Quark

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

Os quarks son fermións de spin 1/2 que forman xunto ós leptóns a materia visible, incluídos nós mesmos.

Tipos[editar | editar a fonte]

Hai seis tipos ou "sabores" distintos de quarks que os físicos nomearon do seguinte xeito: "up" (arriba), "down" (abaixo), "charm" (encantado), "strange" (estraño), "top" (cume) e "bottom" (fondo), ademais dos correspondentes antiquarks.

É un tipo de partícula elemental, que compoñen outras partículas subatómicas, coma o protón e o neutrón, e que non existen de maneira illada.

Os quarks non se atopan ceibes na natureza senón formando hadróns, estes divídense en dous tipos:

Amáis dunha carga eléctrica fraccionaria de -1/3 ou +2/3, os quarks teñen outra carga de cor, que non ten nada que ver ca cor real destas partículas, e que mantén unidos aos quarks a través da forza forte, ademais de se-la responsable da formación destes hadróns. Esta interacción está descrita pola cromodinámica cuántica (QCD). Hai tres tipos de carga de cor: vermella, azul e verde. Os antiquarks presentan ademais cargas opostas, antivermella, antiazul e antiverde. Os quarks permanecen unidos entre si grazas ao intercambio de partículas virtuais mediadoras da interacción fuerte: os gluóns.

Xunto aos leptóns, os quarks forman case toda a materia que temos ao noso redor, en concreto os dous primeiros quarks, xa que son os que forman los protóns e os neutróns que á súa vez forman os núcleos atómicos.

O termo quark, que en realidade non ten significado ningún, é obra de Murray Gell-Mann, traballando entón no Instituto Tecnolóxico de California, sacado dunha novela de James Joyce, Finegan's wake, máis concretamente do verso Three Quarks for Mr. Mark.

Propiedades dos Quarks[editar | editar a fonte]

A seguinte táboa é un resumo dos seis quarks coñecidos:

Xeración Isospin
Débil
Sabor Nome Símbolo Carga / e Masa / MeV.c-2
1 + 1/2 Iz=+1/2 Up u + 2/3 1.5 - 4.0
1 1/2 Iz=−1/2 Down d 1/3 4 - 8
2 1/2 S=−1 Strange s 1/3 80 - 130
2 + 1/2 C=1 Charm c + 2/3 1150 - 1350
3 1/2 B′=−1 Bottom b 1/3 4100 - 4400
3 + 1/2 T=1 Top t + 2/3 172500 ± 2300


Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]

Particle Data Group (en inglés) La Aventura de las Partículas (en castelán)

Partículas fundamentais en Física (lista, táboa)
Fermións Bosóns de Gauge
Quarks Leptóns Bosóns W e Z Fotón Gluón
Arriba Encantado Cume Electrón Muón Tau (tauón) Bosóns hipotéticos
Abaixo Extraño Fondo e-neutrino μ-neutrino τ-neutrino Gravitón    Bosón de Higgs
Outras clases, partículas compostas e outras
barión - gravitino - hadrón - kaón - mesón - neutrón - pión - positrón - protón
Termos relacionados
antimateria - partícula subatómica