Ponferrada

Ponferrada
Situación
Xentilicio	ponferradino/a
Xeografía
Provincia	Provincia de León
Comarca	Bierzo
Poboación	69.292 hab. (2008)
Área	283,17 km²
Densidade	244,7 hab./km²
Capital do concello	Ponferrada
Política (2003)
Alcalde	Carlos López Riesco (PP)
Concelleiros	PP: PSOE: Outros:
Uso do galego ()
Galegofalantes	%
Páxina web oficial
http://www.ponferrada.org

Ponferrada(do latín pontem ferratam 'ponte de ferro, na que se utilizou ese material') é unha cidade de Castela e León, capital da comarca do Bierzo, na provincia de León. Está situada na confluencia dos ríos Sil e Boeza, e cos seus 66.824 habitantes, é o segundo municipio máis poboado da provincia, por detrás de León.

Castelo dos Templarios.

Atópase a 543 m de altitude nunha cunca mineira, ocupa unha superficie de 283 km² e ten unha poboación duns 65.000 habitantes. A súa fundación, no 1086, coincide coa construción dunha ponte de ferro (que deu nome á cidade, para cruzar o río Sil, ordenado levantar catro anos antes, no 1082, polo bispo Osmundo. Dende o ano 1178 ata o 1312 a cidade estivo en mans dos Templarios que construíron un castelo (século XIII) que hoxe en día é o monumento principal da cidade.

A vila de San Pedro de Devesas é de fala galega autóctona, e Fontesnovas foi de fala galega ata 1960. Ademais na vila de Ponferrada por efecto da emigración berciana hai numerosos galegofalantes, e aquí teñen a súa sede asociacións como Fala Ceibe ou a Asociación Berciana da Lingua Xarmenta.

Demografía

Evolución da poboación do municipio de Ponferrada desde 1900 ata 2010:

Evolución demográfica

1900	1920	1940	1950	1960	1970
7.188	9.829	13.008	23.773	37.053	45.257

1981	1990	2000	2008	2009	2010
52.499	60.401	62.642	67.969	69.187	69.057

Obsérvase o espectacular despegamento poboacional entre 1940 e 1970, período no que Ponferrada triplica a súa poboación, principalmente debido ao crecemento industrial do municipio e converterse no centro administrativo da comarca, que vivía un auxe mineiro sen precedentes. Isto deu lugar a numerosos problemas na súa ordenación urbana debido ao crecemento desproporcionado e moitas veces caótico das distintas barriadas da cidade, problema arrastrado ata ben entrada a década de 1990.

Economía

No seu municipio prodúcense viños de gran calidade (Denominación de Orixe O Bierzo), exportados a diversos sitios como Alemaña ou Estados Unidos. No municipio ten a súa sede a Cooperativa Vitivinícola Cepas do Bierzo a de maior produción en tonelaxe de uvas do Bierzo; froitas, hortalizas e castañas entre outros. A gandería, aínda que sufriu un retroceso no municipio debido ao crecemento da cidade, segue tendo unha certa importancia tanto a nivel de explotacións familiares nos pobos do municipio, como na cría de distintas especies para sacrificio.

Conta coa maior planta de produción de pas (LM Glasfiber) e fustes (Grupo Comonor) para aeroxeradores eléctricos de Europa que emprega a uns 1.500 traballadores encadrándose xa que logo dentro da gran industria. Unha empresa de siderurxia, Aceros Roldan S.A., unha planta de transformación do vidro, Vitro Cristalglass, a Mineiro Siderúrxica de Ponferrada ou Endesa son outras das empresas presentes no concello.

Lugares de interese

El Morredero

• Castelo de Ponferrada
• Basílica de La Encina
• Igrexa de Santiago de Peñalba
• Mosteiro de San Pedro de Montes
• Igrexa de Santo Tomás de las Ollas
• Igrexa de Santa María de Vizbayo
• El Morredero
• Torre do Reloxo
• Casa Consistorial
• Museo do Bierzo
• Museo do Ferrocarril
• Museo da Radio

Transporte

A cidade atópase plenamente integrada na rede de alta capacidade mediante a autovía A-6, que é a principal entrada a Galicia. Ademais dela, a cidade comunica con Monforte e Ourense mediante a N-120 e con Villablino a través da CL-631.

Tamén ten servizo ferroviario, coa súa estación xestionada por Adif, que mantén liñas con varias cidades como Vigo, A Coruña, Madrid ou Barcelona.

O Aeroporto de León, que entrou en servizo no ano 1999, é o aeroporto máis próximo, atopándose a 102 quilómetros de Ponferrada.

Lugares do concello de Ponferrada

Está integrado por, ademais da cidade de Ponferrada, Entidades Locais menores constituídas en Xuntas Veciñais, e Entidades Singulares.

Entidades locais menores
Bouzas · Columbrianos · Fontesnovas · Montes de Valdueza · Otero · Peñalba de Santiago · Rimor · San Andrés de Montejos · San Clemente de Valdueza · San Cristóbal de Valdueza · San Esteban de Valdueza · San Lorenzo · San Pedro de Devesas (Dehesas) · Santo Tomás de las Ollas · Toural de Meraio (Toral de Merayo) · Valdefrancos · Villanueva de Valdueza
Entidades singulares
Bárcena del Bierzo · Campo · Carracedo de Compludo · Compludo · Compostilla · Cuatrovientos · Espinoso · Flores del Sil · Lombillo de los Barrios · Manzanedo de Valdueza · La Placa · Ponferrada · Salas de los Barrios · Valdecañada · Villar de los Barrios
Lugares abandonados ou semiabandonados
Agadán · Ferradillo · Palacios de Compludo · San Adrián de Valdueza · San Cosme · Santa Lucía de Valdueza

Ponferradinos de sona

• Pascual Fernández Baeza, poeta, maxistrado e senador (1798-1860).
• Ángel Pestaña, político anarcosindicalista español (1886-1937).
• Demetrio Zorita Alonso, militar e aviador (1917-1956).
• Valentín García Yebra, filólogo, tradutor e membro da RAE, nado en Lombillo de Los Barrios (n. 1917).
• Luis del Olmo, periodista (n. 1937).
• Amancio Prada, músico e compositor, nado en Dehesas (n. 1949).
• Amparo Carballo Blanco, escritora e editora (n. 1955).
• Manuel Aller, xogador de baloncesto (n. 1963).
• Santiago Macías Pérez, periodista e escritor (n. 1972).
• Noemi Féliz García , deportista na disciplina de natación (n. 1978).
• Lidia Valentín Pérez, deportista que compite en halterofilia (n. 1985).

Véxase tamén

Ligazóns externas

• Asociación Berciana da Lingua Xarmenta
• Portal galego-berciano Cousas