 - 27 de xaneiro do 98

1 ano, 4 meses

Causas naturais
Traxano

CAESAR MARCVS VLPIVS NERVA 'TRAIANVS' AVGVSTVS

28 de xaneiro do 98 - 7 de agosto do 117

19 anos, 7 meses

Causas naturais
  • Fillo adoptivo e herdeiro de Nerva
Hadriano

CAESAR PVBLIVS AELIVS TRAIANVS HADRIANVS AVGVSTVS

11 de agosto do 117 - 10 de xullo do 138

21 anos

Causas naturais
  • Fillo adoptivo e herdeiro de Traxano
Antonino Pío

CAESAR TITVS AELIVS HADRIANVS ANTONINVS AVGVSTVS PIVS

10 de xullo do 138 - 7 de marzo do 161

22 anos, 7 meses


Causas naturais
Marco Aurelio

CAESAR MARCVS AVRELIVS ANTONINVS AVGVSTVS

7 de marzo do 161 - 17 de marzo do 180

19 anos


Causas naturais (andazo)
Lucio Vero

CAESAR LVCIVS AVRELIVS VERVS AVGVSTVS

7 de marzo do 161 - ? marzo de 169

8 anos


Causas naturais (andazo)
Cómodo

CAESAR MARCVS AVRELIVS COMMODVS ANTONINVS AVGVSTVS

177 - 31 de decembro do 192

15 anos


Asasinado no palacio, estrangulado

Ano dos cinco emperadores (193)

[editar | editar a fonte]

(Nota: Os outros pretendentes durante o Ano dos Cinco Emperadores foron Pescenio Níxer e Clodio Albino, xeralmente considerados usurpadores; e Septimio Severo, enumerado na seguinte sección).

Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Pertinax

CAESAR PVBLIVS HELVIVS PERTINAX AVGVSTVS

1 de xaneiro do 193 - 28 de marzo do 193

3 meses

Asasinado pola Garda Pretoriana
Didio Xuliano

CAESAR MARCVS DIDIVS SEVERVS IVLIANVS AVGVSTVS

28 de marzo do 193 - 1 de xuño do 193

2 meses, 4 días (65 días)

Executado por orde do Senado

Dinastía dos Severos (193 - 235)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Septimio Severo

CAESAR LVCIVS SEPTIMIVS SEVERVS PERTINAX AVGVSTVS

9 de abril do 193 - 4 de febreiro do 211

17 anos, 10 meses

Causas naturais
Caracalla

CAESAR MARCVS AVRELIVS SEVERVS ANTONINVS PIVS AVGVSTVS

198 - 8 de abril do 217

19 anos

Asasinado por un militar como parte dunha conspiración que involucra a Macrino
  • Fillo de Septimio Severo.
  • Coemperador con Severo desde 198, con Severo e Xeta desde 209 ata febreiro do 211 e coemperador con Xeta ata decembro do 211
Xeta

CAESAR PVBLIVS SEPTIMIVS GETA AVGVSTUS

209 - 26 de decembro do 211

3 anos

Asasinado por orde de Caracalla
  • Fillo de Septimio Severo.
  • Coemperador con Severo e Caracalla desde 209 ata febreiro de 21, coemperador con Caracalla ata decembro do 211.
Macrino

MARCVS OPELLIVS SEVERVS MACRINVS AVGVSTVS PIVS FELIX
con: Diadumeniano

MARCVS OPELLIVS ANTONINVS 'DIADUMENIANVS '

11 de abril do 217 - 8 de xuño do 218

1 ano, 2 meses

Ambos executados en favor de Heliogábalo
Heliogábalo

MARCVS AVRELIVS ANTONINVS AVGVSTVS

8 de xuño do 218 - 11 de marzo do 222

3 anos, 9 meses

Asasinado pola Garda Pretoriana
Alexandre Severo

CAESAR MARCVS AVRELIVS SEVERVS ALEXANDER AVGVSTVS

13 de marzo do 222 - 18 de marzo do 235

13 anos

Asasinado polo exército

Crise do século III (235 - 285)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Maximino Tracio
CAESAR GAIVS IVLIVS VERVS MAXIMINVS AVGVSTVS
20 de marzo 235 – xuño de 238

3 anos, 3 meses

Asasinado pola Garda Pretoriana
  • Proclamado emperador polas lexións alemás despois do asasinato de Alexandre Severo.
Gordiano I
CAESAR MARCVS ANTONIVS GORDIANVS SEMPRONIANVS AFRICANVS AVGVSTVS
22 de marzo 238 – 12 de abril 238

21 días

Suicidouse ao decatarse da morte de Gordiano II.
  • Proclamado emperador, cando era Procónsul en África, durante unha revolta contra Maximino.
  • Gobernou conxuntamente co seu fillo Gordiano II, e en oposición a Maximino.
  • Considerado un usurpador, pero retrospectivamente lexitimado pola adhesión de Gordiano III.
Gordiano II
CAESAR MARCVS ANTONIVS GORDIANVS SEMPRONIANVS ROMANVS AFRICANVS AVGVSTVS
22 de marzo 238 – 12 de abril 238

21 días

Morto durante a batalla de Cartago, loitando contra o exército de Maximino.
  • Proclamado emperador, xunto co seu pai Gordiano I, en oposición a Maximino por lei do Senado.
Pupieno
CAESAR MARCVS CLODIVS PVPIENVS MAXIMVS AVGVSTVS
22 de abril 238 – 29 de xullo 238

3 meses

Asasinado pola Garda Pretoriana
  • Emperador proclamado conxuntamente con Balbino polo Senado en contra de Maximino.
  • Máis tarde coemperador con Balbino.
Balbino
CAESAR DECIMVS CAELIVS CALVINVS BALBINVS PIVS AVGVSTVS
22 de abril 238 – 29 de xullo 238

3 meses

Asasinado pola Garda Pretoriana
Gordiano III
CAESAR MARCVS ANTONIVS GORDIANVS AVGVSTVS
22 de abril 238 – 11 de febreiro 244

6 anos

Descoñecida, posiblemente asasinado por ordes de Filipo o Árabe
Filipo o Árabe
CAESAR MARCVS IVLIVS PHILIPPVS AVGVSTVS
febreiro de 244 – setembro/outubro de 249

5 anos

Morto preto de Verona na batalla contra Traxano Decio
Traxano Decio
CAESAR GAIVS MESSIVS QVINTVS TRAIANVS DECIVS AVGVSTVS
setembro/ outubro de 249 – xuño de 251

2 anos

Ambos morreron na batalla de Abrittus loitando contra os godos.
  • Gobernador con Filipo o Árabe.
  • Proclamado emperador polas lexións do Danubio, derrotou a Filipo en batalla.
  • Fixo ao seu fillo Herenio Etrusco coemperador a principios de 251.
Hostiliano
CAESAR CAIVS VALENS HOSTILIANVS MESSIVS QVINTVS AVGVSTVS
xuño de 251 – finais do 251

4-5 meses

Causas naturais (andazo)
  • Fillo de Traxano Decio, aceptado como herdeiro polo Senado.
Treboniano Galo
CAESAR GAIVS VIBIVS TREBONIANVS GALLVS AVGVSTVS
xuño de 251 – agosto de 253

2 anos

Asasinado polas súas propias tropas, en favor de Emiliano
Emiliano
CAESAR MARCVS AEMILIVS AEMILIANVS AVGVSTVS
agosto de 253 – outubro de 253

2 meses

Asasinado polas súas propias tropas, en favor de Valeriano
  • Gobernador de Moesia Superior.
  • Proclamado emperador polas lexións do Danubio logo de derrotar ós godos.
  • Aceptado como emperador logo da morte de Galo.
Valeriano
CAESAR PVBLIVS LICINIVS VALERIANVS AVGVSTVS
outubro de 253 – 260

7 anos

Capturado na batalla de Edesa contra os persas, morreu en cativerio
  • Gobernador de Nórico e Recia.
  • Proclamado emperador polas lexións do Rin logo da morte de Galo.
  • Aceptado como emperador logo da morte de Emiliano.
Galieno
CAESAR PVBLIVS LICINIVS EGNATIVS GALLIENVS AVGVSTVS
outubro de 253 – setembro de 268

15 anos

Asasinado en Aquileia polos seus propios comandantes.
  • Fillo de Valeriano, feito coemperador en 253.
  • O seu fillo Salonino foi moi brevemente coemperador en xullo de 260 antes de ser asasinado por Póstumo.
Claudio II o Gótico
CAESAR MARCVS AVRELIVS CLAVDIVS AVGVSTVS
setembro de 268 – xaneiro de 270

1 ano, 4 meses

Causas naturais (andazo).
Quintilo
CAESAR MARCVS AVRELIVS CLAVDIVS QVINTILLVS AVGVSTVS
xaneiro de 270 – 270

Descoñecido

Pouco claro, posiblemente suicidio ou asasinato
Aureliano
CAESAR LVCIVS DOMITIVS AVRELIANVS AVGVSTVS
setembro(?) de 270 – setembro de 275

5 anos

Asasinado pola Garda Pretoriana
  • Proclamado emperador polas lexións do Danubio logo da morte de Claudio II, en oposición a Quintilo.
Tácito
CAESAR MARCVS CLAVDIVS TACITVS AVGVSTVS
25 de setembro 275 – xuño 276

9 meses

Causas naturais (posiblemente asasinado).
Floriano
CAESAR MARCVS ANNIVS FLORIANVS AVGVSTVS
xuño de 276 – setembro? de 276

3 meses

Asasinado polas súas propias tropas, a favor de Probo.
  • Irmán de Tácito, elixido polo exército no oeste para substituílo.
Probo
CAESAR MARCVS AVRELIVS PROBVS AVGVSTVS
setembro? de 276 – setembro/ outubro de 282

6 anos

Asasinado polas súas propias tropas, a favor de Caro.
  • Gobernador das provincias orientais.
  • Proclamado emperador polas lexións do Danubio en oposición a Floriano.
Caro
CAESAR MARCVS AVRELIVS CARVS AVGVSTVS
setembro/ outubro de 282 – finais de xullo/ principios de agosto de 283

10-11 meses

Causas naturais? (posiblemente morto por un raio).
Numeriano
CAESAR MARCVS AVRELIVS NVMERIVS NVMERIANVS AVGVSTVS
Finais de xullo/principios de agosto de 283 – 284?

1 ano

Pouco claro; posiblemente asasinado.
  • Fillo de Caro, sucedeuno en forma conxunta co seu irmán Carino.
Carino
CAESAR MARCVS AVRELIVS CARINVS AVGVSTVS
Finais de xullo/principios de agosto de 283 – 285

2 anos

Falecido en batalla contra Diocleciano?
  • Fillo de Caro, sucedeuno en forma conxunta co seu irmán Numeriano.

Dominado (284–476)

[editar | editar a fonte]

Tetrarquía (293 - 324)

[editar | editar a fonte]

     Imperio romano de Occidente

     Imperio romano de Oriente

Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Diocleciano
CAESAR GAIVS AVRELIVS VALERIVS DIOCLETIANVS AVGVSTVS
20 de novembro do 284 – 1 de abril de 286

20 anos

X Abdicou; morreu por causas naturais en Aspalatos
  • Proclamado Emperador polo exército logo da morte de Numeriano, e en oposición a Carino.
  • Adoptou a Maximiano como coemperador principal en 286.
Maximiano
CAESAR MARCVS AVRELIVS VALERIVS MAXIMIANVS AVGVSTVS
1 de abril do 286 – 1 de maio do 305

19 anos

Abdicou con Diocleciano; pero logo da abdicación volveu dúas veces ó poder, capturado por Constantino I suicidouse a petición deste.
  • Adoptado como coemperador principal ("Augustus") no oeste por Diocleciano en 286.
Constancio I Cloro
CAESAR GAIVS FLAVIVS VALERIVS CONSTANTIVS AVGVSTVS
1 de maio do 305 – 25 de xullo do 306

1 ano e 2 meses

Causa naturais
  • Adoptado como co emperador secundario ('Caesar') por Maximiano en 293.
Galerio
CAESAR GALERIVS VALERIVS MAXIMIANVS AVGVSTVS
1 de maio do 305 – maio do 311

6 anos

Causas naturais
  • Adoptado como co-emperador secundario ('Caesar') por Diocleciano en 293.
  • Tamén xenro de Diocleciano.
Constantino I
CAESAR FLAVIVS CONSTANTINVS VALERIVS AVGVSTVS
25 de xullo do 306 – 22 de maio do 337

31 anos

Causas naturais
  • Fillo de Constancio I Cloro, proclamado emperador polas tropas do seu pai.
  • Aceptado como César (oeste) por Galerio no 306; promovido a Augusto (oeste) no 307 por Maximiano logo da morte de Severo II; negouse a ser rebaixado a César no 309.
Severo II
FLAVIVS VALERIVS SEVERVS AVGVSTVS
Verán do 306 – marzo/abril 307

1 ano

Capturado por Maxencio e forzado a suicidarse.
Domicio Alexandre[a]</ref>https://objects.auxiliary.idai.world/Tei-Viewer/cgi-bin/teiviewer.php?manifest=BOOK-ZID1314681

LUCIUS DOMITIUS ALEXANDER

308 - 310

2 anos

Derrotado e executado por Maxencio.
  • Usurpou o poder contra Maxencio na diocese de África e Sardeña.
  • Posiblemente, se aliou con Constantino I
Maxencio
MARCVS AVRELIVS VALERIVS MAXENTIVS AVGVSTVS
28 de outubro do 306 – 28 de outubro do 312

6 anos

Morreu na batalla da Ponte Milvio, contra Constantino I
Maximino II
CAESAR GALERIVS VALERIVS MAXIMINVS AVGVSTVS
1 de maio do 311 – xullo/agosto do 313

2 anos

Derrotado na guerra civil contra Licinio I; probablemente suicidouse despoís.
  • Sobriño de Galerio.
  • Adoptado como César no 305, nomeado Augusto (compartido con Licinio I) no 311.
Licinio
CAESAR GAIVS VALERIVS LICINIVS AVGVSTVS

con
Valerio Valente
Martiniano
11 de novembro do 308 – 18 de setembro do 324

16 anos

Capturado e executado por orde de Constantino
  • Xenro de Constancio I Cloro, nomeado Augusto no oeste por Galerio no 308, e en contra de Maxencio.
  • Converteuse en Augusto no leste, no 311, logo da morte de Galerio (compartido con Maximino II).
  • Derrotou a Maximino na guerra civil para converterse no único Augusto oriental no 313.
  • Nomeou a Valerio Valente no 317, e a Martiniano no 324 como Augusto do oeste, en contra de Constantino, ambos foron executados en cuestión de semanas.
Valerio Valente

AURELIUS VALERIUS VALENTE

outubro do 316 - xaneiro 317

2-3 meses

Martiniano

MAR. MARTINIANUS

xullo - 19 de setembro de 324

2 meses

Dinastía constantiniana (306 - 363)

[editar | editar a fonte]

     Emperador alleo á dinastía

Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Constantino I
CAESAR FLAVIVS CONSTANTINVS VALERIVS AVGVSTVS
25 de xullo do 306 – 22 de maio do 337

31 anos

Causas naturais
  • Fillo de Constancio I Cloro, proclamado emperador polas tropas do seu pai.
  • Aceptado como César (oeste) por Galerio no 306; promovido a Augusto (oeste) no 307 por Maximiano logo da morte de Severo II; negouse a ser rebaixado a César no 309.
Constantino II
CAESAR FLAVIVS CLAVDIVS CONSTANTINVS AVGVSTVS
22 de maio do 337 – 340

3 anos

Morreu na batalla contra Constante Fillo de Constantino I, nomeado César no 317, sucedeuno conxuntamente como Augusto cos seus irmáns Constancio II e Constante
Constante I

Flavius Iulius Constans

9 de septiembre de 337
Constancio II
CAESAR FLAVIVS IVLIVS CONSTANTIVS AVGVSTVS
22 de maio do 337 – 3 de novembro do 361

24 anos

Causas naturais Fillo de Constantino I, sucedeuno conxuntamente como Augusto cos seus irmáns Constantino II e Constante; emperador único desde 350
Magnencio

Magnus Magnentius

18 de xaneiro de 350 - 10 de agosto de 353 Suicidio tras ser derrotado
  • Proclamado emperador en oposición a Constante
  • Suicidouse despois de perder na batalla do Monte Seleuco.
Nepociano

Iulius Nepotianus

3–30 de xuño de 350
  • Neto de Constancio I.
  • Proclamado emperador en Roma en oposición a Magnencio, asasinado só 28 días despois
Vetranión

FLAVIVS VETRANIO AVGVSTVS

1 de marzo – 25 de decembro do 350

9 meses


Como cidadán privado, logo da abdicación.
Xuliano II "o Apostata"
CAESAR FLAVIVS CLAVDIVS IVLIANVS AVGVSTVS
febreiro do 360 – 26 de xuño do 363

3 anos

Mortalmente ferido en batalla
  • Primo de Constancio II, feito César de Occidente no 355,
  • Proclamado Augusto polas súas tropas no ano 360, único emperador trala morte de Constancio
Xoviano
CAESAR FLAVIVS IOVIANVS AVGVSTVS
26 de xuño de 363 – 17 de febreiro do 364

1 ano

Causas naturais (asfixiado polo fume) Xeneral do exército de Xuliano, proclamado emperador polas tropas trala morte deste.

Dinastía Valentiniana

[editar | editar a fonte]
Artigo principal: Dinastía valentiniana.
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Valentiniano I

CAESAR FLAVIVS VALENTINIANVS PIVS FELIX AVGVSTVS

26 de febreiro de 364 - 17 de novembro de 375

11 anos, 8 meses 23 días

Morreu dun derramamento cerebral mentres berraba os emisarios.
  • Xeneral; proclamado emperador polo exército despois da morte de Xoviano.
  • Derradeiro emperador en cruzar o Rin cara a Xermania.
coin Valente

FLAVIVS VALENS AVGVSTVS

28 de marzo do 3649 de agosto do 378

14 anos, 4 meses e 12 días; Oriente

Morto na batalla de Adrianópolis
  • Irmán de Valentiniano I, feito emperador de Oriente polo seu irmán (Valentiniano conservou Occidente).
coin Procopio (usurpador)

PROCOPIVS

26 de setembro do 365 – 27 de maio do 366

7 meses e 29 días, Oriente

Deposto, capturado e executado por Valente
  • Curmán materno e pretendido herdeiro de Xulián, rebelouse contra Valente e capturou Constantinopla, onde o pobo proclamouno emperador.
Graciano

CAESAR FLAVIVS GRATIANVS PIVSFELIX AVGVSTVS

24 de agosto de 367-25 de agosto de 383

17 anos

Asasinado por Magno Máximo
coin Magno Máximo

MAGNVS MAXIMVS

Primavera 383 – 28 de agosto do 388

5 anos; Occidente

Derrotado por Teodosio I na batalla de Save, executado despois de renderse.
  • Xeneral, relacionado con Teodosio I; proclamado emperador polas tropas en Gran Bretaña.
  • Brevemente recoñecido por Teodosio I e Valentiniano II.
statue Valentiniano II

FLAVIVS VALENTINIANUVS

28 de agosto do 388 – 15 de maio do 392

3 anos, 8 meses, 17 días

Suicidio, aínda que puido ser asasinado polo magister militum Arbogasto.
  • Fillo de Valentiniano I, proclamado coemperador o 22 de novembro de 375, aos 4 anos.
  • Ese mesmo ano expulsado de Italia por Magno Máximo, pero Teodosio I restaurouno no 388.
Uxío (usurpador) 22 de agosto de 392 – 6 de setembro de 394 Executado por Teodosio tras ser derrotado na batalla do Fríxido.
  • Profesor de gramática e secretario de Valentiniano II. Proclamado emperador por Arbogasto. Executado por Teodosio tras ser derrotado na batalla do Fríxido.
Teodosio I

Imperio do Occidente (395 - 476)

[editar | editar a fonte]

Dinastía Teodosiana en Occidente (395 - 455)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Honorio
HONORIUS
Constantino III
Flavius Claudius Constantinus
Constante II
Prisco Átalo
Constancio III
Xoán
Valentiniano III

Últimos emperadores en Occidente (455- 746)

[editar | editar a fonte]
Retrato Nome Reinado Causa da morte Sucesión
Petronio Máximo

Petronius Maximus

Eparquio Avito

Eparchius Avitus

Mayoriano

Iulius Valerius Maiorianus

Severo III

Libius Severus

Procopio Antemio

Procopius Anthemius

Anicio Olibrio

Anicius Olybrius

Glicerio

Glicerius

Julio Nepote

Iulius Nepos

Rómulo Augústulo

Romulus Augustus[5]

Seguiron: os hérulos, co seu rei Odoacro, quen se proclama Rex Italiae, "Rei de Italia".

Imperio de Oriente

[editar | editar a fonte]

Seguiron os emperadores bizantinos.

  1. Sábese pouco sobre Domicio Alexandre, pero parece que non foi recoñecido fóra de África. Existe unha única inscrición que se refire tanto a Alexandre como a Constantino como emperadores, o que pode implicar certo recoñecemento. Non obstante, atopouse preto de Sicca (El Kef), nos propios dominios de Alexandre, e non hai probas directas de que o propio Constantino o recoñecese. <ref>CIL VIII, 22183, p. 2117<nowiki>

Referencias

[editar | editar a fonte]
  1. Mosshammer 2008, pp. 342–343
  2. Kienast, Eck & Heil (2017), pp. 53–54
  3. Loewenstein 1973, pp. 329, 403
  4. Os outros demandantes ao trono no Ano dos Cinco Emperadores foron Pescenio Nixer e Clodio Albino, co apoio das lexións sirias e británicas respectivamente. Aínda que non foron completamente derrotados ata 197, non foron aceptados formalmente polo Senado e polo tanto non foron tecnicamente emperadores.
  5. Rómulo recibió el cognomen de "Augusto" además del título de mismo nombre. Su apodo Augustulus podría traducirse como "pequeño Augusto".

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]

Bibliografía

[editar | editar a fonte]
  • Kienast, Dietmar; Eck, Werner; Heil, Matthäus (2017) [1990]). Römische Kaisertabelle: Grundzüge einer römischen Kaiserchronologie (en alemán) (6ª ed.). Darmstadt: WBG. ISBN 978-3-5342-6724-8. 
  • Loewenstein, Karl (1973). The Governance of Rome (en inglés). A Haia: Martinus Nijhoff. ISBN 978-9-0247-1458-2. 
  • Mosshammer, (). . . ISBN ., Alden (2008). The Easter Computus and the Origins of the Christian Era (en inglés). Oxford / Nova York: Oxford University Press. ISBN 978-0-1915-6236-5.