Universidade de Lisboa (1911-2013)

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Universidade de Lisboa
UL
Lema Ad lucem
Fundación 9 de março de 1911
Tipo de institución Pública
Localización Lisboa
Funcionarios técnico-administrativos 1.086
Reitor(a) António Sampaio da Nóvoa (derradeiro)
Docentes 1.854
Total de estudantes 22.824
Grao 13.761
Pos-grao 9.083
Campus Cidade Universitária
Cores da escola          Negro e Branco (Universidade)
Orzamento anual 12 milhões (2010)
Páxina oficial http://www.ul.pt/

A Universidade de Lisboa ( UL ) MHSE (Ordem Militar de Sant'iago da Espada), coñecida informalmente como Universidade Clássica de Lisboa, para distinguirse das Universidades Novas e Técnicas de Lisboa, foi unha antiga institución pública portuguesa de educación superior creada formalmente o 22 de marzo de 1911 por decreto do goberno da República Portuguesa. O 25 de xullo de 2013, tras un proceso de fusión coa Universidade Técnica de Lisboa, deu lugar a unha nova Universidade de Lisboa.

Usaba o lema latino ad lucem ("á luz"). O seu derradeiro reitor foi António de Sampaio da Nóvoa.

A súa casa reitoral e facultades, a excepción da Facultade de Belas Artes (situada preto de Chiado), estaban situadas na Cidade Universitária. As institucións restantes da universidade estaban situadas en diferentes lugares de Lisboa.

Historia[editar | editar a fonte]

Antecedentes históricos[editar | editar a fonte]

Créase a primeira universidade portuguesa, ou o Estudo Xeral Portugués ou a Escola Xeral Portuguesa, coa sinatura do documento “Scienciae thesaurus mirabilis ” de D. Dinis, o 1 de marzo de 1290, confirmado pola bula “De statu regni Portugaliae ” polo papa Nicolás IV o 9 de agosto do mesmo ano, coas Facultades de Letras, Dereito Canónico, Dereito Civil (Leis) e Medicina.[1]

A Coroa portuguesa e a Igrexa tiveron participación activa na fundación.[2]

Ao parecer, os cimentos do primeiro edificio desta universidade están situados nun lugar chamado Pátio dos Quintalinhos en Alfama, na parroquia de São Vicente.[3][4]

Entón a universidade foi trasladada varias veces de Lisboa a Coímbra e viceversa. Así, en 1308 é transferida a Coímbra, en 1328 volve a Lisboa, sendo trasladada de novo a Coímbra en 1354. En 1357 volveu a Lisboa e nese mesmo ano, por bula do Papa Gregorio IX, a universidade comezou a conferir os títulos de bacharel, licenciado e doutor . Finalmente, en 1537, regresou definitivamente a Coímbra, onde permanece como a única institución de ensino superior de Portugal e do mundo da lusofonía.

Entre os séculos XIV e XVI, a universidade permaneceu en Lisboa, segundo o real decreto do rei Don Xoán I, sendo este último considerado o verdadeiro fundador da universidade por algúns historiadores. Houbo outras universidades anteriores en Lisboa tamén creadas polos reis de Portugal, alternando a universidade con Coimbra, aínda que a última cidade é onde permaneceu máis tempo.


Só no século XIX se fundou en Lisboa a Real Escola de Cirurxía, que deu lugar á Escola Médico-Cirúrxica de Lisboa e, finalmente, á actual Facultade de Medicina da Universidade de Lisboa, a Academia de Belas Artes no Convento de São Francisco da Cidade, que deu orixe á Facultade de Belas Artes, e á Escola Politécnica, hoxe Facultade de Ciencias.

Porén, durante os 160 anos que a Universidade permaneceu en Lisboa, entre os séculos XIV e XVI, durante a era dos descubrimentos, algúns dos seus estudantes e profesores distinguíronse, entre outros, Gil Eanes ou Pedro Nunes.

En 1907 os estudantes da Universidade de Coímbra reclamaron, durante a Folga Académica de 1907, a creación da Universidade de Lisboa para impartir o curso de Dereito, acabando así co monopolio de Coímbra na impartición deste curso.

Fundación da Universidade de Lisboa[editar | editar a fonte]

Alameda da Cidade Universitária e Reitorado da Universidade de Lisboa.

Foi creada o 22 de marzo de 1911 por decreto do Goberno Provisional da República Portuguesa, [5] ao mesmo tempo que a Universidade do Porto, co fin de situar as dúas maiores cidades do país nunha situación idéntica á de Coímbra. Para iso fundáronse novas academias e reuníronse as escolas e ensinanzas superiores existentes na capital nas distintas facultades da organización.

Así, mediante ese decreto, instituíronse as novas facultades de Medicina e Farmacia, en substitución da Escola Médico-Cirúrxica . A Facultade de Ciencias ampliou e substituíu á preexistente Escola Politécnica de Lisboa. O Curso Superior de Letras (fundado polo rei D. Pedro V o 8 de xuño de 1859) deu paso á Facultade de Letras. Tamén se creou a Facultade de Ciencias Económicas e Políticas de Lisboa (que en 1913 se transformaría en Facultade de Estudos Sociais e Dereito e, finalmente, en 1918, convertida na actual Facultade de Dereito), cuxo primeiro director foi Afonso Costa, destacada figura da Primeira República, cuxa posición na Universidade de Lisboa compensaba o feito de que, até entón, a esmagadora maioría dos gobernantes do país procedían da Facultade de Dereito de Coímbra.

FCUL, pavillón C6 Cidade Universitária.

A finais do século XX, nos anos 1980 e 1990, a estas facultades sumáronse as Facultades de Psicoloxía e Ciencias da Educación (que formou parte da Facultade de Letras ata 1981), Medicina Dental (con integración en 1991 da Escola de Lisboa). de Odontoloxía, creada en 1975 ) e Belas-Artes (última en integrarse, en 1991).

Nun intento de reorganización para adaptarse mellor aos retos futuros, a Universidade de Lisboa comezou, a finais de 2009, a organizarse en cinco áreas estratéxicas diferentes de coordinación investigadora e docente.[6]

A fusión coa Universidade Técnica de Lisboa[editar | editar a fonte]

Tras un proceso de negociación entre a Universidade de Lisboa e a Universidade Técnica de Lisboa, e entre esta última e o Goberno, a fusión entre ambas foi aprobada polo Decreto-Lei[7] universidades.

A universidade resultante da fusión adoptou o nome de Universidade de Lisboa.

Alumnos e profesores máis destacados[editar | editar a fonte]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Coimbra, Universidade de; Coimbra, Universidade de. "Página do Senado". Página do Senado (en portugués). Consultado o 2022-05-18. 
  2. "RevelarLX". Consultado o 2015-12-31. 
  3. "Sítio da Câmara Municipal de Lisboa: Freguesia de São Vicente". Consultado o 2015-12-31. 
  4. Pátio dos Quintalinhos - detalhe, IGESPAR
  5. Publicado no Diário do Governo de 24 de março de 1911. Véxase tamén o Decreto de 19 de abril de 1911, publicado no Diário do Governo de 22 de abril de 1911.
  6. "PORTAL". www.ul.pt (en portugués). 
  7. Decreto-Lei n.º 266-E/2012, de 31 de dezembro.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]