Río Kızılırmak
| (tr) Kızılırmak | |||||
| Tipo | río | ||||
|---|---|---|---|---|---|
| Situado na entidade xeográfica | Asia Minor (en) | ||||
| Inicio | |||||
| Continente | Asia | ||||
| País da cunca | Turquía | ||||
| División administrativa | Turquía | ||||
| Localización | İmranlı (en) | ||||
| Final | |||||
| Localización | Mar Negro | ||||
| |||||
| Composto por | |||||
| Afluentes | |||||
| Características | |||||
| Dimensións | 1.355 ( | ||||
| Superficie da cunca hidrográfica | 77.100 km² | ||||
| Candidato a Patrimonio da Humanidade | |||||
| Bafra Ovası | |||||
| Data | 13 de abril de 2016 | ||||
| Identificador | 6125 | ||||
| Sitio Ramsar | |||||
| Bafra Ovası | |||||
| Data | 15 de abril de 1998 | ||||
| Identificador | 942 | ||||
| Área importante para as aves | |||||
| Bafra Ovası | |||||
| Identificador | kızılırmak-delta-iba-türkiye | ||||
| Categoría VI da UICN: área protexida con uso sostible dos recursos naturais | |||||
| World Database on Protected Areas | |||||
| Identificador | |||||
| Medicións | |||||
| Caudal | 500 m³/s | ||||

O río Kızılırmak, para os gregos antigos Halis ou Halys, é o principal río de Asia Menor. Nace nas montañas de Armenia Menor, pobo da fronteira co Ponto, cordal coñecida como Antitauro. Despois de pasar polo Ponto e por Capadocia xiraba ao norte e nordeste, formando ao final o límite entre Paflagonia (que quedaba ao oeste) e Galacia e Ponto (ao leste) ata desembocar no mar Negro (Euxino). Segundo Estrabón o seu nome derivaba dunhas salinas, pero crese que este detalle non é correcto.
Baixo os hititas foi coñecido como Marasantiya. O 585 a.C. librouse unha batalla entre lidios e persas na súa beira (coñecida como batalla da eclipse) e desde entón foi a fronteira oriental do reino de Lidia co Imperio persa; o 547 a.C. o rei Creso cruzou o río para atacar os persas, pero foi derrotado polo rei Ciro II o grande, que gañou a decisiva batalla coñecida como Batalla do Halis, que vai poñer fin ao reino de Lidia e levou o dominio persa ata o mar Exeo.
Baixo dominio turco desde o século XI, foi chamado Kizil Irmak (río vermello), nome conservado baixo os otománs e que aínda porta. Hoxe en día o seu caudal úsase para producir electricidade.
O seu curso é de 1150 km e os seus principais afluentes son o Delice Irmak (grego Cappadox) e o Devrez.
Véxase tamén
[editar | editar a fonte]| Commons ten máis contidos multimedia sobre: Río Kızılırmak |
