Kassym-Jomart Tokayev

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Kassym-Jomart Tokayev
Kassym-Jomart Tokayev (2019-05-29).jpg
Nacemento17 de maio de 1953
 Almati
NacionalidadeUnión Soviética e Casaquistán
Alma máterInstituto Estatal de Relações Internacionais de Moscovo e Academia Diplomática do Ministério dos Negócios Estrangeiros da Federação Russa
Ocupaciónpolítico e diplomático
PremiosOrden da Amistade, Order of Parasat, Ordem de Honra, Orde da Patria, orde de Nazarbaiev, Medalla de Astana, Medalla 10 anos de Casaquistán, Medalla dos 10 anos do Parlamento da República de Casaquistán, Medalla 10 anos de Astana, sen etiquetar, Order of the "Commonwealth", sen etiquetar, Order of Prince Yaroslav the Wise, 3rd class e Order of the Golden Eagle
editar datos en Wikidata ]

Kassym-Jomart Kemelyevich Tokayev (casaco: Қасым-Жомарт Кемелұлы Тоқаев, ruso: Касым-Жомарт Кемелевич Токаев), nado en Almati o 17 de maio de 1953, é un político e diplomático casaco, actual Presidente de Casaquistán.

Accedeu ao cargo o 20 de marzo de 2019, sucedendo a Nursultan Nazarbayev, primeiro presidente do país, que dimitiu o día anterior despois de 29 anos no cargo.[1][2][3] Foi Presidente do Senado de Casaquistán de 2007 a 2011 e de 2013 a 2019.[4] Tokayev exerceu como Primeiro Ministro de Casaquistán de 1999 a 2002 e como director xeral da Oficina de Nacións Unidas en Xenebra de 2011 a 2013.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Kassym-Jomart Tokayev naceu o 17 de maio de 1953 en Alma-Ata (hoxe Almati), naquel momento capital da República Socialista Soviética de Casaquistán. O seu pai, Kemel Tokayev (1923–1986), era un veterano de Segunda guerra mundial e un coñecido escritor casaco. A súa nai, Turar Shabarbayeva (1931–2000), traballaba no Instituto de Linguas Estranxeiras de Almati.

Carreira[editar | editar a fonte]

Tokayev Con Vladimir Putin no Kremlin, 19 de xaneiro de 2000.

En 1970, Tokayev uniuse ao Instituto Estatal de Relacións Internacionais de Moscova. No seu quinto ano, foi enviado a cursos de adestramento na embaixada soviética en China durante seis meses. Despois da graduación do Instituto Estatal de Relacións Internacionais de Moscova en 1975, Tokayev uniuse ao Ministerio de Relacións Exteriores da Unión Soviética e foi enviado á Embaixada soviética en Singapur. En 1979, regresou ao Ministerio de Relacións Exteriores da URSS. En 1983, foi a China para recibir cursos na Universidade de Lingua e Cultura de Pequín. En 1984–1985, serviu no Ministerio de Relacións Exteriores. Foi entón destinado á embaixada soviética en Pequín onde estivo até 1991 como Segundo Secretario, Primeiro Secretario, e Asesor. En 1991, matriculouse na Academia de Diplomacia do Ministerio de Relacións Exteriores da URSS en Moscova nun curso de adestramento para diplomáticos maiores.

Política doméstica[editar | editar a fonte]

En 1992, Tokayev foi nomeado viceministro de Asuntos Exteriores da República de Casaquistán. En 1993, converteuse en primeiro viceministro de Asuntos Exteriores e en 1994 foi nomeado Ministro de Asuntos Exteriores. En marzo de 1999, foi nomeado Viceprimeiro ministro. En outubro de 1999, co apoio do Parlamento, foi nomeado Primeiro Ministro por Decreto do Presidente da República de Casaquistán. En xaneiro de 2002, dimitiu e foi nomeado Secretario de Estado (Ministro de Asuntos Exteriores). Tokayev continuou nese posto até xaneiro de 2007 cando foi elixido Presidente do Senado de Casaquistán.

Ministerio de Asuntos Exteriores[editar | editar a fonte]

Tokayev ostentou o cargo de Ministro de Asuntos Exteriores durante dez anos (1994–1999, 2002–2007).

Neste cargo, Tokayev xogou un papel activo no campo da non-proliferación nuclear. En 1995 e 2005, participou nas Conferencias de Revisión para o Tratado de Non-Proliferación das Armas Nucleares en Nova York. En 1996, asinou o Tratado de Prohibición Completa dos Ensaios Nucleares en Nova York, e en 2005 o Tratado por unha Zona LIbre de Armas Nucleares en Asia Central en Semei. Foi elixido Presidente do Consello de Ministros de Asuntos Exteriores da Comunidade de Estados Independentes e da Organización de Cooperación de Shanghai. Participou en dez sesións da Asemblea Xeral das Nacións Unidas. Ostentou o rango diplomático de Embaixador Extraordinario e Plenipotenicario.

Como Presidente do Senado do Parlamento de Casaquistán, Tokayev foi elixido en 2008 Vicepresidente da Asemblea Parlamentaria da Organización para a Seguridade e a Cooperación en Europa (OSCE). A súa visión sobre o sistema político de Casaquistán: "Presidente forte, parlamento con autoridade, goberno responsábel", declarou na conferencia parlamentaria en Nur-Sultan.

Director xeral da Oficina da ONU en Xenebra[editar | editar a fonte]

Kassym-Jomart Tokayev Con Sergei Lavrov e John Kerry o 13 de setembro de 2013

En marzo de 2011, o Secretario xeral das Nacións Unidas anunciou o nomeamento de Tokayev como subsecretario xeral e director xeral da Oficina das Nacións Unidas en Xenebra e representante persoal do Secretario Xeral de Nacións Unidas na Conferencia de Desarme. Exerceu como Secretario Xeral da Conferencia de Desarme. Foi tamén o oficial designado para a seguridade do persoal da ONU para Suíza.

Tokayev ten un doutoramento en Ciencias Políticas. É autor de nove libros e numerosos artigos en asuntos internacionais. É Socio da Academia Mundial da Arte e a Ciencia, membro do Taboleiro de Persoas Eminentes na Conferencia de Seguridade de Múnic, profesor honorífico da Universidade de Shenzhen, profesor honorífico e doutor da Academia de Diplomacia do Ministerio de Relacións Exteriores da Federación Rusa, así como membro do seu Taboleiro de Honra. É tamén decano honorífico da Escola de Diplomacia e Relacións Internacionais de Xenebra. Como director xeral da UNOG, recibiu o premio "Academicus" da Universidade de Xenebra. Segundo a Institución Biográfica Rusa, Tokayev foi admitido como "Persoa do ano 2018".

Presidencia[editar | editar a fonte]

O 19 de marzo de 2019, o presidente de Casaquistán Nursultan Nazarbayev anunciou a súa dimisión. Segundo a Constitución de Casaquistán, nese caso, o Portavoz do Senado pasa a ser Presidente até as seguintes eleccións.[5] O 20 de marzo de 2019, Kassym-Jomart Tokayev oficialmente tomou posesión como Presidente de Casaquistán.[1][6][7]

Inmediatamente despois da toma, Tokayev propuxo rebautizar a capital de Casaquistán co nome do seu predecesor, e ese mesmo día o Parlamento de Casaquistán aprobou o rebautizado de Astana a Nur-Sultan.[8][9]

O presidente ruso Vladimir Putin foi un dos primeiros dirixentes estranxeiros en felicitar a Tokayev, convidándoo a visitar Moscova nunha conversación telefónica conxunta con el e Nazarbayev.[10] O goberno chinés tamén describiu a Tokayev como un "vello e bo amigo".[11]

Tokayev e Putin no Kremlin, 4 de abril de 2019.

No seu primeiro mes no cargo, reuniuse con catro líderes mundiais, dous deles no estranxeiro e os outros dous en Nur-Sultan. Dúas semanas despois de tomar posesión, Tokayev visitou Moscova na súa primeira visita oficial ao estranxeiro o 4 de abril, onde se reuniu con Putin e outros oficiais rusos.[12] Durante a visita, Putin ofreceu asistencia rusa a Tokayev na construción dunha central nuclear no país.[13] O 14 abril, Tokayev visitou a veciña Uzbekistan para reunirse co presidente Shavkat Mirziyoyev.[14] Tamén recibiu ao presidente surcoreano Moon Jae In e ao primeiro ministro húngaro Viktor Orban durante o mes de abril.

O 9 de abril de 2019, Tokayev anunciou eleccións anticipadas para xuño de 2019.[15] O 23 de abril, Tokayev converteuse en candidato presidencial tras o seu nomeamento polo partido Nur Otan.[16][17] Os días 16-17 maio, Tokayev recibiu aos dirixentes estranxeiros Armen Sarkissian e Mamuka Bakhtadze na capital durante o 12º Foro Económico de Astana, do que a primeira edición foi organizada polo seu predecesor, Nazarbayev.[18] Tamén recibiu aos líderes rexionais de Rusia, Kirguizistán, Bielorrusia, Taxiquistan, Armenia e Moldavia para o cumio da Unión Económica Euroasática e do Consello Económico Euroasiático do 29 de maio.

Viaxes internacionais como Presidente[editar | editar a fonte]

Data País Cidade Tipo de visita
4 abril 2019 Rusia Rusia Moscova Visita estatal
14 abril 2019  Flag of Uzbekistan.svg Uzbekistán Tashkent Visita estatal

Premios e honras[editar | editar a fonte]

Vida persoal[editar | editar a fonte]

Tokayev fala de forma fluída casaco, ruso, inglés e chinés, e ten coñecementos de francés. Foi presidente da Federación de Tenis da Mesa de Casaquistán durante 13 anos. Tokayev estivo casado con Nadezhda Tokayeva e ten un fillo.[29]

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. 1,0 1,1 https://www.ktk.kz/ru/newsfeed/article/2019/03/20/115229/.  Falta o |title= (Axuda)
  2. http://tass.com/world/1049489.  Falta o |title= (Axuda)
  3. https://www.rferl.org/a/kazakh-president-nursultan-nazarbaev-says-he-is-resigning-/29830123.html.  Falta o |title= (Axuda)
  4. https://en.tengrinews.kz/kazakhstan_news/Kairat-Mami-to-be-the-new-Senate-Speaker--942/.  Falta o |title= (Axuda)
  5. http://www.akorda.kz/en/official_documents/constitution.  Falta o |title= (Axuda)
  6. https://www.reuters.com/article/us-kazakhstan-president/president-of-kazakhstan-nursultan-nazarbayev-resigns-idUSKCN1R01N1.  Falta o |title= (Axuda)
  7. https://kazakhembus.com/2019-03-20-speech-president-kassym-jomart-tokayev.  Falta o |title= (Axuda)
  8. (en ruso) Новый глава Казахстана предложил переименовать Астану в Нурсултан Erro de Lua en Módulo:Webarchive na liña 17: attempt to index global 'track' (a nil value).
  9. https://www.bfm.ru/news/409780.  Falta o |title= (Axuda)
  10. http://en.kremlin.ru/events/president/news/60125.  Falta o |title= (Axuda)
  11. https://www.hongkongfp.com/2019/03/20/china-welcomes-new-kazakh-leader-kassym-jomart-tokayev-old-friend-good-friend/.  Falta o |title= (Axuda)
  12. https://www.foxnews.com/world/kazakhstan-leader-tokayev-in-moscow-for-1st-foreign-visit.  Falta o |title= (Axuda)
  13. https://www.rferl.org/amp/kazakhstan-putin-offers-russian-nuclear-plant-help/29865177.html.  Falta o |title= (Axuda)
  14. https://president.uz/en/lists/view/2492.  Falta o |title= (Axuda)
  15. https://www.aljazeera.com/news/2019/04/kazakhstan-hold-early-presidential-election-june-9-190409071500360.html.  Falta o |title= (Axuda)
  16. https://tass.ru/mezhdunarodnaya-panorama/6364591.  Falta o |title= (Axuda)
  17. CEC information
  18. http://www.akorda.kz/en/events/akorda_news/meetings_and_receptions/head-of-state-kassym-jomart-tokayev-meets-with-president-of-armenia-armen-sarkissian
  19. http://www.nomad.su/?a=19-200412160521.  Falta o |title= (Axuda)
  20. http://kazakhstan.news-city.info/docs/sistemsk/dok_oedyli.htm.  Falta o |title= (Axuda)
  21. http://publication.pravo.gov.ru/Document/View/0001201703020004?index=0&rangeSize=1.  Falta o |title= (Axuda)
  22. http://www.pravoteka.ru/pst/1040/519885.html.  Falta o |title= (Axuda)
  23. https://www.president.gov.ua/documents/1542008-7193.  Falta o |title= (Axuda)
  24. http://www.blic.rs/vesti/politika/nikolic-odlikovao-kazahstanskog-politicara/yfq48zr.  Falta o |title= (Axuda)
  25. [http://www.iacis.ru/pressroom/news/sovet_mpa_sng/kasym_zhomart_tokaev_kazakhstan_i_rossiya_tesno_vzaimodeystvuyut_v_ramkakh_mpa_sng/ Erro de Lua en Módulo:Webarchive na liña 17: attempt to index global 'track' (a nil value).
  26. http://pravo.levonevsky.org/bazaby/org505/basic/text0128.htm.  Falta o |title= (Axuda)
  27. http://www.cis.minsk.by/page.php?id=19215.  Falta o |title= (Axuda)
  28. https://tengrinews.kz/kazakhstan_news/nazarbaevu-vruchili-medal-20-let-astane-348450/.  Falta o |title= (Axuda)
  29. http://www.akorda.kz/ru/republic_of_kazakhstan/president.  Falta o |title= (Axuda)