Diego Antonio Cernadas Castro

Diego Antonio Cernadas Castro
	;
Biografía
Nacemento	18 de marzo de 1702 ; Santiago de Compostela, España
Morte	30 de marzo de 1777 (75 anos); Fruíme, España
Relixión	Catolicismo
Formación profesional	teoloxía
Educación	Universidade de Santiago de Compostela
Actividade
Ocupación	escritor, sacerdote católico
Xénero artístico	prosa e verso
Descrito pola fonte	Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada

Diego Antonio Cernadas y Castro, máis coñecido como O Cura de Fruíme, bautizado en Santiago de Compostela o 18 de marzo de 1702^[1] e finado en Fruíme (Lousame) o 30 de marzo de 1777, foi un sacerdote e escritor galego. A maior parte dos seus escritos están en lingua castelá, pero tamén escribiu en lingua galega. Segundo Xosé Manuel Rivas Troitiño, Fruíme quizais fora o escritor de maior produción en galego nese século. Ademais, xustificou o uso do galego como idioma literario nunhas décimas á marquesa de Camarasa. Para Benito Vicetto, Antonio Neira de Mosquera ou Antonio Couceiro Freijomil foi o poeta máis popular que houbo en Galicia.^[2]

Traxectoria

Foi fillo de Antonio Zernadas, escribán da Universidade de Santiago de Composela, e de María de Castro. Coma o seu pai, adoitaba escribir o seu primeiro apelido con zeta (Zernadas). Foi bautizado na Igrexa de San Frutuoso de Santiago. Estudou latín cos xesuítas,^[3] foi ordenado sacerdote e acadou o grao de bacharel en Teoloxía pola USC o 31 de xaneiro de 1729. Tomou posesión do curato de Fruíme con 28 anos, manténdose na parroquia ata a súa morte.^[3]

Foi arcipreste de Posmarcos de Arriba e fomentou na parroquia o cultivo do millo.

Os seus restos, atopados en 1958, consérvanse na capela das Dores da igrexa parroquial de San Martiño de Fruíme, baixo unha lápida cunha loanza dos veciños. Na súa honra leva o seu nome o CPI de Lousame, construído en 1977 no lugar da Silva.^[4]

Obra literaria

Escribiu obras de teatro sinxelas, coas que ensinaba a ler á veciñanza e explicaba algúns dos misterios da relixión. Gañou un premio poético en Murcia. Foi autor tamén de obras en prosa e en verso na defensa de Galicia e das inxustizas en xeral.^[3]

Logo da súa morte imprimíronse en Madrid as Obras en prosa y verso del cura de Fruime D. Diego Antonio Cernadas y Castro, natural de Santiago de Galicia (1778-1781), coleccionadas polos seus amigos en sete volumes.^[2] Inclúen doce (ou trece, segundo o criterio) textos en lingua galega.^[5] Xosé María Álvarez Blázquez engadiu outros tres atopados nos papeis de Salvador Cabeza de León.^[5] Pardo de Neyra encontrou un manuscrito nunha biblioteca particular da Coruña con tres composicións máis, ademais doutras cinco nun documento achado na biblioteca da Universidade de Santiago de Compostela.^[5]

TOMO I, 1778 (PDF)	TOMO II, 1778 (PDF)	TOMO III, 1779 (PDF)
TOMO IV, 1779 (PDF)	TOMO V, 1780 (PDF)	TOMO VI, 1780 (PDF)
TOMO VII, 1781 (PDF)

Notas

↑ Herrera Navarro, Jerónimo. "Diccionario Biográfico Español" (en castelán). Real Academia de la Historia. Arquivado dende o orixinal o 21 de setembro de 2018. Consultado o 21 de setembro de 2018.
↑ ^2,0 ^2,1 Ibarra, J., ed. (1988) [1778-1781]. Obras del cura de Fruíme (facsímile). 7 vols. Lugo [Madrid]: Alvarellos. ISBN 84-85311-74-4. Consultado o 21 de setembro de 2018.
↑ ^3,0 ^3,1 ^3,2 "Ficha do autor". bvg.udc.es. Consultado o 2025-06-19.
↑ CPI plurilingüe Cernadas de Castro Xunta de Galicia.
↑ ^5,0 ^5,1 ^5,2 Pena, Xosé Ramón (2013). Historia da literatura galega I. Das orixes a 1853. Edicións Xerais de Galicia.

Véxase tamén

Bibliografía

"Cernadas Castro, Diego Antonio". Diccionario enciclopédico galego universal 15. La Voz de Galicia. 2003-2004. p. 24. ISBN 84-7680-429-6.
"Cernadas Castro, Diego Antonio". Dicionario biográfico de Galicia 1. Ir Indo Edicións. 2010-2011. p. 245.
"Cernadas y Castro, Diego Antonio". Diciopedia do século 21 1. Do Cumio, Galaxia e do Castro. 2006. p. 483. ISBN 978-84-8288-942-9.
"Cernadas Castro, Diego Antonio". Enciclopedia Galega Universal 5. Ir Indo. 1999-2002. p. 205. ISBN 84-7680-288-9.
Blanco Pérez, Domingo (1992). A poesía popular en Galicia. 1745-1885. Vigo: Xerais. ISBN 84-7507-686-6.
Couceiro Freijomil, Antonio (1951-54). Diccionario bio-bibliográfico de escritores (en castelán) 1. Bibliófilos Gallegos. p. 276.
Fernández del Riego, F. (1971) [1951]. Historia da Literatura Galega (2ª ed.). Vigo: Editorial Galaxia. pp. 71–72.
—————— (1992) [1990]. Diccionario de escritores en lingua galega (2ª ed.). Do Castro. p. 90. ISBN 84-7492-465-0.
Fernández Salgado, Xosé A. (2017). Cincuenta décimas contra don Diego de Zernadas. Laiovento. ISBN 978-84-8487-364-8. Arquivado dende o orixinal o 20 de setembro de 2018. Consultado o 20 de setembro de 2018.
Gómez, Anxo; Queixas, Mercedes (2001). Historia xeral da literatura galega. A Nosa Terra. p. 88. ISBN 84-95350-79-3. Arquivado dende o orixinal o 02/07/2017. Consultado o 19/09/2018.
Marco, Aurora (2005). "Cernadas y Castro, Diego Antonio". Gran Enciclopedia Galega (DVD). El Progreso. ISBN 84-87804-88-8.
Pardo de Neyra, Xulio (2002). O labor lírico do ilustrado cura de Fruíme. Edicións Laiovento. ISBN 84-8487-011-1. Arquivado dende o orixinal o 20 de setembro de 2018. Consultado o 20 de setembro de 2018.
Rivas Troitiño, José Manuel (1977). Diego Antonio Zernadas y Castro un precursor del galleguismo. Porto y Cía.
Tarrío Varela, Anxo (1994). Literatura galega. Aportacións a unha Historia crítica. Universitaria. Xerais. ISBN 84-7507-778-1.
Vilavedra, Dolores, ed. (1995). Diccionario da literatura galega. Autores I. Vigo: Editorial Galaxia. p. 135. ISBN 84-8288-019-5.
Varela Jácome, Benito (1951). Historia de la literatura gallega (en castelán). Santiago de Compostela: Porto y Cía.

Outros artigos

Literatura galega dos Séculos Escuros

Ligazóns externas

[DBE-1] Herrera Navarro, Jerónimo. "Diccionario Biográfico Español" (en castelán). Real Academia de la Historia. Arquivado dende o orixinal o 21 de setembro de 2018. Consultado o 21 de setembro de 2018.

[ALVARELLOS-2] 2,0 ^2,1 Ibarra, J., ed. (1988) [1778-1781]. Obras del cura de Fruíme (facsímile). 7 vols. Lugo [Madrid]: Alvarellos. ISBN 84-85311-74-4. Consultado o 21 de setembro de 2018.

[:1-3] 3,0 ^3,1 ^3,2 "Ficha do autor". bvg.udc.es. Consultado o 2025-06-19.

[4] CPI plurilingüe Cernadas de Castro Xunta de Galicia.

[:0-5] 5,0 ^5,1 ^5,2 Pena, Xosé Ramón (2013). Historia da literatura galega I. Das orixes a 1853. Edicións Xerais de Galicia.

[1]

[2]

[3]

[4]

[5]