Herba becerra
| Herba becerra | |||||||||||||||||||
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| Clasificación taxonómica | |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| |||||||||||||||||||
| Wikidata G:Commons C:Commons | |||||||||||||||||||
A herba becerra ou herba do can[1] Antirrhinum majus é unha especie de planta da familia das plantaxináceas de talo ergueito, con follas simples, opostas na base do talo e alternas máis arriba e flores en acios de distintas cores, de forma característica,[2] nativa do Mediterráneo, desde Marrocos, Portugal e sur de Francia, até o leste de Turquía e Siria.[3][4]
Descrición
[editar | editar a fonte]Planta bienal até perenne, de 1,5–2 m de altura, coa base algo leñosa, máis ou menos ramificada, ascendente até recta, desigualmente vilosa e glandulosa. Follas inferiores opostas, as superiores alternas, lineares, de 1–7 cm de longo e 1–25 mm de ancho, sésiles, de marxes enteiras, de base acuñada. Inflorescencias en acios terminais. Cáliz de até 8 mm de longo, con sépalos de igual lonxitude, oblongos até largos. Corola vermello púrpura, de até case 5 cm de longo, cun labio superior bilobado e un inferior dividido en tres partes. Tubo corolino pechado por 2 prominencias avultadas. 4 estames no tubo corolino. Cápsula de até 14 mm de longo, gladulosa até glabra, oblonga, con tres poros.
Hábitat
[editar | editar a fonte]Pedregueiras, rochedos, paredes, pendentes pedrentas.
Distribución
[editar | editar a fonte]Mediterráneo de España até Turquía e Siria. Cultivada e moi estendida.
Cultivo e usos
[editar | editar a fonte]As diversas especies son plantadas en xardíns polas súas flores. É tratada como planta anual, especialmente en zonas frías onde non sobrevive ao inverno. Numerosos cultivares están dispoñíbeis, incluíndo plantas con flores de cor lavanda, laranxa, rosa, amarela, ou brancas, e tamén cunha floración simétrica.[5]
Propiedades
[editar | editar a fonte]Principios activos: contén mucilaxes, ácido gálico, resinas, pectina, rinantina, amargos.[6]
Indicacións: é emoliente tópico. Antifloxístico, resolvente. Adstrinxente, detersivo, antiescorbútico, hepático, diurético. É eficaz contra as inflamacións, úsase para as almorrás. Utilizouse en gargarexos contra ulceraciones da cavidade bucal. Internamente en colite e pirose. Externamente, como cataplasmas, sobre os eritemas.[6]
Estudos no desenvolvemento da simetría bilateral
[editar | editar a fonte]O desenvolvemento da monosimetría floral foi investigado mediante o uso de xenética molecular e un dos modelos máis usados neste eido foi a herba becerra (xénero Antirrhinum). Como primeiro modelo foi usada a especie Antirrhinum majus. En termos adaptativos a monosimetría semella evolucionar varias veces de forma independente a partir da simetría radial debido a que é un sistema exitoso en relación ao gran potencial para a precisión dos mecanismos de polinización por animais.[7]
Taxonomía
[editar | editar a fonte]Antirrhinum majus foi descrita por Carl von Linné e publicado en Species Plantarum 2: 617. 1753.[8]
Antirrhinum: nome xenérico que deriva do grego anti = "como," e rhinon = "nariz," por mor de que as flores semellan teren un nariz.[9]
majus: epíteto latino que significa "maior".[10]
- Subespecies
Hai 5 subespecies:[3][4]
- Antirrhinum majus subsp. majus. Sur de Francia, nordés de España
- Antirrhinum majus subsp. cirrhigerum (Ficalho) Franco. Sur de Portugal, suroeste de España
- Antirrhinum majus subsp. linkianum (Boiss. & Reut.) Rothm. Oeste de Portugal (endémica)
- Antirrhinum majus subsp. litigiosum (Pau) Rothm. Sueste de España aínda que tamén se atoparon no oeste do mesmo país.
- Antirrhinum majus subsp. tortuosum (Bosc) Rouy
- Antirrhinum grandiflorum Stokes
- Antirrhinum hispanorum Bordère ex Rothm.
- Antirrhinum latifolium var. purpurascens Benth.
- Antirrhinum majus var. ongipedunculatum Regel
- Antirrhinum majus var. peloria Migout
- Antirrhinum majus var. pseudoma jus.
- Antirrhinum murale Salisb.
- Antirrhinum vulgare Bubani[11]
Notas
[editar | editar a fonte]- ↑ Nomenclatura vernácula da flora vascular galega. Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991; Vocabulario de ciencias naturais, Santiago de Compostela, Xunta de Galicia, 1991; Gran dicionario Xerais da lingua galega, Vigo, Xerais, 2009
- ↑ Definicións no Dicionario da Real Academia Galega e no Portal das Palabras para herba.
- 1 2 Flora Europaea: Antirrhinum majus
- 1 2 Germplasm Resources Information Network: Antirrhinum majus Arquivado 26 de febreiro de 2009 en Wayback Machine.
- ↑ Huxley, A, ed. (1992).
- 1 2 "Antirrhinum majus". Plantas útiles: Linné. Arquivado dende o orixinal o 01 de decembro de 2009. Consultado o 27 de outubro de 2009.
- ↑ ALMEIDA & GALEGO, 2005
- ↑ "Herba becerra". Tropicos.org. Missouri Botanical Garden. Consultado o 29 de decembro de 2012.
- ↑ En Nomes botánicos
- ↑ En Epítetos Botánicos
- ↑ "Plant List". Arquivado dende o orixinal o 08 de outubro de 2019. Consultado o 22 de xullo de 2016.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte] |
Wikimedia Commons ten máis contidos multimedia na categoría: Herba becerra  |
