Billy Wilder

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Lápida da tumba de Billy Wilder

Samuel Wilder, máis coñecido como Billy Wilder, nado en Sucha Beskidzka, Galicia, Austria (entón aínda Imperio Austrohúngaro), o 22 de xuño de 1906 e finado en Hollywood, Estados Unidos, o 27 de marzo de 2002, foi un director de cine estadounidense de orixe austríaca.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Wilder pasou a súa infancia e a súa mocidade en Austria. O seu primeiro traballo foi como cronista no xornal austriaco Juranek. Continuou traballando como cronista en Berlín, tendo que alternar esta ocupación con outras para sobrevivir. Alí afeccionouse ó cine, tras ver diversas películas que lle impresionaron fondamente. Unha delas foi O acoirazado Potemkin, de Sergei Eisenstein. Entrou a traballar para a UFA onde coñeceu aos grandes directores do momento.

Trala subida ó poder de Hitler, Wilder viuse obrigado a abandonar Berlín, debido á súa ascendencia xudía. A súa nai morrería nos campos de concentración de Auschwitz. Estivo en París e, desde alí, en 1934 trasladouse a Estados Unidos, xunto ó actor Peter Lorre. Wilder e Lorre compartiron apartamento, fame e momentos moi difíciles durante unha tempada. Alí comezou a traballar como guionista para a Paramount, e tivo a ocasión de colaborar con Ernst Lubitsch, o seu gran mestre. O día do seu funeral dixo: "Quedámonos sen Lubitsch. Peor aínda, quedámonos sen as películas de Lubitsch".

Como guionista, Wilder escribiu 60 películas. Como director, realizou 26 películas. Foi galardoado con sete Oscar tras ser nominado en 21 ocasións.

En 1981 dirixiu a súa última película, Aquí, un amigo. A partir de entón as compañías aseguradoras xa non querían asegurar películas súas debido á súa avanzada idade. Morreu 21 anos máis tarde á idade de 95 anos na súa residencia de Beverly Hills, por mor dunha pneumonía. Os seus restos atópanse no Cemiterio Westwood Village Memorial Park de Os Angeles, California. Nunha entrevista publicada en 1952 Wilder enumerou as súas dez películas favoritas:

  1. O acoirazado Potemkin (Sergei Eisenstein) (1925)
  2. Greed (Erich von Stroheim) (1923)
  3. Varieté (Charles Dupont) (1925)
  4. The Gold Rush (Charles Chaplin) (1924)
  5. The Crowd (King Vidor) (1928)
  6. La grande illusion (Jean Renoir) (1937)
  7. The Informer (John Ford) (1935)
  8. Ninotchka (Ernst Lubitsch) (1939)
  9. The Best Years of Our Lives (William Wyler) (1946)
  10. Ladri di biciclette (Vittorio de Sica) (1948)

Filmografía como director[editar | editar a fonte]

Nominacións ó Oscar[editar | editar a fonte]

Como director

Como guionista

En total foi nominado 8 veces como director, gañando dúas, e doce como guionista, gañando en tres ocasións.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]