Gobernador Xeral de Australia

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Gobernador Xeral de Australia
Flag of the Governor-General of Australia.svg

David Hurley official photo (cropped).jpg
Titular
David Hurley
Dende o 1 de xullo de 2019

ResidenciaCasa do Goberno, Canberra
Designado porMonarca de Australia
Duraciónnon definida (adoitan ser 5 anos)
Creación1 de xaneiro de 1901

O Gobernador Xeral da Mancomunidade de Australia é o representante do monarca australiano, actualmente a Raíña Isabel II.[1][2]

Xa que a Raíña é compartida igualmente con outros 15 reinos de Commonwealth, e reside no Reino Unido, nomea, aconsellada polo primeiro ministro, un gobernador-xeneral para levar a cabo os deberes constitucionais dentro da Mancomunidade de Australia. O gobernador xeral ten a presidencia formal do Consello Executivo Federal e é o comandante en xefe da Forza de Defensa Australiana. As funcións do gobernador xeral inclúen nomear ministros, xuíces, e embaixadores; dar consentemento real á lexislación aprobada polo parlamento; convocar eleccións; e outorgar honores australianos.[3]

En xeral, o gobernador xeral observa as convencións do sistema de Westminster e do goberno responsábel, mantendo unha neutralidade política, e case sempre actuou só aconsellado polo primeiro ministro ou outros ministros ou, en certos casos, polo parlamento. O gobernador xeral tamén ten unha función cerimonial: organizar eventos en calquera das dúas residencias oficiais (a Casa do Goberno na capital, Canberra, e a Casa do Almirantado, en Sydney), viaxar por Australia ofrecendo conferencias abertas, atender servizos e conmemoracións, e xeralmente proporcionar ánimo a individuos e grupos que están contribuíndo ás súas comunidades. Cando vixa ao estranxeiro, o gobernador xeral é visto como o representante de Australia, e a Raíña de Australia. O gobernador xeral é apoiado por un persoal (de 80 individuos en 2018) encabezado polo secretario oficial do gobernador xeral.[4]

Un gobernador xeral non é nomeado para un prazo específico, pero adoita exercer un mandato de cinco anos suxeitos a unha posible curta extensión.[3] Dende o 1 de xullo de 2019, o Gobernador xeral é David Hurley.[5]

Dende a federación en 1901 até 1965, 11 dos 15 gobernadores xerais foron aristócratas británicos; incluíndo catro baróns, tres vizcondes, tres condes, e un duque real.[6] Dende entón, todos os gobernadores xerais, excepto un, foron australianos; a excepción, Ninian Stephen, chegou a Australia sendo un adolescente. Só unha muller foi gobernadora xeral, Quentin Bryce, que ocupou o cargo de 2008 a 2014.

O 16 de decembro de 2018 foi anunciado que Peter Cosgrove sería substituído por David Hurley, ata ese momento gobernador de Nova Gales do Sur. Para dar continuidade ás eleccións xerais e federais en Nova Gales do Sur, Hurley sucedería a Cosgrove, que planeaba retirarse en marzo de 2019, o 28 de xuño de 2019. [7][8]

Finalmente o 1 de xullo de 2019, realizouse o traspaso de poderes.[5]

Método de nomeamento[editar | editar a fonte]

A elección dun gobernador xeral é responsabilidade do primeiro ministro de Australia, que pode consultar en privado con persoal, ou con compañeiros ou co monarca. O candidato diríxese en privado para confirmar se están dispostos a aceptar o nomeamento.

Ao acordar o nomeamento, o monarca permite que se anuncie publicamente con antelación, normalmente varios meses antes de que remate o mandato do actual gobernador xeral. Durante estes meses, a persoa denomínase Gobernador Xeral designado. O nomeamento real faino o monarca. Despois de recibir a súa comisión, o Gobernador Xeral fai un xuramento de lealdade ao monarca australiano, un xuramento no que se compromete a servir ao monarca australiano "segundo a lei, no posto de Gobernador Xeral da Mancomunidade de Australia", e emite unha proclamación asumindo o cargo. Os xuramentos adoitan ser feitos nunha cerimonia no Senado e son administrados polo Xefe de Xustiza de Australia en presenza do primeiro ministro de Australia, o presidente da Cámara dos Representantes de Australia e do presidente do Senado australiano.

Historia[editar | editar a fonte]

En 1919, o primeiro ministro Billy Hughes enviou un memorando á oficina colonial na que pediu "unha voz real e efectiva na selección do representante do rei". Propuxo ademais que os dominios puidesen nomear aos seus propios candidatos e que "o campo da selección non debería excluír aos cidadáns do propio dominio".[9] O memorando encontrouse cunha forte oposición dentro da Oficina Colonial e foi rexeitado por Alfred Milner, o secretario colonial, e non se lle deu resposta. O ano seguinte, cando o mandato de Ronald Munro Ferguson estaba a piques de expirar, Hughes comunicouse coa Oficina Colonial e pediu que o nomeamento se fixese de acordo co memorando. Para contentar a Hughes, Milner ofreceulle unha selección entre tres candidatos. Tras consultar ao seu gabinete elixiu a Henry Forster, o primeiro barón de Forster.[10] En 1925, baixo o primeiro ministro Stanley Bruce, seguiuse a mesma práctica para o nomeamento do sucesor de Forster, John Lawrence Baird, co goberno australiano afirmando publicamente que o seu nome "fora enviado, con outros, ao ministerio da Commonwealth, que o seleccionara".[11]

O primeiro ministro agora aconsella ao monarca o nomeamento. Este foi o procedemento dende novembro de 1930, cando a proposta de James Scullin de nomear a Isaac Isaacs provocou a forte oposición do goberno británico. Non se debía a ningunha falta de respecto por parte de Isaacs, senón porque o goberno británico considerou que a elección dos gobernadores xerais era, dende a Conferencia Imperial de 1926, só decisión do monarca. (Con todo, quedou moi claro nunha conversación entre Scullin e o secretario privado do rei Xurxo V, Arthur Bigge, o 11 de novembro de 1930, que este era só o motivo oficial do rexeitamento, sendo a verdadeira razón que un australiano, por moi ben considerado que estivese, non era a persoa adecuada para ser gobernador xeral. Scullin insistiu igualmente en que o monarca debería actuar baixo consello do primeiro ministro (a práctica ata 1926 era que os primeiros ministros dos dominios aconsellaban ao monarca indirectamente, a través do goberno británico, que efectivamente tiña un veto sobre calquera proposta coa que non estivera de acordo). Scullin citou o precedente do primeiro ministro de Suráfrica, JBM Hertzog, que insistira recentemente na elección do conde de Clarendon, George Villiers, como gobernador xeral dese país e da selección dun irlandés como gobernador xeral do Estado Libre Irlandés. Estes dous nomeamentos foran acordados a pesar das obxeccións do goberno británico.

Malia estes antecedentes, Xurxo V seguiuse opoñendo a aceptar a recomendación de Scullin de Isaacs e pediulle que considerase ao mariscal de campo William Birdwood. Non obstante, Scullin mantívose firme, dicindo que estaría preparado para loitar contra as eleccións xerais se se lle impedía a un australiano ser gobernador xeral por ser australiano. O 29 de novembro, o rei aceptou o nomeamento de Isaacs, pero deixou claro que o fixo só porque sentiu que non tiña opción.[12] Arthur Bigge queixouse de que Scullin "lle puxera unha pistola na cabeza ao rei"). Este dereito non só a asesorar ao monarca senón tamén a que se aceptase o consello, foi rapidamente adoptado por todos os primeiros ministros dos outros dominios. Isto, entre outras cousas, levou ao Estatuto de Westminster de 1931 e á separación formal das Coroas dos Dominios. Agora, a Raíña de Australia está obrigada por convenio constitucional a aceptar o consello do primeiro ministro australiano e os primeiros ministros estatais sobre as cuestións constitucionais de Australia e dos seus Estados, respectivamente.

Lista de Gobernadores Xerais[editar | editar a fonte]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. "Sitio oficial do Goberador Xeral". www.gg.gov.au (en inglés). Consultado o 12 de abril de 2019. 
  2. Seccións 2, 61 e 66 da Constitución de Australia
  3. 3,0 3,1 "Funcións do Gobernador Xeral". www.gg.gov.au (en inglés). Arquivado dende o orixinal o 11 de abril de 2019. Consultado o 12 de abril de 2019. 
  4. "Governor-General pleads for more cash to do his job after budget blowout". 31 de decembro de 2018. Consultado o 12 de abril de 2019. 
  5. 5,0 5,1 "David Hurley sworn in as new Governor-General" (en inglés). 1 de xullo de 2019. Consultado o 2 de xullo de 2019. 
  6. "Governor-General Quentin Bryce backs gay marriage, Australia becoming a republic in Boyer Lecture" (en inglés). 22 de novembro de 2013. Consultado o 12 de abril de 2019. 
  7. "Australia's new Governor-General" (en inglés). 16 de decembro de 2018. Consultado o 12 de abril de 2019. 
  8. "David Hurley named next governor general of Australia as Labor blasts timing" (en inglés). 16 de decembro de 2018. Consultado o 12 de abril de 2019. 
  9. Cunneen et al. 1983, p. 151.
  10. Cunneen et al. 1983, p. 152.
  11. Cunneen et al. 1983, p. 164.
  12. Souter et al. 1988, p. 266.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]