Movida madrileña

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

A movida madrileña foi un movemento contracultural xurdido durante os primeiros anos da Transición da España postfranquista e que se prolongou ata avanzados os anos oitenta.

A noite madrileña foi moi activa non só polas saídas nocturnas dos mozos, senón por mor dun interese inusual na chamada cultura alternativa, as drogas, underground ou contracultura. A aparición de selos independentes de gravación discográfica (DRO, TicTac, Tres Cipreses etc.) permitiu a creación dunha música distinta á patrocinada polas multinacionais do disco.

Historia[editar | editar a fonte]

Nacido en Madrid, o movemento estendeuse mimeticamente a outros lugares do estado (como a movida viguesa), coa conivencia e alento dalgúns políticos, principalmente socialistas, entre os que destacarían o entón alcalde de Madrid, Enrique Tierno Galván, que estudara profundamente desde un punto de vista sociolóxico a cultura marxinal xuvenil (véxanse os ensaios contidos na súa obra El miedo a la razón). O apoio político a esta cultura alternativa pretendía mostrar un punto de inflexión entre a sociedade franquista e a nova sociedade da democracia; esta imaxe dunha España "moderna", ou canto menos aberta á modernidade, sería utilizada internacionalmente para combater a imaxe peyorativa que o país adquirira ao longo de catro décadas de ditadura. Porén, e a pesar deste movemento contracultural, gran cantidade das estruturas sociais e económicas do país eran herdadas do antigo réxime.

A revista La Luna, entre outras arroladas polos concellos de Madrid e de Vigo, foi o baluarte do movemento, que achou reflexo nalgúns programas televisivos como La bóla de cristal ou Si yo fuese presidente de Fernando García Tola e outros musicais e de variedades presentados por personaxes como Paloma Chamorro, Carmen Maura, etc., e tivo o seu cronista no escritor e xornalista Francisco Umbral desde a súa columna no diario El País, os seus cantantes en Enrique Urquijo e Olvido Gara, máis coñecida como «Alaska», o seu poeta en Eduardo Haro Ibars, o seu graffitero en Juan Carlos Argüello «El Muelle», os seus ídolos artísticos en Andy Warhol e Miquel Barceló e os seus lugares de culto en locais como o Rock-Ola, Carolina, El Sol, El Penta ou La Vía Láctea. O poeta Luís Antonio de Villena novelizou esta época en Madrid ha muerto, e o novelista Gregorio Morais fíxoo en La individuación.

Correntes artísticas da movida[editar | editar a fonte]

Houbo estilos e vertentes novas en:

  • Pintura e fotografía, con artistas gráficos como Ceesepe, El Hortelano, Ouka Lele, Agust, Nazario, Miguel Trillo ou Alberto García-Alix. Os tres fundaron o primeiro colectivo de artistas que quedou en denominarse «CASCORRO FACTORY», de onde saíron as primeiras ideas transgresoras da incipiente movida madrileña. Tamén destacaron o dúo de orixe gaditana Costus e Guillermo Pérez Villalta. Mención especial para o fotógrafo outsider da movida, pero esencial, Gorka de Duo que foi o único destes que fotografo e acompañou a Andy Warhol.
  • Grafiti, seguindo o ronsel de El Muelle (Juan Carlos Argüello).

Anos logo desta época, fíxose unha enquisa sobre os temas musicais máis populares e emblemáticos da movida, cuxos resultados foron os seguintes, por orde desde o máis votado: "La chica de ayer", de Nacha Pop; "Para ti", de Paraíso; "Déjame", de Los Secretos; "Cadillac solitario", de Loquillo y los trogloditas; "Perlas ensangrentadas" e "Ni tú ni nadie", de Alaska; "Groenlandia", de Zombies; "Cuatro rosas", de Gabinete Caligari; "Cuando brille el sol", de La Guardia. Menos votos obtiveron "Noche de lluvia en Madrid", de Los Modelos; "Camino Soria", de Gabinete Caligari; "Insurrección", de El último de la fila; "La mataré", de Loquillo; "Pero a tu lado", de Los Secretos; "Enamorado de la moda juvenil", de Radio Futura; "Espiando a mi vecina", de Un Pingüíno en mi Ascensor; "Malos tiempos para la lírica", de Golpes Bajos; "Autosuficiencia", de Parálisis permanente, etc.

Os grupos máis valorados foron: Paralisis Permanente, Alaska y los Pegamoides, Derribos Arias, Pistones, Radio Futura, Los Secretos, Nacha Pop, Gabinete Caligari, Loquillo y los Trogloditas, Paraíso, Alaska y Dinarama, etc.