Capitanía Xeneral de Galicia

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
VIII Rexión Militar
Capitanía Xeneral de Galicia
Coat of Arms of the Former 8th Spanish Military Region (Until 1984).svg

Regiones Militares Españolas.svg
Capital A Coruña
Comunidade Autónoma Galicia Galicia
A Capitanía Xeneral da Coruña.

A Capitanía Xeneral de Galicia coñecida tamén como VIII Rexión Militar ten a súa orixe no reinado dos Reis Católicos, cando foi creada para substituír ao cargo de Adiantado Maior do Reino da Baixa Idade Media e os condes da Alta Idade Media.[1]

Orixes[editar | editar a fonte]

O primeiro en ostentar o cargo de Gobernador e Capitán Xeneral de Galicia foi Fernando de Acuña y de Herrera, nomeado polos Reis Católicos en 1480 co obxectivo de pacificar un reino conflitivo e permanentemente en pé de guerra. Por Real Cédula do 3 de agosto de 1480, os Reis nomean a Fernando de Acuña e a Garci López de Chinchilla «nuestros jueces en todo el dicho reyno de Galicia, en quanto nuestra merced e voluntad fuere», con atribucións amplas esencialmente xudiciais, pero tamén de goberno por canto tiña a autoridade propia dun período de excepción[2]. O cabido de Santiago, nun acordo do 12 de marzo de 1481, cualifica a Fernando de Acuña de visorey.

O primeiro Gobernador do Reino de Galicia que levou explicitamente o título de Capitán Xeneral foi Pedro López de Ayala en 1521,[3] aínda que non que lle reportou máis poderes dos que xa tiña.[3]

Funcións[editar | editar a fonte]

O Capitán Xeneral e Gobernador de Galicia tiña a función de coñecer e sentenciar as causas civís ou criminais. Tamén tiña o poder para desterrar calquera persoa que crese necesario, nomear xuíces e corrixidores, o levantamento en armas dunha ou máis comarcas e a esixencia do concurso de toda a xente de guerra.[1] Tamén tiña o cargo de Presidente da Real Audiencia de Galicia, o que provocou disputas entre A Coruña e Santiago de Compostela por quedarse coa residencia do Gobernador.[1] Finalmente, o rei Filipe II decidiu, mediante Real cédula de 14 de agosto de 1564 que a Capitanía Xeneral fose trasladada á cidade da Coruña.[1]

Os Capitáns Xenerais tiveron pois ocasión de, actuando en nome do Real Servizo que era o seu cometido principal, combater en numerosas ocasións xunto ao pobo galego na defensa de cidades, pobos e do territorio de Galicia e promover investimentos de todo tipo en obras militares e civís, tanto para modernizar defensas de portos e fronteiras de Galicia e dotar a este territorio dunha máis adecuada infraestrutura castrense, como para mellorar comunicacións e contribuír a racionalizar urbanismos nalgunhas cidades.[3]

VIII Rexión Militar[editar | editar a fonte]

A división de España en Capitanías Xenerais data de 1705, cando se axustaron aos antigos reinos que constituían a Monarquía Hispánica. Tratábanse de trece rexións: Andalucía, Aragón, Burgos, Canarias, Castela a Vella, Cataluña, Estremadura, Galicia, Costa de Granada, Guipúzcoa, Mallorca, Navarra e Valencia.

En 1898 volveuse a dividir o territorio peninsular en sete novas Rexións Militares, á vez que se constituíron as Comandancias Xenerais de Baleares, Canarias, Ceuta e Melilla.

Trala proclamación da Segunda República, un decreto gobernamental disolveu as rexións militares que foron substituídas polas Divisións Orgánicas.[4] En xullo de 1936, desempeñaba a xefatura da VIII División Orgánica o xeneral Enrique Salcedo Molinuevo. En xullo de 1939, tras finalizar a Guerra Civil Española quedan restablecidas as rexións militares. Á VIII Rexión asígnase o VIII Corpo de Exército con dúas divisións: a 81.ª (A Coruña) e a 82.ª (Lugo).[5]

Territorio[editar | editar a fonte]

Comprendía as catro provincias galegas: A Coruña, Lugo, Orense e Pontevedra.

A Rexión Militar responde xa a un modelo de defensa territorial histórico posto que desde 2002 as Forzas Armadas españolas organízanse en unidades tácticas en función dos cometidos e misións asignados.[6]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. 1,0 1,1 1,2 1,3 Gran Enciclopedia Galega Silverio Cañada.
  2. Laura Fernández Vega, La Real Audiencia de Galicia como órgano de gobierno durante el Antiguo Régimen, 1480-1808, Vol II, A Coruña, 1983, páx. 72.
  3. 3,0 3,1 3,2 Verdera Franco.
  4. Gaceta de Madrid núm. 168, del 17 de junio de 1931
  5. Decreto do Ministerio de Defensa de 21 de xullo de 1939
  6. Real Decreto 912/2002, de 6 de septiembre, por el que se desarrolla la estructura básica de los Ejércitos.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]