Eubalaena

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Eubalaena
Baleas francas
Eubalaena australis
Eubalaena australis
Clasificación científica
Reino: Animalia
Filo: Chordata
Subfilo: Vertebrata
Clase: Mammalia
Subclase: Theria
Infraclase: Eutheria
Orde: Cetacea
Suborde: Mysticeti
Familia: Balaenidae
Xénero: Eubalaena
Gray, 1864
Especies
Véxase o texto
Sinonimia
Referencia:[1]
  • Halibalaena Gray, 1873
  • Hunterius Gray, 1866

Eubalaena é un xénero de cetáceos misticetos da familia dos balénidos que comprende tres especies que son coñecidas comunmente como baleas francas debido a que nadan lentamente e flotan despois de mortas, polo que os baleeiros as consideraban as máis fáciles ou "francas" de cazar e de transportar ás factorías onde se despezaban.

Características[editar | editar a fonte]

As baleas francas teñen unha cabeza roma con enormes fileiras de barbas moi longas, que forman como unha especie de láminas; cando a boca está pechada, as barbas permanecen cubertas por uns labios inferiores de gran tamaño. O corpo é groso, ancho e repoludo, de cor azul escuro, con manchas brancas na parte ventral. Carecen de aleta dorsal, a caudal é ancha, cunha fendedura clara no medio, e as pectorais algo máis longas e largas que as da outra especie da familia, a balea de Groenlandia (Balaena mysticetus). Presentan unhas calosidades por riba dos ollos, ao redor dos espiráculos, no mento, os labios inferiores e na mandíbula superior. Aliméntanse de plancton (krill e outros pequenos invertebrados). Teñen unha cría cada tres ou catro anos. Os adultos alcanzan lonxitudes de entre os 11 e os 18 m, e os baleataos, ao naceren, miden de 4,5 a 6 m.[2]

Distribución[editar | editar a fonte]

Eubalaena glacialis habita no Atlántico norte, onde existen dúas subpoboacións, a máis numerosa nas costas do oeste, con ao redor de 400 exemplares, que se estenden desde a illa de Terra Nova e as costas da península do Labrador (Canadá), até as de Xeorxia e a Florida (Estados Unidos; as súas zonas de alimentacion está no norte desta área, na parte baixa da baía de Fundy, preto da illa Grand Manan, Nova Escocia (Canadá) e a baía de cabo Cod (Massachusetts), mentres que as zonas de reprodución están máis ao sur, observándose recentemente grupos de cría na Florida.[2]

A subpoboación do Atlántico oriental é moito menor. Antano estendíase desde as costas de Islandia e Noruega até as do mar Cantábrico (incluídas as galegas), pasando polas de Irlanda, as occidentais da Gran Bretaña, as francesas desde a Bretaña até o golfo de Biscaia,[2] chegando nas súas migracións até os arquipélagos das Azores, Madeira e as Canarias.[3]

Os escasos individuos de Eubalaena japonica habitan no Pacífico norte, reproducíndose durante o verán no mar de Okhotsk, ao sueste do mar de Bering, as illas Aleutianas e no norte do golfo de Alasca. Durante o invierno migran cara o sur (ou, polo menos, migraban antano), até o mar de Xapón, o estreito de Taiwán e as illas Bonin (Xapón), no oeste, e até a Baixa California Sur (México), no leste.[4] Observáronse individuos divagantes nas illas Hawai.[5] [6]

A baleas francas austrais (Eubalaena australis) son circumpolares, rexistrándose a súa presenza polo menos entre os 20º S e os 55º S. Reprodúcense en inverno nas costas do subcontinente sudamericano, principalmente nas da Arxentina e do Brasil, aínda que tamén algúns individuos o fan nas de Chile o Perú, e nas da illa de Tristán da Cunha, sur de África, principalmente nas da Republica Sudafricana, chegando até Mozambique e as costas occidentais de Madagascar, e o sur de Australia, Tasmania e Nova Zelandia, migrando en verán cara ás augas frías da Antártida,[2] [7] No verán migran cara ás augas frías da Antártida, onde se encontran principalmente entre as latitudes 40º S e 50º S.[7], aínda que tamén se puideron ver, especialmente nos últimos anos, na Antártida, tan ao sur como nos 65° S,[8] e nos arredores de Xeorxia do Sur.[9]

Mapa da distribucíón das especies do xénero Eubalaena.
En verde: E. glacialis; en azul: E. japonica; en amarelo: E. australis.

Comportamento[editar | editar a fonte]

As baleas francas nadan lentamente, pero son capaces de facer sorprendentes acrobacias. Poden observarse ondulando as aletas pectorais sobre a superfici, saltando, golpeando a agua coas aletas pectorais e movendo a caudal. Nadan cerca das cosatas coa boca aberta, mostrando as barbas. Son curiosas e ás veces xogan con obxectos flotantes. Os mebros de grupos pequenos poden saír á superficie por quendas, só un cada vez. Adoitan facer vocalizacións nas zona de cría, sobre todo de noite.[2]

Taxonomía[editar | editar a fonte]

Xénero Especie Nome vulgar Imaxe
Eubalaena Eubalaena australis Balea franca austral
Eubalaena australis3.jpg
Eubalaena glacialis Balea vasca ou balea franca glacial
Eubalaena glacialis3.jpg
Eubalaena japonica Balea franca do Pacífico norte
Eubalaena japonica3.jpg

Filoxenia[editar | editar a fonte]

Cladograma da familia dos balénidos:

Balaenidae

  Eubalaena

 E. glacialis Eubalaena glacialis3.jpg




 E. japonica Eubalaena japonica drawing.jpg



 E. australis Southern right whale6.jpg




 Balaena

 B. mysticetus Ballena de Groenlandia.png




Notas[editar | editar a fonte]

  1. Eubalaena Gray, 1864 en SIIT.
  2. 2,0 2,1 2,2 2,3 2,4 Carwardine, M. (1985), pp. 38-47.
  3. Eubalaena glacialis en UICN.
  4. Eubaleaenma japonica en UICN.
  5. Herman, L. M., Baker, C. S., Forestell, P. H. and Antinoja, R. C. (1980): "Right whale Balaena glacialis sightings near Hawaii: a clue to the wintering grounds?" Marine Ecology Progress Series 2: 271-275.
  6. Rowntree, V., Darling, J., Silber, G. and Ferrari, M. (1980): "Rare sighting of a right whale (Eubalaena glacialis) in Hawaii. Canadian Journal of Zoology 58: 309-312.
  7. 7,0 7,1 Eubalaena australis na UICN.
  8. Bannister, J. L., Pastene, L. A. and Burnell, L. A. (1999): "First record of movement of a southern right whale (Eubalaena australis) between warm water breeding grounds and the Antarctic Ocean, south of 60 degrees South. Marine Mammal Science 15 (4): 1337-1342.
  9. Rowntree, V. J., Payne, R. S. and Schell, D. S. (2001): "Changing patterns of habitat use by southern right whales (Eubalaena australis) on their nursery ground at Peninsula Valdes, Argentina, and in their long-range movements". Journal of Cetacean Research and Management 2: 133-144.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Commons
Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Eubalaena
Wikispecies-logo.svg
Wikispecies posúe unha páxina sobre: Eubalaena

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Carwardine, M. (1995): Ballenas, delfines y marsopas. Guía visual de todos los cetáceos del mundo. Barcelona: Omega. ISBN 84-282-1037-3.
  • Perrin, William F., Bernd Wursig & J. G. M. Thewissen (eds.) (2002): Encyclopedia of Marine Mammals. 2ª ed. San Diego, California: Academic Press. ISBN 978-0-12-373553-9.
  • Wilson, D. E. & Reeder, D. M. (eds.) (2005): Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference. Third edition. ISBN 0801882214.

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazons externas[editar | editar a fonte]