Alonso de Lanzós

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Alonso de Lanzós
Cabaleiro
Pontedeume-Andracast-04.jpg
Castelo dos Andrade

Nome completo Alfonso de Lanzós e Castro
Outros títulos Señor da Casa e torre de Lanzós e Vilousaz, de Louriñá, Medín, Ois, As Mestas, Vilamourel e Vigo
Nacemento ?
Betanzos
Falecemento 1480/1492?
A Coruña
Rexente Henrique IV
Cónxuxe/s Constanza Vázquez de Insua?
segundas nupcias: María de Castro e de Montaos
Descendencia María de Lanzós
(da segunda muller): Inés, Leonor, Xoana e Isabel
Proxenitores Xoán Freire de Lanzós
Isabel de Castro

Escudo de Alonso de Lanzós

Alonso de Lanzós foi un nobre e dirixente irmandiño. No ano 1467, dentro da Gran Guerra Irmandiña, uníuse aos vasalos facendo súas as reivindicacións destes e dirixiu xunto a Pedro Osorio e Diego de Lemos un auténtico exército popular.

Lanzós ergueuse contra a casa dos Andrade, aos que servira, por afrontas á súa propia familia. Logrou vencer todas as súas fortificacións, agás a de Moeche, aínda que finalmente foi preso por Fernán Pérez Parragués e rematou nun calabozo dos Andrade.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Alfonso de Lanzós era un cabaleiro galego orixinario de Betanzos, un fidalgo modesto que entón tiña vinte homes de a cabalo e catrocentos vasalos. Serviu ao seu curmán Fernán Pérez de Andrade para despois pasar á casa dos Gómez Pérez das Mariñas. En 1465, foi a Castela para solicitar a protección do rei Enrique IV[1] .

Segunda revolta irmandiña (1467 a 1469)[editar | editar a fonte]

A revolta iniciouse en Santiago de Compostela e estaba formada por 80.000 homes armados e dirixida por:

  • Diego de Lemos que asumiu o mando da revolta na zona de Ourense.
  • Pedro Osorio levou Santiago, Padrón e Pontevedra.
  • Alonso de Lanzós asumiu o mando das milicias populares, en Betanzos e Mondoñedo.

Nos inicios a revolta fíxose co territorio destruíndo máis de cen castelos e os nobres fuxiron a Portugal, Asturias e Castela. En 1468, Lanzós derrotou aos baróns feudais. En 1469 Pedro Madruga, fuxido nos inicios da revolta, iniciou a ofensiva dende Portugal coa axuda de parentes e amigos da cabalería portuguesa ao mando dun exército armado con arcabuces, e percorreu o traxecto Tui-Pontevedra-Padrón-Santiago, encontrándose con Fonseca e Pimentel cerca de Santiago de Compostela. Un segundo exército dirixido polo arcebispo Fonseca ven dende Salamanca, acompañado de Juan Pimentel, irmán do Conde de Benavente, así como de Pedro Vega e outros cabaleiros. Xuntándose Pedro Alvarez con eles en Balmalige preto de Santiago. O terceiro exército chega dende Castela, co Conde de Lemos, que avanza dende Ponferrada ata Monforte con Pedro Pardo de Cela. O exército irmandiño descoñecía as armas de fogo. Empregaban só bestas, ondas e catapultas. Pedro Madruga gaña batalla tras batalla e Alonso de Lanzós tense que retirar cos seus homes ao castelo dos Andrade en Pontedeume. Por entón Pedro Osorio e Diego de Lemos ríndense deixando a revolta e pásanse ao inimigo. Sabedor da crueldade do señor dos Andrade e da imposibilidade de continuar a loita decide renderse ao bispo de Santiago Alonso de Fonseca II entregando Pontedeume. Cando se retiraba foi feito preso e entregado a Fernán Pérez de Andrade en 1470.

Últimos anos[editar | editar a fonte]

Escudo do concello de Maceda coas armas dos Lanzós.

Alonso de Lanzós perdeu as súas posesións a mans do conde de Lemos e Diego de Andrade en vinganza:

  • A casa forte de Lanzós, e outras
  • Os coutos de San Sadurniño, Ferreira, e San Martiño con todos sus vasallos, señorío e jurisdiçión çevil e creminal.
  • Os padroados e beneficios de Lanzós, San Sadurniño, O Deveso, San Cristovo de Ferreira, San Xiao de Ferrol, San Xurxo da Mariña, San Xoán de Esmelle, Santa Uxía de Mandiá e San Mateo (actual Narón).

Fixo testamento o 21 de maio de 1480 na cidade da Coruña. Na casa do mercador Xoán de Dios onde se atopaba recollido e prostrado de enfermidade, mandando ser enterrado no convento de San Francisco da Coruña onde di que descansaban os seus devanceiros[2]. A súa viuva en 1492 preitexa pola recuperación dos bens.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Fernández, Hilario. elcorreogallego.es, ed. "Alonso de Lanzós, el gran caudillo irmandiño". Consultado o 26 de agosto de 2013. 
  2. Dopico Blanco, Fernando (2006). "PROLEGÓMENOS, FUNDACIÓN E TRANSMISIÓN DOS MORGADOS DE BALTAR E SAN SADURNIÑO NA COMARCA DE FERROL (SÉCULOS XVI AO XVIII) (páxina 446)". Cátedra revista eumesa de estudios (13). 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]