Jan Tříska

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Jan Tříska
JanTriska BAM NY november2005.jpg
Nacemento4 de novembro de 1936
LugarPraga
Falecemento25 de setembro de 2017
LugarPraga
Causacaída
NacionalidadeChecoslovaquia, Estados Unidos de América e República Checa
Educado enAcademia de Artes Performativas de Praga
Cónxuxe(s)Karla Chadimová
Profesiónactor, actor de teatro e actor de cinema
editar datos en Wikidata ]
Jan Tříska lendo o discurso de aceptación de Václav Havel ao premio Erasmus, ao non poder acudir en persoa por non permitirllo as autoridades checoslovacas, 13 de novembro de 1986

Jan Tříska, nado en Praga o 4 de novembro de 1936 e finado o 25 de setembro de 2017 na mesma cidade, foi un actor checo-norteamericano.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Formouse entre 1955 e1959 na facultade de teatro da Academia de Artes Escénicas de Praga, converténdose en 1959 no actor máis novo do Teatro Nacional de Praga[1]. En 1966 deixouno polo Teatro Za Branou fundado polo disidente Otomar Krejča. Despois da súa desaparición en 1973 traballou nun teatro de Kladno e entre 1974 e 1977 na rede de teatros municipais de Praga. Realizou moitos papeis de teatro, televisión e cinema, como o drama Radúz a Mahulena (1970) de Julius Zeyer ou a serie 30 případů majora Zemana. Apareceu no rexistro da Seguridade do Estado StB como axente co nome en clave de "Toman", e número de rexistro de 5 680.[2] Non obstante, el afirmou[3] que nunca fora axente e que fora o StB quen intentara recruralo sen éxito.

En 1977 emigrou ao Canadá, e máis tarde pasou aos Estados Unidos. Apareceu en diversos filmes como The Karate Kid Part III (1989), The Osterman Weekend (1993), The People vs, Larry  Flynt (1996), Ronin (1998), 2010 e mais en episodios das series de televisión Highlander: The Series ( quinta tempada, 1996) e Highlander: The Raven (1998). Despois da Revolución de Veludo volveu a Checoslovaquia durante un tempo para continuar a súa carreira como actor.

Colleu sona polo seu papel do profesor Igor Hnízdo no filme de Jan Svěrák, Obecná škola (1991; candidato ao Oscar), tamén participou en filmes como Želary (2003; tamén candidato ao Oscar), Horem pádem (2004) e representou o Rei Lear no festival de verán de Shakespeare en 2002, recibindo o Premio Alfréd Radok.

Pola súa interpretación do marqués de Sade no filme de Švankmajerově Šílení gañou  o premio eslovaco Slnko ao mellor actor de 2006[4]. Outro papel salientable foi a adaptación cinematográfica do poema de Karel Hynek Mácha Máj en 2008.

O 23 de setembro de 2017 caeu da Ponte de Carlos en Praga ao río Moldava, os pasaxeiros dun bote lograron rescatalo; hospitalizado en estado grave[5], morreu dous días despois, o 25 de setembro de 2017.[6]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. "Legendární Igor Hnízdo je po smrti. Jan Tříska nepřežil pád z Karlova mostu" Expres, 25 de setembro de 2017
  2. Necenzurované noviny č. 04/2000, str. 58
  3. Josef Chuchma "Jan Tříska: Raději Mřenkou V Oceánu Než Kaprem V Rybníku" Zrkadlenie-Zrcadlení
  4. "Držitelia Slnka v sieti 2006". Arquivado dende o orixinal o 03 de marzo de 2016. Consultado o 11 de outubro de 2017. 
  5. Velinger, Jan (24 de setembro de 2017). "Actor Jan Tříska in serious condition after falling from Charles Bridge". radio.cz. 
  6. Spáčilová, Mirka (25 de setembro de 2017). "Po pádu z mostu zemřel herec Jan Tříska, slavný učitel z Obecné školy". iDNES.cz.