Mac OS X

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
OS X-Logo.svg
  Mac OS X

Desenvolvedor: Apple Inc.
Última versión: 10.6.5 (Snow Leopard) (10 de novembro de 2010)
Sistema operativo: BSD
Xénero: Sistema Operativo
Licenza: APSL e Apple EULA
En galego: No.svg
Sitio web: www.apple.com/es/macosx

Mac OS X (pronunciado Mac OS dez) é o actual sistema operativo da familia de computadores Macintosh e o último da familia Mac OS.

No ano 1997 nomeouse a Steve Jobs CEO de Apple, e este decidiu terminar co sistema operativo Mac OS clásico (as primeiras versións do sistema ata o Mac OS 9), que carecía de características modernas presentes dende había moito tempo nos sistemas coetáneos, e criar un novo sistema operativo tomando como punto de partida o NEXTSTEP, o sistema operativo que Steve Jobs estivera desenvolvendo coa súa empresa NeXT, adquirida por Apple.

Mac OS X é un sistema operativo baseado en UNIX, máis no cal o sistema de fiestras X11, característico da meirande parte destes sistemas, foi substituído por outro denominado Aqua, desenvolvido integramente por Apple.

Mac OS X Server foi lanzado no ano 1999 e diferénciase por incorporar diferentes ferramentas administrativas para a xestión de redes e servizos de rede.

A súa fundación de baixo nivel chámase Darwin e ten licenza ASPL, unha licenza open source e software libre nas súas últimas versións. Porén, as capas superiores do sistema (por exemplo o subsistema gráfico en xeral) son software non libre. Mac OS X incorpora diferentes tecnoloxías: Quartz Extreme, Core Image, Core Audio, Core Vídeo, OpenGL e QuickTime entre outras.

Contornas de desenvolvemento[editar | editar a fonte]

MAC OS Cocoa,

  • a nova interface de programación orientada a obxectos de Mac OS X (herdada de OPENSTEP). Como linguaxe de programación utiliza Objective-C, aínda que tamén é accesible dende outras linguaxes como Java.
  • Classic, a interface de programación nativa de Mac Os Classic. É unha interface programable en C e Pascal. Necesita dun simulador de Mac OS 9 para poder executar estes binarios en Mac OS X. Esta interfaz xa non está dispoñible na nova familia de Macintosh baseados en procesadores Intel.
  • Carbon, unha adaptación da interfaz de programación Classic para poder compilar as aplicacións en binarios que se executan en Mac OS X sen emulación, con obxecto de facilitar a transición dos programas orixinalmente creados para Mac OS 9.
  • Unha interface BSD compatible con POSIX.

No 2006 Apple decidiu migrar as súas máquinas desde o procesador PowerPC a procesadores Intel, co que introduciron os chamados binarios universais, é dicir, aplicacións que conteñen o código binario de ámbalas plataformas para a súa execución transparente.

Ademais, no 2006 Apple empezou a introducir aplicacións de 64 bits, o cal deu lugar a que unha aplicación Mac OS X poida ter ata catro binarios distintos: 32 bits PowerPC, 64 bits PowerPC, 32 bits Intel e 64 bits Intel.

Versións[editar | editar a fonte]

A letra X correspóndese co número romano 10 e continúa coa numeración dos sistemas operativos previos de Mac Os Classic, como Mac OS 8 e Mac OS 9. A pesar de que oficialmente lese como dez algunha xente le como a letra X. Unha das razóns para esta interpretación é que tradicionalmente os sistemas operativos baseados en Unix noméanse coa X ao final (exemplos: AIX, IRIX, Linux, Minix, Ultrix, Xenix, HP-UX).

As diferentes versións de Mac OS X van alcumadas cos nomes de grandes felinos en inglés. Antes do seu lanzamento, a versión 10.0 tiña como nome de proxecto interno en Apple Cheetah (Guepardo), do mesmo xeito que a versión 10.1 foi alcumada Puma. A versión 10.2 foi chamada Jaguar publicitariamente, e desta versión en diante seguíronse facendo públicos estes nomes sendo Panther o da versión 10.3, Tiger o da 10.4 e Leopard o da 10.5, Apple ten tamén rexistrados os nomes de Lynx (Lince) e Cougar (Puma) para o seu futuro uso.

Apple foi denunciada por unha cadea de tendas de ordenadores chamada TigerDirect polo uso do nome Tiger, pero o 19 de maio de 2005 a Corte Federal de Florida determinou que Apple non infrinxía a marca rexistrada de TigerDirect.

A páxina web de Apple e os diferentes medios escritos refírense aos lanzamentos específicos de Mac OS X en calquera das catro seguintes formas:

  • Mac OS X v10.4, mostrando o número de versión.
  • Mac OS X Tiger, mostrando o nome da versión.
  • Mac OS X v10.4 Tiger, mostrando tanto o número como o nome da versión (Apple adoita omitir as comiñas).
  • Tiger, simplemente co nome da versión e #obviar\<vblex\>\<ger\> todo o demais.

A nivel interno, Apple emprega un número de compilación (builds) para identificar cada versión desenvolvida de Mac OS X. Segundo as directivas de Apple, as primeiras versións en desenvolvemento dos seus produtos desígnanse como 1A1. As revisións menores destas son 1A2, 1A3, 1A4...; a primeira revisión maior no desenvolvemento é a 1B1 (e as súas revisións menores serían 1B2, 1B3...), a seguinte 1C1, e así seguindo o mesmo patrón. Cando se alcanza certo punto de desenvolvemento a seguinte revisión maior pode dar o salto da serie 1_ á 2A1, e así. Por pór un exemplo, a primeira build de Panther (10.3) foi a 7A1, e a primeira versión que se fixo pública foi a 7B85; sendo a última a 7W98 (Mac OS X versión 10.3.9). Tras isto, a próxima build de OS X foi a 8A1, e a versión deu o salto á 10.4 (cando unha build é elixida para ser lanzada publicamente asígnaselle un número de versión).

A versión máis recente de Mac OS X é a 10.5 denominada Leopard.

Mac OS X v10.0 (Cheetah)[editar | editar a fonte]

Apple lanzou Mac OS X v10.0 (Cheetah) o 24 de marzo de 2001, sendo eloxiado pola súa estabilidade e características aínda estando nunha fase tan temperá do seu desenvolvemento. A pesar disto, tamén se lle criticou por ser demasiado lento, sendo considerado por moitos (incluíndo a Steve Jobs) como simplemente unha moi boa versión beta.

Mac OS X v10.1 (Puma)[editar | editar a fonte]

Antes de que terminase o ano, o 25 de setembro de 2001, Apple lanzou esta nova versión que incrementaba o rendemento do sistema á vez que incorporaba algunhas novas características talles como a reprodución de DVD. Dada a pésima reputación da versión 10.0, Apple lanzou a 10.1 en forma dun CD de actualización gratuíto para os seus usuarios, ademais dos 129$ que custaba para os usuarios que seguían utilizando Mac OS 9. Isto ocasionou algúns quebradizos de cabeza a Apple cando descubriu que os CDs de actualización podían ser utilizados tamén para facer instalacións completas en sistemas con Mac OS 9 con tan só eliminar un determinado arquivo.

Mac OS X v10.2 (Jaguar)[editar | editar a fonte]

O 25 de agosto de 2002, Apple proseguiu coa andaina do seu sistema operativo co lanzamento de Mac OS X v10.2 Jaguar (a primeira versión que utilizou publicitariamente a súa felino pseudónimo), e que contaba cun novo incremento no seu rendemento, un novo e depurado look e máis de 150 melloras que inclúen:

  • Maior soporte para redes de Microsoft Windows.
  • Quartz Extreme para a composición de gráficos sexa procesada directamente pola tarxeta de vídeo.
  • Un filtro adaptativo contra spam.
  • Apple Address Book para almacenar a información de contactos.
  • Sistema de rede Rendezvous (unha implementación de Apple de Zeroconf; renombrada a Bonjour por problemas legais na versión 10.4).
  • iChat: Un programa de chateo con soporte de AOL Instant Messenger.
  • Un renovado Finder con procuras integradas en cada fiestra.
  • Ducias de novas características do Apple Universal Access.
  • Sherlock 3: Servizos web.
  • CUPS (Common Unix Printing System): que permite o uso de drivers GIMP-print, hpijs e demais para impresoras non soportadas oficialmente.

No Reino Unido non se utilizou oficialmente o nome de Jaguar para referirse a Mac OS X v10.2 para evitar entrar en conflito co fabricante de automóbiles Jaguar, aínda que a caixa e os CDs seguiron conservando o logo con pel de Jaguar.

Mac OS X v10.3 (Panther)[editar | editar a fonte]

Mac OS X v10.3 Panther lanzouse o 24 de outubro de 2003. Ademais de ter un rendemento moito maior, incorporou a maior actualización no interface de usuario, e tantas ou máis melloras que Jaguar o ano anterior. Por outra banda, nesta versión deixaron de soportarse algúns modelos antigos G3.

As novas melloras de Panther inclúen:

  • Finder actualizado, que incorpora unha interface metálica e procura rápida.
  • Exposé: unha nova forma de manipular fiestras.
  • Cambio Rápido de Usuarios: que permite ter sesións con diferentes usuarios abertas ao mesmo tempo e pasar dunha a outra rapidamente.
  • iChat AV que engade soporte para videoconferencia a iChat.
  • Renderización mellorada de PDF.
  • Soporte integrado de fax.
  • Interoperatibilidad con Microsoft Windows moito maior.
  • FileVault: Sistema de cifrado en tempo real do directorio privado de cada usuario.
  • Incremento de velocidade en todo o sistema cun maior soporte para os G5.

Mac OS X v10.4 (Tiger)[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Mac OS X v10.4

Mac OS X v10.4 Tiger púxose á venda o 29 de abril de 2005. Contén máis de 200 novas melloras, pero como sucedeu co lanzamento de Panther, algunhas máquinas antigas deixaron de ser soportadas; en particular, calquera equipo Apple que non conte con conexión FireWire non está xa soportado en Tiger. Algunhas das novas características de Tiger son:

  • Spotlight: Un sistema de procura baseado en contidos e metadatos.
  • Dashboard: En Dashboard atoparás widgets, unhas miniaplicaciones que che permiten realizar tarefas comúns e ofrécenche acceso instantáneo á información.
  • iChat: Unha nova versión deste programa que soporta o códec de vídeo H.264 para a realización de vídeoconferencias de ata 4 persoas. Ademais, tamén permite realizar audioconferencias de ata 10 persoas.
  • QuickTime 7: A nova versión inclúe soporte para H.264 e un interface completamente redeseñado.
  • Safari: Esta nova versión do navegador por defecto do sistema incorpora soporte para RSS, maior velocidade e seguridade, etc...
  • Automator: Sistema que permite levar a cabo de forma eficaz e sinxela toda clase de tarefas manuais e repetitivas de forma automática e sen necesidade de coñecementos de programación.
  • Core Image e Core Vídeo: Tecnoloxías avanzadas de procesamento de imaxes en tempo real.
  • Soporte de memoria de 64 bits para os noOS G5, usando o sistema LP64.
  • Utilidades Unix actualizadas, como cp e rsync, que poden preservar os metadatos en HFS Plus e resource fork.
  • Sistema estendido de permisos usando listas de control de acceso.

Como curiosidade cabe comentar que Apple dispón a partir de Tiger, dunha versión paralela compilada para procesadores Intel, aínda que, teoricamente, só poderá instalarse baixo certas restricións de hardware e en procesadores con soporte SSE3.

Esta versión apareceu en forma oficial o día 10 de xaneiro do 2006 cos primeiros equipos Mac Intel: O iMac Core Duo (ex iMac G5), Mac mini Core Só e Core Duo (ex Mac mini G4) ademais dos noOS portátiles denominados MacBook e MacBook Prol, ambos os equipados con procesadores Intel Core Duo.

Mac OS X v10.5 (Leopard)[editar | editar a fonte]

Artigo principal: Mac OS X v10.5

Mac OS X v10.5 Leopard foi anunciado no Worldwide Developers Conference o 6 de xuño de 2006, saíu á venda o 26 de Outubro de 2007, o que o converte última versión que hai ata o momento de Mac OS X. É compatible tanto coa tecnoloxía PowerPC como coa tecnoloxía Intel.

Estes son os 10 puntos principais que destaca Apple:

Estafe Machine: A posibilidade de poder volver no tempo a unha versión especifica dos contidos dun cartafol, do disco duro completo, dun só arquivo, dun rolo de fotos en iPhoto, etc.

Mail 3: A terceira versión deste programa de correo electrónico de Apple agora inclúe Notas e To-Dúas (listas de cousas por facer), así como variados persoais para enviar email HTML.

iChat: Aparte da posibilidade de chatear con pestanas ou de ter iconas animadas, agora téñense moitas funcións adicionais para os vídeochats. Desde presentar vídeos, compartir o escritorio...

Spaces: Múltiples escritorios virtuais.

Dashboard: Trae unha ferramenta chamada Dashcode para crear Widgets facilmente. Adicionalmente Safari ten un botón Webclip que permitirá tomar calquera fragmento dunha páxina que se estea vendo e convertela nun Widget.

Accesibilidade: Máis melloras nas funcións de accesibilidade para que todos poidan usar un Mac. A maior delas sendo un gran avance nas funcións de texto-a-voz cunha nova voz sintetizada chamada Alex, que ata pode falar claramente a altas velocidades. Ademais, trae soporte para pantallas Braille.

64-bit: Tiger foi o primeiro sistema operativo de Apple en empezar a sacarlle proveito ao poder dos procesadores de 64-bit. Leopard dá o próximo salto entregando máis partes optimizadas do sistema operativo, así como a capacidade de que outras capas do sistema (e non só a capa UNIX) poidan facer uso de masivas cantidades de memoria.

Core Animation: Así como Core Vídeo, Core Image e Core Audio simplificaban que calquera desenvolvedor sacáse o máximo proveito a funcións de vídeo, 2D e son, respectivamente, agora Core Animation fai o mesmo con animacións — o que significa que xunto con Leopard chegará unha xeración de aplicacións cheas de efectos 3D. Agora os efectos 3D na interface non son de uso exclusivo do sistema operativo ou de quen saiban usar OpenGL. Segundo Apple, estes noOS efectos incluídos correrán sobre calquera Mac vendido nos últimos 2 anos.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]