Milla
Na Galipedia, a wikipedia en galego.
A milla é unha unidade de lonxitude que non forma parte do sistema métrico decimal. De orixe moi antiga, foi herdada da Antiga Roma e equivalía a mil pares de pasos camiñados por un home (en latín: mille passus, plural: milia passuum). Como os pasos eran dobres, a milla romana era aproximadamente igual a 1.467 m, e polo tanto un paso simple era duns 73 cm.
Antes de establecerse o Sistema métrico a milla foi unha das principais medidas de distancia en todo o mundo occidental, aínda que o seu valor variaba dun país a outro. Coa introdución do sistema métrico, os países latinos e outros moitos comezaron a usar o metro e os seus múltiplos para medir as distancias terrestres, e actualmente utilízase en todo o mundo, excepto nos países anglosaxóns e os do seu ámbito de influencia, onde aínda utilizan a milla.
Actualmente existen 2 tipos xerais de millas: Estatutaria (da que se empregan hoxe dous subtipos) e Náutica.
Índice |
[editar] Milla estatutaria
Actualmente defínense dúas millas estatutarias de diferenzas case despreciables.
[editar] Milla internacional
Chamada simplemente milla, séguese usando nos países anglosaxóns e equivale a exactamente 1.609,344 m. En inglés chámase statute mile. Nos países que utilizan o sistema métrico a milla aparece normalmente nos mapas a fin de que estes poidan ser estudados tamén polos anglosaxóns. Da mesma forma os países anglosaxóns van incorporando paulatinamente o quilómetro como dato adicional na súa cartografía.
[editar] Milla de agrimensura
Chamada survey mile en inglés. É usada a diario Público de Agrimensura de Terras dos Estados Unidos. É ao equivalente 5.280 pés de agrimensura, aproximadamente 1.609 m.
[editar] Milla náutica
A milla náutica (NM, do inglés: Nautical Mile), tamén chamada milla marítima, introduciuse na náutica fai séculos, e foi adoptada, con moi lixeiras variacións, por todos os países occidentais. Aínda é utilizada por todos os navegantes do mundo, ata por aqueles que están afeitos ao sistema métrico. É igualmente usada para a navegación aérea.
A definición da milla mariña está relacionada coas dimensións da Terra. É a distancia equivalente a un arco dun minuto sobre un círculo máximo. Tomando como círculo máximo o Ecuador, a división da lonxitude da liña ecuatorial (redondeada en 40.000km para o cálculo) entre os 21.600 minutos totais dá como cociente 1.851,85 m, que normalmente se redondea a 1.852 m, e esa é a lonxitude da milla náutica.
Con todo, a Terra non é unha esfera perfecta, polo que se se considera un círculo máximo outro que o ecuador, como pode ser un meridiano, a medición da milla náutica pode variar nuns poucos metros segundo a localización. Polo tanto, a Conferencia Hidrográfica Extraordinaria Internacional de Mónaco adoptou en 1929 unha milla náutica de exactamente 1.852 metros. Nun día unificouse o valor da milla náutica en todo o mundo, excepto para os EE.UU. que se engadiron a esta definición en 1954 e os ingleses e o seu imperio que o fixeron en 1970, abandonando a súa Milla do Almirantazgo de 1.853,184 m ou 6.080 ft.
Ademais, 1 milla náutica pódese dividir en 10 cables, entón 1 cable equivale a 185,2 metros.
Outra unidade relacionada é o nó, que se define como a velocidade dunha milla náutica por unidade de hora.
En cartas náuticas (proxección Mercator) cada minuto de latitude medido sobre as marxes esquerdo ou dereito representan unha milla.
