Estriol

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Estriol.
Número CAS: 50-27-1.

O estriol (E3) é un dos tres principais estróxenos producidos no corpo humano (os outros son o estradiol e a estrona). É un esteroide con actividade hormonal [1] [2] [3]. Contén dous grupos OH no anel D e outro grupo OH no anel A. Pode considerarse tamén un metabolito do estradiol.

Síntese[editar | editar a fonte]

Esteroidoxénese no ser humano, na que se mostra o estriol na parte inferior dereita. Esencialmente, a súa síntese segue a vía da deshidroepiandrosterona ou DHEA (á esquerda), pero a DHEA é modificada cun grupo OH adicional.

O estriol (E3) só se produce en cantidades significativas durante o embarazo, xa que se sintetiza na placenta a partir do 16-hidroxideshidroepiandrosterona sulfato (16-OH DHEAS),[4] un andróxeno esteroide fabricado polo feto no fígado e glándulas adrenais.

A placenta humana produce pregnenolona e proxesterona a partir do colesterol circulante. A pregnenolona convértese na glándula adrenal fetal en deshidroepiandrosterona (DHEA), un esteroide de 19 carbonos, despois é sulfonatado a deshidroepiandrosterona sulfato (DHEAS). O DHEAS convértese en 16-OH DHEAS no fígado fetal. A placenta transforma o 16-OH DHEAS en estriol, e é o sitio predominante da síntese de estriol.

Niveis[editar | editar a fonte]

Os niveis de estriol nas mulleres que non están preñadas non cambian moito despois da menopausa, e os niveis non son significativamente diferentes dos que teñen os homes. Só durante o embarazo os niveis se disparan, e chega a excretarse 1000 veces máis estriol ca en estado de non embarazo.

Usos terapéuticos[editar | editar a fonte]

Nas mulleres preñadas con esclerose múltiple, o estriol reduce notablemente os síntomas da enfermidade, [5] de acordo coas investigacións realizadas na Geffen Medical School da Universidade UCLA.

O estriol pode ser un estróxeno feble ou potente dependendo de se a administración é crónica ou puntual en animais inmaduros, pero funciona como antagonista cando se administra en combinación co estradiol. [6] O estriol pode ter un papel no desenvolvemento do cancro de mama, pero nas investigacións feitas in vitro non parece actuar como antagonista do GPR30 (receptor de estróxenos acoplado á proteína G). [7] Aínda que o estriol se utiliza na terapia de reemplazamento de hormonas bioidénticas (un fenómeno de "medicina alternativa" principalmente norteamericano) non está aprobado o seu uso pola FDA. Aínda que as investigacións iniciais na década de 1970 suxerían que podía utilizarse terapeuticamente como un estróxeno, posteriores investigacións non puideron confirmar esta hipótese. [8][9]

Exames de valoración do estriol[editar | editar a fonte]

Modelo do estriol.

O estriol pode medirse no sangue materno ou na urina e pode utilizarse como marcador da saúde fetal e benestar.

Se os niveis de "estriol non conxugado" son anormalmente baixos nunha muller preñada, isto pode indicar anomalías cromosómicas ou conxénitas como a síndrome de Down ou a síndrome de Edwards. A medición do estriol está incluída na proba tripla e na proba cuádrupla para o exame prenatal de anomalías fetais.

Como nas mulleres preñadas moitas condicións patolóxicas poden causar desviacións nos niveis de estriol, estes exames considéranse xeralmente menos definitivos sobre a saúde fetal-placentaria ca outras (probas de non estrés). Condicións que poden dar lugar a falsos positivos e falsos negativos na proba do estriol son a preeclampsia, anemia e problemas renais. [10]

A valoración da concentración de estriol faise en urina ao cabo das 24 horas e en sangue. Considérase que a análise de sangue é máis precisa, porque as súas variacións son menores ca na urina.

Valores en urina[editar | editar a fonte]

Os valores en urina do estriol van en rápido aumento a partir do cuarto mes de xestación e chegan aos seus niveis máis altos (pico) ao finalizar o embarazo.[11] Véxase a táboa seguinte:

Mes
de embarazo
Estriol en urina
(mg/ml)
6o mes 5.0-13.0 mg/24 horas
7o mes 6.0-18.0 mg/24 horas
8o mes 8.0-25.0 mg/24 horas
9o mes 15.0-35.0 mg/24 horas

Valores en sangue[editar | editar a fonte]

Pode observarse que, a diferenza da análise urinaria, os valores en sangue teñen pouca variación cuantitativa entre o valor menor e o maior nunha semana dada, [11] e que os valores van en aumento consonte pasan as semanas.

Semanas
de embarazo
Estriol
en sangue
(mg/ml)
24a 3.0-8.1
26a 3.0-9.2
28a 3.2-10.9
30a 3.6-13.2
32a 4.2-15.4
34a 5.0-17.8
36a 5.8-20.5
38a 6.8-26.0
40a 9.5-28.0

Notas[editar | editar a fonte]

  1. PubChem compound [1]
  2. ChemSpider Estriol
  3. CHEBI [2]
  4. Raju U, Bradlow HL, Levitz M (1990). "Estriol-3-sulfate in human breast cyst fluid. Concentrations, possible origin, and physiologic implications". Ann. N. Y. Acad. Sci. 586: 83–7. DOI:10.1111/j.1749-6632.1990.tb17793.x. PMID 2141460. 
  5. Sicotte NL, Liva SM, Klutch R, Pfeiffer P, Bouvier S, Odesa S, Wu TC, Voskuhl RR (October 2002). "Treatment of multiple sclerosis with the pregnancy hormone estriol". Ann. Neurol. 52 (4): 421–8. DOI:10.1002/ana.10301. PMID 12325070. 
  6. Melamed M, Castaño E, Notides AC, Sasson S (November 1997). "Molecular and kinetic basis for the mixed agonist/antagonist activity of estriol". Mol. Endocrinol. 11 (12): 1868–78. DOI:10.1210/me.11.12.1868. PMID 9369454. 
  7. Lappano R, Rosano C, De Marco P, De Francesco EM, Pezzi V, Maggiolini M (May 2010). "Estriol acts as a GPR30 antagonist in estrogen receptor-negative breast cancer cells". Mol. Cell. Endocrinol. 320 (1-2): 162–70. DOI:10.1016/j.mce.2010.02.006. PMID 20138962. 
  8. Sites CK (March 2008). "Bioidentical hormones for menopausal therapy". Women's Health (Lond Engl) 4 (2): 163–71. DOI:10.2217/17455057.4.2.163. PMID 19072518. http://www.medscape.com/viewarticle/571299.  (free subscription required)
  9. Derzko, C (2009). "Bioidentical Hormone Therapy at Menopause" (pdf). Endocrinology Rounds 9 (6): 1–6. http://www.sigmamenopause.com/pdf/Derzko_BHT-Oct09.pdf. 
  10. Pagana TJ, Pagana KD (2009). Mosby's Manual of Diagnostic and Laboratory Tests. Mosby - St. Louis. pp. 240. ISBN 0-323-05747-0. 
  11. 11,0 11,1 Datos proporcionados polo departamento de Análise Químicas da Secretaría de Saúde de Monterrey, Nuevo León; México