Lingua sioux

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Sioux
Dakota, Lakota
Falado en: Estados Unidos de América Estados Unidos
Flag of Canada.svg Canadá
Rexións: Dacota do Norte e Dacota do Sur, norte de Nebraska, sur de Minnesota e norte de Montana
Total de falantes: 26.000 (1997-2011)
Familia: Siouan
 Siouan occidental
  Siouan do val do Mississippi
   Dakota
    Sioux
Códigos de lingua
ISO 639-1: --
ISO 639-2: dak
ISO 639-3: ambos:
dak — [[Dakota]]
lkt — [[Lakota]]

A lingua sioux é unha lingua siouan falada por 33.000 Sioux nos Estados Unidos e Canadá, sendo a quinta lingua indíxena americana máis falada de Norteamérica, detrás do navajo, do cree, do inuit e do ojibwe.[1][2]

Variacións rexionais[editar | editar a fonte]

O sioux ten tres grandes variedades rexionais, con varias subvariedades:

  1. Lakota (Lakȟóta, Teton, Teton Sioux)
  2. Dakota occidental (Yankton-Yanktonai ou Dakȟóta, e erroneamente clasificada durante moito tempo como "Nakota")
    • Yankton (Iháŋktȟuŋwaŋ)
    • Yanktonai (Iháŋktȟuŋwaŋna)
  3. Dakota oriental (Santee-Sisseton ou Dakhóta)
    • Santee (Isáŋyáthi: Bdewákhathuŋwaŋ, Waȟpékhute)
    • Sisseton (Sisíthuŋwaŋ, Waȟpéthuŋwaŋ)

Comparación das variedades siouan[editar | editar a fonte]

Sioux Assiniboine Stoney Palabra
Lakota Dakota occidental Dakota oriental
Yanktonai Yankton Sisseton Santee
Lakȟóta Dakȟóta Dakhóta Nakhóta Nakhóda Autónimo
lowáŋ dowáŋ dowáŋ nowáŋ Cantar
Afirmación
čísčila čísčina čístina čúsina čúsin Pequeno
hokšíla hokšína hokšína hokšída hokšína hokšín Rapaz
gnayáŋ gnayáŋ knayáŋ hnayáŋ knayáŋ hna Enganar
glépa gdépa kdépa hdépa knépa hnéba Vomitar
kigná kigná kikná kihná kikná gihná Acougar
slayá sdayá sdayá snayá snayá Engraxar
wičháša wičháša wičhášta wičhášta wičhá Home
kibléza kibdéza kibdéza kimnéza gimnéza Serenarse
yatkáŋ yatkáŋ yatkáŋ yatkáŋ yatkáŋ Beber
žé žé Que

Notas[editar | editar a fonte]