Fornelos, Salvaterra de Miño
| Fornelos | |
|---|---|
 Igrexa parroquial | |
| Concello | Salvaterra de Miño[1] |
| Provincia | Pontevedra |
| Coordenadas | 42°08′07″N 8°29′45″O / 42.135194444444, -8.4958333333333 |
| Poboación | 745 hab. (2014) |
| Entidades de poboación | 21[1] |
| [ editar datos en Wikidata ] | |
San Xoán de Fornelos, tamén coñecida coma Fornelos da Ribeira,[2] é unha parroquia que se localiza no concello pontevedrés de Salvaterra de Miño na comarca do Condado. Segundo o padrón municipal de 2004 tiña 704 habitantes (353 mulleres e 351 homes), distribuídos en 12 entidades de poboación, o que supón unha diminución en relación ao ano 1999 cando tiña 740 habitantes. Segundo o IGE, no 2014 a súa poboación medrara ata os 745 habitantes, sendo 386 homes e 359 mulleres.
Agrarismo e o 'Crime de Fornelos'
[editar | editar a fonte]Nas primeiras décadas do século XX nesta parroquia tivo unha notable forza o movemento agrarista, cunha sociedade de agricultores que contaba dende 1919 co apoio en Bos Aires de "Hijos de Fornelos e anexos" e co Sindicato Católico Agrario de Fornelos impulsor de diversas actividades de carácter cooperativo.[4]
Juan Domínguez Viéitez foi un labrego da aldea da Pedra Piñeira e destacado agrarista da parroquia de Fornelos da Ribeira. Morreu na presa de Curxido o 2 de febreiro de 1920[5]. A pesar de que nun primeiro momento a xustiza considerou que o falecemento fora accidental, as sociedades agrarias de Salvaterra sostiveron que se tratara dun asasinato e convocaron un mitin en Fornelos o 12 de febreiro para reclamar o esclarecemento dos feitos.[6]
A campaña estendeuse rapidamente, e numerosas sociedades agrarias e obreiras de Galicia organizaron protestas e actos reivindicativos para solicitar a investigación do coñecido como crime de Fornelos. A indignación social aumentou tras o asasinato dos mártires de Sobredo ese mesmo ano. Porén, non se conseguiu a desexada revisión do caso.
Coa caída da ditadura de Primo de Rivera reactivouse a campaña, e constituíuse unha Comisión pro-esclarecimiento del crimen de Fornelos de la Rivera, coa esperanza de que as novas autoridades da Segunda República impulsasen a revisión. A pesar diso, o proceso continuou bloqueado no Tribunal Supremo, e en 1936 o asunto permanecía sen resolver. O golpe de Estado do 18 de xullo de 1936 provocou que o caso quedase definitivamente esquecido.
Lugares e parroquias
[editar | editar a fonte]Lugares de Fornelos
[editar | editar a fonte]| Lugares da parroquia de Fornelos no concello de Salvaterra de Miño (Pontevedra) | |
|---|---|
|
O Abelán | O Bulleiro | O Carrascal | O Casco | Cima de Vila | A Costa | A Cruz | Enxembre | A Fraga | As Fraguiñas | Goiende | A Loña | A Mámoa | Martín | Oural | A Pedra Piñeira | Rañe | O Rebaído | Saa | A Seariña | A Xesteira |
Parroquias de Salvaterra de Miño
[editar | editar a fonte]Notas
[editar | editar a fonte]- 1 2 DECRETO 27/2026, do 30 de marzo, polo que se aproba o Nomenclátor de Galicia.
- ↑ "Fiestas en Fornelos da Ribeira en honor a la Virgen de los Dolores". Faro de Vigo (en castelán). 10 de xullo de 2016.
- ↑ Fornelos na páxina do concello.
- ↑ "Concello de Salvaterra - Fornelos". concellodesalvaterra.com. Consultado o 2025-11-27.
- ↑ "El Compostelano, 5-2-1920, p. 2.". Consultado o 27 de novembro de 2025.
- ↑ "El Tea, 23-9-1920, p. 1-2.". Consultado o 27 de novembro de 2025.
