Crise da República Romana

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

A crise da República Romana foi un longo período da historia da República Romana caracterizado pola inestabilidade política e malestar social que culminou na desaparición da propia república para dar paso a un novo réxime, o Imperio Romano.


Contexto[editar | editar a fonte]

A Segunda Guerra Púnica foi o desencadenante da Crise da República Romana, na imaxe Aníbal cruzando os Alpes (fresco do século XVI)

A orixe da crise da república hai que buscala no triunfo de Roma sobre Cartago, desde aquela Roma quedou sen unha potencia que puidera contrarrestar a súa superioridade militar e cunha política agresiva internacional esparexeu os intereses de Roma por toda a conca mediterránea, o estado romano arriqueceuse en forma desmedida e verqueu gran parte dese diñeiro sobre a cidade de Roma, conmocionando o sistema social tradicional o distribuírse esa riqueza de xeito desigual, multiplicando as clases sociais e afondando na separación entre elas.

Latifundismo[editar | editar a fonte]

A aristocracia vai ser a máis beneficiada resérvandose o control do poder político, a invasión de Italia por Aníbal provocara a morte de gran número de campesiños e as dificultades que tiñan os sobreviventes fixeron posible que esa aristocracia puidera adquirir gran cantidade de terra concentrada en latifundios traballada por escravos conseguidos nas guerras, foi a aritocracia senatorial a máis activa na merca de terras en parte por non poder ocuparse os senadores de máis actividade económica que a agricultura desde a aprobación dunha lex claudia no 218 a.c. e xa que os principais beneficiarios da política de expansión e concentración de terras van ser os senadores esta vai continuar; gran parte dos pequenos propietarios entraron a formar parter do proletariado urbano ou rural rachando co antigo equilibrio social.

Oligarquía[editar | editar a fonte]

A segunda guerra púnica contribuíu á tendencia á concentración do poder nunhas poucas familias, a nobilitas, a cal tiña un canon de virtude pública que obrigaba á familia a servir ao Estado pero a identificación entre nobilitas e res publica acabou por facer que a nobilitas acabase por ver o Estado máis como unha posesión ca un servizo, tratando cada volta máis os asuntos de estado como se foran asuntos de familia, manifestándose na eleccións de maxistraturas xa que estes se elixían en asembleas populares, a tradicional competencia entre aristócratas transformouse en xogo suxo no que era preciso gastar enormes sumas de diñeiro para acceder á maxistratura.

Sistema militar[editar | editar a fonte]

As guerras que Roma sostivo en Hispania entre o 155 e o 133 a.c. provocaron problemas de fornecemento de soldados no exército romano, as levas eran impopulares e houbo momentos nos que houbo que suspendela por disturbios ao manterse o sistema tradicional de leva que afectaba os propietarios de terras que tiñan a obriga de prestar o servizo militar ás súas expensas segundo as súas posibilidades, sistema pensado para guerras próximas e curtas pero que provocaban a ruina aos campesiños cando se alonxaba a fronte de guerra e se aumetaban o tempo de servizo, prolongándose varios anos.

Roma[editar | editar a fonte]

Como consecuencia dos problemas da agricultura a poboación de Roma experimentou un forte aumento de forma rápida pero a guerra en Hispania, unha guerra de guerrillas da que non podía sacar proveito material provocou unha recesión e unha diminución do gasto público unido á rebelión dos escravos de Sicilia, o graneiro de Roma. O equilibrio entre prezos e salarios derrubou e a especulación cos artigos de primeira necesidade foi a tónica nestes anos, boa parte da poboación romana caeu na miseria e a fame.

Loita entre fraccións[editar | editar a fonte]

Fronte á crise a aristocracia tiña que manter a guerra para manter as fontes do seu prestixio e riqueza. Exacerbáronse as súas diferencias internas pola competición para obter maxistraturas, transcendendo fóra do seo da aristocracia a través dos tribunos da plebe.

Nese contexto Tiberio Graco pasou no 133 a.c.unha lei que limitaba a extensión do ager publicos que cada cidadán estaba autorizado a utilizar en usufructo, repartíndose o sobrante entre os cidadáns sen terra e uns anos despois Caio Graco estableceu reformas máis radicais.