Cesta punta

A cesta punta é un deporte de orixe vasca. O nome provén do éuscaro zesta-punta, 'punta de cesta'. Tamén recibe o nome de jai alai ("festa alegre" en éuscaro).

Consiste nunha modalidade de pelota vasca que se practica cunha cesta de vimbio. Cóllese a pelota coa cesta, tómase impulso e lánzase cara ao frontón. O peso da cesta oscila entre 200 e 600 g, cunha lonxitude de entre 62 cm (nas posicións dianteiras) e 68 cm (nas defensas). Se se ten en conta a curvatura das liñas, as dimensións oscilan entre 90 e 110 cm, e a profundidade da cesta, de 15 cm.

A cesta fabrícase con madeira de castiñeiro, tecida de vimbio, malia que na actualidade utilízanse materiais sintéticos. A forma da cesta (curva, cóncava, alongada e estreita) é, ao parecer, unha modificación da antiga chistera. Encaixa na man a xeito de luva, atada cunha corda, e vai provista dunha bolsa que axuda a reter a pelota.

Xógase en frontóns de entre 54 e 60 m. O principal trazo da cesta é lanzar a pelota con maior forza e eficacia despois de recollela e deixala deslizar até o extremo. De aí sae despedida contra o frontón, co fin de marcar un "tanto" para conseguir o maior número de puntos.

O xogo por parellas é a modalidade máis común. Os países máis sobresalientes son Francia, España, México, as Filipinas e os Estados Unidos (sobre todo no estado de Florida).^[1]

As xogadoras e xogadores profesionais desenvolven as súas tempadas principalmente en México e nos EUA. A tempada estival celébrase en Euskadi e Francia, no circuíto Jai Alai World Tour.

Cesta punta nos Mundiais de Pelota Vasca

N.	Ano	Sede				Vitoria
I	1952	Donostia España	España	México		M. Balet - J. Balet
II	1955	Montevideo Uruguai	México	España		R. Montes - A. López
III	1958	Biarritz Francia	México	España		Azcue - José Hamui
IV	1962	Pamplona España	México	España		Adrián Zubikarai - José Hamui
V	1966	Montevideo Uruguai	México	España		Adrián Zubikarai - José Hamui
VI	1970	Donostia España	Francia	España	México	Camy - Fourneau
VII	1974	Montevideo Uruguai	Francia	México	España	J. Abeberry - J. Irazoqui
VIII	1978	Biarritz Francia	España	México	Francia	Aperribay - Totorica
IX	1982	Cidade de México México	Francia	Estados Unidos	España	D. Michelena - J. Inchauspe
X	1986	Gasteiz España	Francia	España	Estados Unidos	Etxeverria - Jaime Eza
XI	1990	Cuba Cuba	España	Francia	México	A. Compañón - Mugartegui
XII	1994	Donibane Lohizune Francia	España	México	Francia	Lander - Osa
XIII	1998	Cidade de México México	Francia	México	España	L. Garcia - E. Irastorza
XIV	2002	Pamplona España	Francia	España	México	García - Inza
XV	2006	Cidade de México México	Francia	España	México	García - Inza
XVI	2010	Pau España	Francia	México	España	Tambourindeguy - Etcheto
XVII	2014	Toluca México	España	Francia	México	Pablo Lopez Polite-Yolanda Polite

Medalleiro histórico


Posición	País	Ouro	Prata	Bronce	Total
1	Francia	8	2	2	12
2	España	5	8	4	17
3	México	4	6	5	15
4	Estados Unidos	0	1	1	2
Totais (4 países)		17	17	12	46

Cesta punta nos Xogos Olímpicos

N.	Ano	Sede				Campeones
I	1900	París Francia	España	Francia		José de Amézola e Francisco Villota
II	1924 (deporte de exhibición)	París Francia	España	Francia		Sagrana, Garate, Santamaría
III	1968 (deporte de exhibición)	Cidade de México México	España	Francia	México	Irmáns Mirapeix, Beascoechea e Arrien
IV	1992 (deporte de exhibición)	Barcelona España	España	Francia	México	Konpa, Atain, Celaya e Oianguren

Medalleiro histórico


Posición	País	Ouro	Prata	Bronce	Total
1	España	4	0	0	4
2	Francia	0	4	0	4
3	México	0	0	2	2
Totais (3 países)		4	4	2	10

Notas

↑ Llano, Pablo de (29 de abril de 2018). "Estados Unidos cierra la puerta a los pelotaris vascos". El País (en castelán). ISSN 1134-6582. Consultado o 11 de xuño de 2018.

Véxase tamén

Bibliografía

Historia de la pelota en Navarra (en castelán). Diario de Navarra. 2002. ISBN 84-89103-38-0.

[1] Llano, Pablo de (29 de abril de 2018). "Estados Unidos cierra la puerta a los pelotaris vascos". El País (en castelán). ISSN 1134-6582. Consultado o 11 de xuño de 2018.

[1]