Saltar ao contido

Escandentios

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Escandentios
Scandentia
Johann Andreas Wagner 1855 Editar o valor en Wikidata
 Instancia de
 Categoría taxonómica
 Taxon homónimo
 Subdivisións
Clasificación taxonómica
SuperreinoEukaryota
ReinoAnimalia
SubreinoEumetazoa
SuperfiloDeuterostomia
FiloChordata
SubfiloVertebrata
SuperclaseTetrapoda
ClaseMammalia
SubclaseEutheria
InfraclasePlacentalia
SuperordeEuarchontoglires
Clado
Euarchonta
OrdeScandentia
Datas
 Data de comezo
hai 86.200.000 anos Editar o valor en Wikidata
Identificadores
Freebase/m/0ccdx Editar o valor en Wikidata
MeSHD016675 Editar o valor en Wikidata
ITIS552291 Editar o valor en Wikidata
OTT574734 Editar o valor en Wikidata
Fontes e ligazóns
Wikidata C:Commons

A dos escandentios (Scandentia) é unha orde de mamíferos placentarios de costumes arborícolas,[1] coñecidos vulgarmente na bibliografía internacional como tupaias[2] ou musarañas arborícolas.[3]

Son animais de pequeno tamaño e aspecto primitivo que viven nas selvas do sueste asiático. Porén, trátase do grupo máis achegado aos primates, despois dos dermópteros.

A orde comprende dúas familias, as dos Tupaiidae e os Ptilocercidae,[1] a primeira con catro xéneros,[4] e a segunda cun.[5]

Características

[editar | editar a fonte]

As tupaias son pequenos mamíferos arborícolas similares en aparencia aos esquíos, que viven actualmente nas selvas do sueste asiático.[6]

Presentan molares dilambodontes, e os seus incisivos superiores son fortes e de forma cónica. O seu intestino está provisto de cego. Mostran algúns trazos que os aproximan aos primates, como o encéfalo relativamente grande e os lóbulos olfactivos pouco desenviolvidos. Os testículos están sempre contidos nun escroto. Os dedos están provistos de garras, co polgar disposto en diagonal.[6]

Estes animais son xeralmente diúrnos, e teñen a visión ben desenvolvida, o que constitúe o principal medio de orientación. Aliméntanse tanto de insectos como de froitos.[6]

Taxonomía

[editar | editar a fonte]

Descrición da orde

[editar | editar a fonte]

A orde foi descrita en 1855 polo paleontólogo e zoólogo alemán Johann Andreas Wagner,[1] na súa obra Die Säugthiere in Abbildungen nach der Natur mit Beschreibungen.[Cómpre referencia]

Etimoloxías

[editar | editar a fonte]

O nome da orde, Scandentia, está formado pola raíz latina scandent-, tirada do xenitivo do termo do latín clásico scandēns, -tis, participio do verbo scandō, scandi, scansum, scandere, "rubir", "agatuñar", e a forma -ia, indicando plural, utilizada para fomar os nomes das ordes.[7]

En canto ao nome vulgar tupaia deriva do malaio tupai "esquío" ou "pequeno animal que semella un esquío".[8]

Filoxenia

[editar | editar a fonte]

Os membros desta orde consideráronse, en primeira instancia, como insectívoros,[9] e máis tarde foron incluídos na orde dos primates, sobre a base de certas similitudes anatómicas con estes como, por exemplo, a estrutura do cerebro,[6] e clasificados como prosimios primitivos.[1]

Porén, recentes estudos filoxenéticos moleculares puxeron de manifesto que os tupaias deben de ter a mesma categoría taxonómica (orde) que os primates, dentro do clado dos Euarchonta, que inclúe tamén aos dermópteros. De acordo con estes estudos, Euarchonta é o grupo irmán dos Glires (Lagomorpha + Rodentia), e Euarchonta + Glires forman o clado de rango superior Euarchontoglires.[10]

Porén, propuxéronse outras relacións entre ditas ordes.[11]

Cladograma

[editar | editar a fonte]
Euarchontoglires
Glires

Rodentia

Lagomorpha

Euarchonta

Scandentia

Dermoptera

Plesiadapiformes

Primates

Clasificación

[editar | editar a fonte]

Segundo Mammals Species of the World, a orde comprende dúas familias,[1] cos seguintes xéneros:[4][5]

Porén, o SIIT outórgalle ao grupo a categoría sistemática de infraclase (mantendo as dúas familias citadas).[12]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 1,4 Scandentia en MSW.
  2. tupaia no Gran dicionario Cumio da lingua galega. Vigo: Edicións do Cumio, S. A., 2004. ISBN 84-8289-304-1.
  3. Treeshrew, en inglés; musanañas arborícolas, en castelán.
  4. 4,0 4,1 Tupaiidae en MSW.
  5. 5,0 5,1 Ptilocercidae en MSW.
  6. 6,0 6,1 6,2 6,3 Kowalski, Kazimierz (1981), pp. 279-280.
  7. the Latin word scandentia en myEtymology.
  8. Wilkinson, R. J. (1901): A Malay-English dictionary. Kelly & Walsh Limited, Hongkong, Shanghai and Yokohama.
  9. "Insectívoros" en Kowalski, Kazimierz (1981), pp. 270-284.
  10. Janecka, Jan E.; Miller, Webb; Pringle, Thomas H.; Wiens, Frank; Zitzmann, Annette; Helgen, Kristofer M.; Springer, Mark S.; Murphy, William J. (2 de novembro de 2007). "Molecular and Genomic Data Identify The Closest Living Relatives of Primates" (PDF). Science 318: 792–4. 
  11. Pettigrew, J. D.; Jamieson, B. G.; Robson, S. K.; Hall, L. S,; McAnally, K. I. & Cooper, H. M. (1989): "Phylogenetic relations between microbats, megabats and primates (Mammalia: Chiroptera and Primates)". Philosophical Transactions of the Royal Society of London, Series B, Biological Sciences, 325 (1229): 489-559.
  12. Scandentia no SIIT.

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]

Bibliografía

[editar | editar a fonte]
  • Kowalski, Kazimierz (1981): Mamíferos. Manual de teriología. Madrid: H. Blume Ediciones. ISBN 84-7214-229-9.
  • Kriegs, J. O. et al. (2007): "Evolutionary history of 7SL RNA-derived SINEs in Supraprimates". Trends Genet. 23 (4): 158–161.
  • Madsen, O.; Scally, M.; Douady C. J. et al. (2001): "Parallel adaptive radiations in two major clades of placental mammals". Nature 409 (6820): 610–614.
  • Murphy, W. J. et al. (2001): "Molecular phylogenetics and the origins of placental mammals". Nature 409 (6820): 614–618.
  • Vaughan, T. A. (1986): Mammalogy. Third Edition. Fort Worth, Texas, USA: Saunders College Publishing.
  • Wilson, D. E. & Reeder, D. M., eds. (2005): Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference, 3ª ed. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 0-8018-8221-4.
  • Yates, T. L. (1984): "Insectivores, elephant shrews, tree shrews, and dermopterans" en Anderson, S. & J. K. Jones, Jr., eds. Orders and Families of Recent Mammals of the World. Nova York: John Wiley and Sons, pp. 117–144.

Outros artigos

[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas

[editar | editar a fonte]