Clístenes de Atenas

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

Clístenes de Atenas (en grego Κλεισθένης/Kleisthénês) foi o fundador da democracia ateniense. Viviu no século VI a.C..

Biografía[editar | editar a fonte]

Foi fillo de Megacles, un Alcmeónida, e de Agaristé, a filla do tirano de Sición, Clístenes.

Cóntase que ao prometer que a súa familia participaría na reconstrución do santuario de Delfos, convenceu á Pitia para que dixese a todos os espartiatas que viñeran consultar que antes de nada debían derrocar a tiranía dos Pisistrátidas en Atenas.

Cando o rei de Esparta Cleómenes I botou ao tirano Hipias (510) e os exiliados volveron a Atenas, Iságoras e a aristocracia tentaron establecer unha oligarquía coa axuda de Cleómenes. Clístenes converteuse daquela en campión da democracia e derrocou aos aristócratas.

De seguido propúxose facer votar unhas reformas políticas determinantes para a democracia ateniense.

Cando morreu fixérenselle funerais públicos no Cerámico

Obra política[editar | editar a fonte]

  • Unha nova repartición dos cidadáns:

Clístenes eliminou os últimos vestixios da organización política baseada nos grupos familiares, e en particular sobre as catro tribos xónicas, para substituílos por un novo sistema baseado na repartición xeográfica.

Dividiu o territorio da Ática, incluída Atenas, en demos. Todos os cidadáns estaban inscritos nun demo, e un grande número de metecos e de libertos accederon á cidadanía.

Clístenes reagrupou deseguida todos os demos en dez novas tribos, de tal maneira que ningunha tribo tivese un territorio dun só posuidor ou non representase un poder local. Grazas a esta repartición, grupos de persoas vidos das diferentes partes da Ática víronse obrigados a funcionar en común.

A organización do exército, a efebía dependía das tribos, cada un fornecía un corpo de hoplitas e un escuadrón de cabalería.

As fratrías orixinarias sobreviviron na organización política como unha especie de comunidade relixiosa responsábel de determinados cultos. Clístenes obrigounos probabelmente a admitiren aos habitantes que el liberara para que ningún cidadán ficase excluído.

  • Establecemento de novas institucións:

Cada tribo fornecía cada ano á Bulé cincuenta cidadáns, tirados ao chou nos demos de cada tribo. Estes grupos de cincuenta cidadáns formaban cada un á súa vez un comité executivo da Bulé: as pritanías, ocupando cada grupo as funcións durante unha décima parte do ano,.

Clístenes someteu a Bulé e o Areópago á autoridade da Ecclesía ou Asemblea.

Con todo, foi conservador nun punto: parece que conservou os limites fixados por Solón para a elixibilidade para as maxistraturas superiores.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Artigos relacionados[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Pierre Lévêque, Clístenes l'Athénien: Essai sur a représentation de l'espace e du temps dans la pensée politique grecque de la fin du Modelo:S- à la mort de Platon, Macula, coll. « Deucalion », 1983 (ASIN 2865890066);
  • Claude Mossé, Histoire d'unha démocratie: Athènes des origines à la conquête macédonienne, Seuil, coll. « Points Histoire», 1971 (ISBN 2020006464).

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]