Saltar ao contido

Ameixeira

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Ameixeira
Prunus domestica
Carl von Linné 1753 Editar o valor en Wikidata
Imaxe
 Instancia de
 Subclase de
 Nome curto
P. domestica Editar o valor en Wikidata
 Uso
Características
 Rusticidade da planta
4 Editar o valor en Wikidata
 Tipo de follaxe
 Fonte de
Conservación
Datos insuficientes
Clasificación taxonómica
 Categoría taxonómica
 Taxon superior
 Sinónimo taxonómico
ReinoPlantae
SubreinoTracheobionta
DivisiónMagnoliophyta
ClaseMagnoliopsida
SubclaseRosidae
OrdeRosales
FamiliaRosaceae
SubfamiliaAmygdaloideae
TriboAmygdaleae
XéneroPrunus
Subxénero'Prunus
Especie'P. domestica
Implicados
Códigos e identificadores
Freebase/m/0fp5h Editar o valor en Wikidata
MeSHD000068242 Editar o valor en Wikidata
UNIIM3H6J7J02N Editar o valor en Wikidata
ITIS24774 Editar o valor en Wikidata
OTT731554 Editar o valor en Wikidata
UICN50135950 Editar o valor en Wikidata
Fontes e ligazóns
Wikidata G:Commons C:Commons
Varios cultivares de ameixas - Imperial Gage (1), Damson (2), Lombard (3), Maynard (4) e Yellow Egg (5)

A ameixeira ou ciroleira[1] (Prunus domestica) é unha árbore froiteira da familia das rosáceas, cultivada polos seus froitos, as ameixas. É unha das froiteiras máis cultivadas nos pomares [2] de Galiza dende a antigüidade.

Agroma en primavera (marzo-abril). As flores son brancas ou rosadas e ovais e o froito é unha drupa. A vida dunha ameixeira varía entre 30 e 50 anos.

Descrición

[editar | editar a fonte]

É unha arboriña de altura media, entre 3 e 8 metros até 7(10) m, de folla caediza e inerme con franzas glabrescentes, polo xeral avermelladas e brillantes. As follas, de 4-8(10) por 1,7-3,5(4) cm, son obovadas, elípticas ou ovado-lanceoladas, acuminadas, crenadas ou aserradas, de face glabra, e envés máis ou menos pubescente nos nervios; o pecíolo de 1-2,5 cm, é glabrescente; as estípulas, caedizas, son linear-lanceoladas con dentes glandulíferos. As flores son solitarias ou xeminadas, raramente en fascículos de 3-5 con pedicelos de 8–15 mm, glabros ou pubescentes. O receptáculo ten 4–5 mm e é acopado, glabro ou pubescente. O cáliz ten sépalos de 4–5 mm, reflexos, ovado-oblongos, denticulados, obtusos, glabros ou pubescentes, e os pétalos da corola miden de 8-13(15) mm e son obovados, emarxinados, brancos ou branco-averdados. O ovario é glabro e o froito (a ameixa) é unha drupa monocarpelar de (3)4-5(6) cm, elipsoidal ou algo globosa, glabra, de cor negra azulada, púrpura escura, avermellada, amarela, averdada etc., con pruína; o mesocarpo é comestíbel e de sabor doce; o endocarpo, esclerificado, é ovoide ou elipsoidal, lixeiramente engurrado ou punteado, aquillado e adherido ao mesocarpo.[3]

É unha especie froiteira cultivada dende a antigüidade. Hai dous grandes grupos de variedades cultivadas de ameixeiras. As denominadas europeas (Prunus domestica) e as asiáticas (Prunus salicina). Na actualidade son as variedades asiáticas as que máis se cultivan, un dos motivos é a menor necesidade de frío invernal destas variedades polo que se pode cultivar en zonas menos frías e son máis precoces.

Algunhas das variedades europeas son : Claudia, Agen, Fellemberg, Stanley, President etc. Entre as xaponesas : Red Beaut, Santa Rosa, Angeleno, Laroda etc.

Propiedades e usos

[editar | editar a fonte]

A polpa é laxante. O óleo da súa semente utilízase coma alimento. Coas ameixas faise un licor semellante ao kirsch moi popular en Hungría. A ameixa é un dos froitos máis apreciados no verán, con eles pódese elaborar confeituras e marmeladas; tamén se poden secar para facer ameixas pasas, moi consumidas nos meses de inverno.

Denominacións galegas

[editar | editar a fonte]

A árbore denomínase normalmente ameixeira ou ciroleira, dependendo da zona. Existen algunhas variedades tradicionais:

  • Fatoeiro, dá os fatóns, normalmente ameixas alongadas e amarelas[4].
  • Claudieira, dá as claudias ou ambruíñas, unha variedade de ameixas doces e verdes[5].
  • Mirabeleiro, dá os mirabeis, ameixiñas moi doces.
  • Abruñeiro, dá os abruños, ameixas bravas. É en realidade outra especie: Prunus spinosa.
  • Cerolleiro, dá o cerollo, un tipo de abruño de sabor doce[6].

Taxonomía

[editar | editar a fonte]

Prunus domestica foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 1: 475, no ano 1753.[7]

Sinonimia
  1. Nomes vulgares galegos en Termos esenciais de botánica. Santiago de Compostela, 2004. Vocabulario de ciencias naturais. Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991. Dicionario da Real Academia Galega. A Coruña, RAG, 2012
  2. Pomar é un terreo ou horta plantada de árbores froiteiras, aínda que usualmente se aplique ás maceiras.
  3. "Prunus domestica en Flora Ibérica, RJB/CSIS, Madrid" (PDF). Arquivado dende o orixinal (PDF) o 17 de outubro de 2013. Consultado o 01 de agosto de 2013.
  4. Vocabulario de ciencias naturais. Santiago de Compostela, Xunta, 1991.
    Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para fatoeiro.
  5. Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para claudia.
  6. Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para cerollo.
  7. Ameixeira en Trópicos
  8. "subsp. insititia(L.) Bonnier & Layens; Tabl. Syn. Pl. Vasc. France: 95 (1894)". World Plants: Complete Plant List. Consultado o 2021-12-06.
  9. "Proyecto Anthos, RJB". Arquivado dende o orixinal o 11 de setembro de 2019. Consultado o 01 de agosto de 2013.
  10. Ameixeira en PlantList/

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]

Bibliografía

[editar | editar a fonte]
  • CONABIO. 2009. Catálogo taxonómico de especies de México. 1. In Ca. nat. México. CONABIO, Cidade de México.
  • Flora of China Editorial Committee. 2003. Fl. China 9: 1–496. Science Press & Missouri Botanical Garden Press, Beijing & St. Louis.
  • Linares, J. L. 2003 [2005]. Listado comentado de los árboles nativos y cultivados en la república de El Salvador. Ceiba 44(2): 105–268.

Outros artigos

[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas

[editar | editar a fonte]