Armadillo de seis bandas

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
(Redirixido desde "Euphractus sexcinctus")
Saltar ata a navegación Saltar á busca
Armadillo de seis bandas
Euphractus sexcinctus
Euphractus sexcinctus2.jpg
Estado de conservación
Case ameazada (NT)
Case ameazada
Clasificación científica
Reino: Animalia
Filo: Chordata
Subfilo: Vertebrata
Clase: Mammalia
Subclase: Placentalia
Orde: Cingulata
Familia: Dasypodidae
Subfamilia: Euphractinae
Xénero: Euphractus
Wagler, 1830
Especie: E. sexcinctus
Nome binomial
Euphractus sexcinctus
(Linnaeus, 1758)
Distribución de Euphractus sexcinctus

Distribución de Euphractus sexcinctus

O armadillo de seis bandas[1] (Euphractus sexcinctus) é unha especie de mamífero placentario da orde do cingulados, familia dos dasipódidos e subfamilia dos eufractinos, a única do xénero Euphractus.

É endémica de Arxentina, Bolivia, Brasil, Uruguai e Paraguai, contando tamén con poboacións illadas en Suriname. O seu corpo é usualmente de cor amarelada, ao que debe un dos seus nomes vulgares, armadillo amarelo (outro é armadillo de seis bandas), aínda que localmente se coñece tamén, nos países de fala castelá, como tatú poyú e tatú peludo.

Hábitat e distribución[editar | editar a fonte]

O armadillo amarelo ocupa moitos hábitats de selvas e de pasteiros, principalmente de áreas abertas, como nas planicies do cerrado brasileiro.

Euphractus sexcinctus está presente nunha ampla zona de América do Sur, desde o sur de Suriname e o norte do Brasil, e en Bolivia, Paraguai, Uruguai, até o norte de Arxentina.[2] Non se encontra, porén, na provincia de Buenos Aires[3][4]

Durante máis de 20 anos pensouse que había unha poboación disxunta na fronteira entre Brasil e Suriname.[5] Pero estudos recentes realizados no norte de Brasil confirman a presenza de Euphractus sexcinctus en Maranhão,[6] Amapá,[7] e noutras partes do norte de Brasil,[8][9] no noroeste,[10] e no centro e o leste de Pará.[11][12] A maioría destes rexistros encóntranse no cerrado e a sabana amazónica. A presenza desta especie no Perú debe ser confirmada. Habita desde o nivel do mar até polo menos os 1 600 m de altura.[13]

Historia natural[editar | editar a fonte]

É un mamífero solitario, terrestre e omnívoro, alimentándose dunha ampla gama de materias vexetais e animais.

Protéxese en covas. Ao contrario da maioría das especies de armadillos, é máis diúrno que nocturno.[14]

Taxonomía[editar | editar a fonte]

Descricións[editar | editar a fonte]

O xénero Euphractus foi descrito en 1830 polo herpetólogo alemán Johann Georg Wagler, en Naturliches Syst. Amphibien: 36.[15]

A súa única especie, Euphractus sexcinctus, fora descrita en 1785 por Linneo, na 10ª edición do seu Systema Naturae, baiuxo o nome de Dasypus sexcinctus.[16]

Etimoloxía[editar | editar a fonte]

O nome do xénero, Euphractus, está formado polo elemento do latín científico eu-, calco do grego antigo εύ- eú-, do adverbio εὖ , "ben", e a palabra grega φρακτός pharktós, "armado"; literalmente: "o ben armado",[17] derivada do verbo φράσσω prhássō, "cubrir, protrexer".

Sinonimia[editar | editar a fonte]

Xénero

O xénero Euphractus, ademais deste nome que lle adxudicou Wagler, coñeceuse tamén polos sinónimos:[15]

  • Encoubertus McMurtrie, 1831
  • Pseudotroctes Gloger, 1841
  • Scleropleura Milne-Edwards, 1871
  • Scelopleura Trouessart, 1898
Especie

En canto á especie, ademais de polo nome Dasypus sexcinctus que lle dera Linneo, e do actualmente válido, tamén se coñeceu como:[16]

  • Euphractus gilvipes Illiger, 1815
  • Euphractus pilosus Olfers, 1818
  • Euphractus gylvipes Minoprio, 1945

Subespecies[editar | editar a fonte]

Na actualidade recoñécense, dentro de Euphractus sexcinctus as catro subespecies seguintes:[16]

  • Euphractus sexcinctus boliviae Thomas, 1907
  • Euphractus sexcinctus flavimanus Desmarest, 1804
  • Euphractus sexcinctus setosus Wied, 1826
  • Euphractus sexcinctus tucumanus Thomas, 1907

Estado da poboación[editar | editar a fonte]

Desde o ano 2006 e até a actualidade (2016), a Unión Internacional para a Conservación da Natureza e dos Recursos Naturais (UICN) vén cualificando o status desta especie como NT (medianamente ameazada), debido á súa ampla distribución, suposta poboación grande, a que vive en numerosas áreas protexidas, á súa tolerancia a un certo grao de modificación do seus hábitats e porque é pouco probábel que estea declinando rapidamente a súa poboación como para cualificar o seu status nunha categoría ameazada. Porén, debido á pequena cantidade de áreas onde vive na sabana amazónica, a crecente ocupación humana e o avance das grandes empresas, as poboacións naturais ao norte do río Amazonas, na rexión norte de Brasil, deben ser controladas no futuro.[13]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. "Armadillo de seis bandas en Vigozoo". Consultado o 4 de setembro de 2018. 
  2. Redford, K. H. & Wetzel, R. M. (1985): "Euphractus sexcinctus". Mammalian Species 252: 1–4.
  3. Flores D. A.; Abba A. M. & R. M. Bárquez (2009): "Revisión del libro: Mammals of South America. Volume 1. Marsupials, Xenarthrans, Shrews, and Bats". Mastozoología Neotropical 16 (1): 271-276.
  4. Abba, A. M.; Tognelli, M. F.; Seitz, V. P.; Bender, J. B. & Vizcaíno, S. F. (2012): "Distribution of extant xenarthrans (Mammalia: Xenarthra) in Argentina using species distribution models". Mammalia 76: 123-136.
  5. Wetzel, R. M. (1982): "Systematics, distribution, ecology, and conservation of South American edentates". En: M. A. Mares & H. H. Genoways (eds.), Mammalian biology in South America, pp. 345-375. Pittsburgh, Philadelphia, USA: University of Pittsburgh.
  6. Silva Júnior, J. S.; Fernandes, M. E. B. & Cerqueira, R. (2001): "New records of the yellow armadillo, Euphractus sexcinctus (Xenarthra: Dasypodidae) in the state of Maranhão, Brazil". Edentata: 18-23.
  7. Silva Júnior, J. S. & Nunes, A. P. (2001): "Disjunct geographical distribution of the yellow armadillo, Euphractus sexcinctus (Xenarthra: Dasypodidae)". Edentata: 16-18.
  8. Silva Júnior, J. S.; Marques-Aguiar, S. A.; Aguiar, G. F. S.; Lima, E. M.; Saldanha, L. N. & Avelar, A. A. (2005): "Avaliação ecológica e seleção de áreas prioritárias à conservação de savanas amazônicas, Arquipélago do Marajó, Estado do Pará. Inventário de Mamíferos". Sumário Executivo (non publicado). Ministério do Meio Ambiente e Museu Paraense Emílio Goeldi, Belém, Pará, Brazil.
  9. Silva Júnior, J. S., Marques-Aguiar, S. A.; Aguiar, G. F. S.; Saldanha, L. N.; Avelar, A. A. e Lima, E. M. (2005): "Mastofauna não voadora das savanas do Marajó". En: Sociedade Brasileira de Zoologia (ed.), Congresso Brasileiro de Mastozoologia, pp. 131. Brasil.
  10. Oliveira, L. C., Mendel, S. M., Loretto, D., Silva Júnior, J. S. e Fernandes, G. W. (2006): "Edentates of the Saracá-Taquera National Forest, Pará, Brazil". Edentata 7: 3-7.
  11. Lima, E. M., Muniz, I. C. M., Ohana, J. A. B. & Silva Júnior, J. S. (2009): "Ocorrência de Euphractus sexcinctus (Xenarthra: Dasypodidae) na região do Médio Rio Amazonas". Edentata 8-10: 58-60.
  12. Andrade, F. A. G., de; Fernandes, M. E. B.; Barros, M. C. & Schneider, H. (2006): "A range extension for the yellow armadillo, Euphractus sexcinctus Linnaeus, 1758 (Xenarthra: Dasypodidae), in the eastern Brazilian Amazon". Edentata 7: 25-30.
  13. 13,0 13,1 Abba, A. M.; Lima, E. & Superina, M. (2014): Euphractus sexcinctus na Lista vermella de especies ameazadas da UICN. Versión 2015-4. Consultada o 22 xaneiro de 2016.
  14. Bird, B. (1999): Euphractus sexcinctus (online), Animal Diversity Web. Consultada o 22 xaneiro de 2016.
  15. 15,0 15,1 Euphractus en MSW.
  16. 16,0 16,1 16,2 Euphractus sexcinctus en NSW.
  17. Euphractus Arquivado 28 de xaneiro de 2016 en Wayback Machine. en Animalia. Etymology of animal names.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Emmons, Louise H. & Francois Feer (1997): Neotropical Rainforest Mammals, A Field Guide, 2ª ed. Chicago: University of Chicago Press ISBN 0-226-20721-8.
  • McKenna, Malcolm C. & Bell, Susan K. (1997): Classification of Mammals Above the Species Level. New York: Columbia University Press. ISBN 0-231-11013-8.
  • Nowak, Ronald M. (1999): Walker's Mammals of the World. 6ª ed. Baltimore, Maryland, EE. UU.: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-5789-8.
  • VV. AA. (1968): Enciclopedia Salvat de las ciencias. Tomo 6. Animales vertebrados. Pamplona: Salvat, S. A. de Ediciones, pp. 86–88.
  • Wilson, D. E. & Reeder, D. M., eds. (2005): Mammal Species of the World: A Taxonomic and Geographic Reference, 3rd ed. Baltimore, Maryland, USA: The Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-0.

Outros artigos[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]