Dereita política
| Dereita política | |||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
| |||||||||||
| Wikidata C:Commons | |||||||||||
A política de dereita abrangue un espectro de ideoloxías e movementos que consideran as xerarquías sociais establecidas, as tradicións e as identidades nacionais como esenciais para unha liberdade ordenada e unha estabilidade social, favorecendo a miúdo un goberno limitado, a libre empresa e a resistencia ás convulsións igualitarias. O termo orixinouse durante a Revolución francesa na Asemblea Nacional, onde os deputados favorables á monarquía, á aristocracia e á continuidade institucional se situaban á dereita do presidente da cámara, en oposición aos revolucionarios de esquerda que defendían unha reestruturación radical.
Entre os principios fundamentais do pensamento de dereita figuran a adhesión a unha orde moral perdurable, o respecto polo costume e a convención, a prudencia á hora de aplicar cambios e o recoñecemento da imperfección humana, tal como se expoñen nos principios fundacionais do conservadorismo de Russell Kirk, que constitúen unha base para moitas perspectivas de dereita.[1] Estes principios contrastan coas énfases da esquerda na igualdade imposta e nunha intervención estatal expansiva, promovendo no seu lugar a responsabilidade individual, os dereitos de propiedade e as asociacións voluntarias co fin de fomentar a prosperidade e a cohesión.[2] Os padróns empíricos mostran que a gobernanza de dereita estivo historicamente vinculada a políticas que reducen o risco do investimento e que sustentan un crecemento impulsado polo mercado, aínda que os resultados varían segundo a súa aplicación.[3] As súas variantes van desde o liberalismo clásico, exemplificado por economistas como Friedrich Hayek, que advertiu sobre o camiño da planificación central cara á servidume, ata o nacionalismo, que prioriza a soberanía ante os desafíos globais.[4]
Entre os seus logros máis destacados figura a derrota do comunismo a través de posturas firmemente antitotalitarias e de liberalizacións económicas que impulsaron as recuperacións de posguerra, mentres as súas controversias adoitan derivar das tendencias das institucións convencionais a confundir as diversas visións de dereita co extremismo marxinal, pasando por alto os vínculos causais entre a inmigración descontrolada, a erosión cultural e as reaccións populistas.[5]
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ "Ten Conservative Principles by Russell Kirk". The Russell Kirk Center. Consultado o 28/06/2026.
- ↑ "The 3 Big Differences Between Conservatives and Progressives". The Heritage Foundation. Consultado o 28/06/2026.
- ↑ "So Right It’s Wrong? Right Governments, Far Right Populism, and Investment Risk". Sage Journals. Consultado o 28/06/2026.
- ↑ "Rise of the Right-Wing Progressives". CATO Institute. Consultado o 28/06/2026.
- ↑ "Partisan politics: The empirical evidence from OECD panel studies". ScienceDirect. Consultado o 28/06/2026.
