Ácido tartárico

Ácido tartárico
	Nome IUPAC Ácido 2,3-dihidroxibutanodioico
	Outros nomes Ácido 2,3-dihidroxisuccínico; ácido treárico; ácido racémico; ácido úvico; ácido paratartárico
Identificadores
Número CAS	526-83-0
PubChem	875
ChemSpider	852
DrugBank	DB01694
KEGG	C00898
MeSH	tartaric+acid
ChEBI	CHEBI:15674
ChEMBL	CHEMBL333714, CHEMBL1200861
Imaxes 3D Jmol	Image 1
	SMILES O=C(O)C(O)C(O)C(=O)O ;
	InChI InChI=1S/C4H6O6/c5-1(3(7)8)2(6)4(9)10/h1-2,5-6H,(H,7,8)(H,9,10); Key: FEWJPZIEWOKRBE-UHFFFAOYSA-N InChI=1/C4H6O6/c5-1(3(7)8)2(6)4(9)10/h1-2,5-6H,(H,7,8)(H,9,10); Key: FEWJPZIEWOKRBE-UHFFFAOYAZ;
Propiedades
Fórmula molecular	C4H6O6 (fórmula básica); HO2CCH(OH)CH(OH)CO2H (fórmula estrutural)
Masa molecular	150,087 g/mol
Aspecto	po branco
Densidade	1,79 g/mL (H2O)
Punto de fusión	171–174 °C (L ou D-tartárico; puro); 206 °C (DL, racémico); 165–166 °C ("meso-anhidro") ; 146–148 °C (meso-hidro) ;
Solubilidade en auga	133 g/100ml (20 °C)
Acidez (pKa)	L(+) 25 °C :; pKa1= 2,89 pKa2= 4,40; meso 25 °C:; pKa1= 3,22 pKa2= 4,85
Perigosidade
Clasificación da UE	Irritante(Xi)
Frases R	R36
Compostos relacionados
Outros catións	Tartarato monosódico; Tartarato disódico; Tartarato monopotásico; Tartarato dipotásico
Ácido carboxílico relacionados	Ácido butírico; ácido succínico; ácido dimercaptosuccínico; ácido málico; ácido maleico; ácido fumárico
Compostos relacionados	2,3-butanodiol; ácido cicórico
	; Se non se indica outra cousa, os datos están tomados en condicións estándar de 25 °C e 100 kPa.

O ácido tartárico é un ácido carboxílico. A súa fórmula é: HOOC-CHOH-CHOH-COOH, con fórmula molecular . O seu peso molecular é 150 . C₄H₆O₆. Contén, por tanto, dous grupos carboxílicos e dous grupos alcohol nunha cadea de hidrocarburo lineal de lonxitude catro. Pode considerarse un azucre ácido do grupo dos ácidos aldáricos.

Orixe e síntese

Este ácido, que se atopa en moitas plantas, era xa coñecido polos gregos e os romanos e atópase na natureza en forma de tartarato ácido de potasio no zume da uva.

Foi illado por primeira vez o ano 1769 polo químico sueco Carl Wilhelm Scheele. Posúe un [[pK_a]] de 3,036, e considerase un ácido débil.

Aplicacións

Emprégase a escala industrial, na preparación de bebidas efervescentes como gasosas.

Tamén se emprega en fotografía e vernices e unha variante coñecida como sal de Rochelle constitúe un suave laxante.

Nalgunhas das súas formas, o ácido tartárico emprégase como condimento para a comida, onde se coñece como cremor tártaro. Emprégase en diversas receitas, especialmente en repostaría e confeitaría para aumentar o volume de masas e preparacións facéndoo reaccionar con bicarbonato para obter un sucedáneo de fermentación; emprégase tamén para estabilizar claras de ovo.

Notas

↑ Tartaric Acid – Compound Summary, PubChem.
↑ Lide, D. R., ed. (2005). CRC Handbook of Chemistry and Physics (86th ed.). Boca Raton (FL): CRC Press. ISBN 0-8493-0486-5.
↑ Dawson, R.M.C. et al., Data for Biochemical Research, Oxford, Clarendon Press, 1959.

Véxase tamén

Tartratos

[1] Tartaric Acid – Compound Summary, PubChem.

[2] Lide, D. R., ed. (2005). CRC Handbook of Chemistry and Physics (86th ed.). Boca Raton (FL): CRC Press. ISBN 0-8493-0486-5.

[3] Dawson, R.M.C. et al., Data for Biochemical Research, Oxford, Clarendon Press, 1959.

[1]

[2]

[3]