Cantón de Xura

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
(Redirección desde «Cantón do Xura»)
Cantón de Xura
République et Canton du Jura
Bandeira de Xura
Escudo de Xura
BandeiraEscudo
Switzerland Locator Map JU.svg
Himno: La Rauracienne
EstadoSuíza Suíza
CapitalDelémont
 • Poboación11 364 (2007)
Lingua oficialFrancés
Forma de gobernoCantón
Ingreso1979
SuperficiePosto 14º
 • Total839 km²
 • % augan/d
Costas0 km
PoboaciónPosto 20º
 • Total69.555 hab.
 • Densidade83 hab./km²
Fuso horarioUTC+1
 • Horario de veránUTC+2
Dominio de Internet.ch
Código ISOCH-JU

O cantón de Xura (en francés: République et Canton du Jura, en arpitano: Rèpublica et Quenton du Jura, alemán: Republik und Kanton Jura, en italiano: Repubblica e Canton Giura, en romanche: Republica e Chantun Giura) é un cantón da confederación Suíza. É o máis moderno dos cantóns suízos, sendo fundado en 1979 trala súa excisión do cantón de Berna.

Xeografía[editar | editar a fonte]

O cantón de Xura atópase situado na parte noroccidental de Suíza. O territorio consiste maioritariamente na cordilleira de Jura na parte sur, e no altiplano de Jura na parte norte, onde se atopa a rexión chamada Ajoie.

Ao norte e oeste o cantón limita coa Francia, ao este cos de cantóns de Soleura e Basilea-Campo, e ao sur cos de Berna e Neuchâtel. Os ríos Doubs e Birs bañan a rexión. O Doubs únese ao Saona para desembocar no Ródano, mentres que o Birs e tributario do Rin.

Historia[editar | editar a fonte]

Tratase do cantón suízo de fundación máis recente (1979). Separouse do cantón de Berna influído pola "brecha" lingüística, cultural e económica que existe entre ambas comunidades. No Jura fálase francés, mentres que en Berna se fala alemán.

A capital e Delémont, que ten unha poboación aproximada duns 14.000 habitantes (agosto de 2004).

O Jura é un dos poucos cantóns suízos onde a maioría da poboación está a favor da integración de Suíza na Unión Europea.

O cantón é coñecido tamén pola antiga asociación de reloxeiros anarquistas, a Federación do Xura.

Institucións[editar | editar a fonte]

O poder lexislativo esta en mans do parlamento do Jura que está formado por 60 membros (diputados) elixidos por escrutinio proporcional polos electores das tres circunscricións electorais. O parlamento é escollido cada catro anos.

O poder executivo é detentado polo Goberno do Jura, equivalente ao "Conseil d'État" (consello de estado) nos demais cantóns da Romandía (zona francófona). Está composto de 5 membros (ministros) elixidos por sufraxio maioritario.

Os ministros actuais son: Michel Probst, PLR Michel Thenz, PS Élisabeth Baume-Schneider, PS Charles Juillard, PDC Philippe Receveur, PDC

Os partídos políticos actuais son:

  1. Parti démocrate-chrétien jurassien (PDC) democracia cristiá 19 deputados
  2. Parti socialiste jurassien (PSJ) socialismo, socialdemocracia 13 deputados
  3. Parti libéral radical jurassien (PLRJ) dereita, liberalismo 11 deputados
  4. Parti chrétien-social indépendant (PCSI) socialcristianismo, esquerda cristiá 9 deputados
  5. Parti ouvrier et populaire jurassien (POP) comunismo, esquerda radical 3 deputados
  6. Union démocratique du centre (UDC) extrema dereita, conservadorismo, populismo 3 deputados
  7. Les Verts jurassiens ecoloxismo, esquerda 2 deputados
  8. Combat socialiste (CS) esquerda radical
  9. Parti Radical Réformiste (PRR) centrismo
  10. Jeunesse socialiste et progressiste jurassienne (JSPJ) socialismo
  11. Union démocratique fédérale (UDF) conservadorismo, evanxelismo