Tafea

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

Tafea é unha provincia de Vanuatu. Inclúe as illas de Erromango, Tanna, Anatom e dúas illas máis non habitadas. Ten unha poboación de 27.530 habitantes e unha superficie de 1.628 km². A súa capital é Isangel. O nome son as siglas das cinco illas principais que compoñen a provincia:


Illa Vila
principal
Superficie
(km²)
Poboación[1] pico altitude
(metros)
Coordenadas
Tanna Lenakel 565 28,799 Monte Tukosmera 1.084

19°29′15″S 169°19′50″E / 19.48750°S 169.33056°E / -19.48750; 169.33056 (Tanna)

Aniwa Ikaokao 8 341 . 42

19°15′01″S 169°36′04″E / 19.25028°S 169.60111°E / -19.25028; 169.60111 (Aniwa)

Futuna Mohoun'gha 11 535 Tatafou 666

19°31′47″S 170°13′08″E / 19.52972°S 170.21889°E / -19.52972; 170.21889 (Futuna)

Erromango 1) Potnarvin 975 1.950 Monte Santop 886

18°48′50″S 169°07′22″E / 18.81389°S 169.12278°E / -18.81389; 169.12278 (Erromango)

Anatom 2) Anelgauhat 162 915 Monte Inrerow Atahein 852

20°11′18″S 169°49′34″E / 20.18833°S 169.82611°E / -20.18833; 169.82611 (Anatom)

Tafea Isangel 1.721 32.549 Monte Tukosmera 1,084

19°30′S 169°30′E / 19.500°S 169.500°E / -19.500; 169.500 (Tafea)

Tafea (Vanuatu).png

1) Incluíndo Goat Island (a illa da cabra) (5´6 km ao nordeste, con 0´1 km² de superficie) e a illa Vete Manung (15 km ao nordeste)

2) Incluíndo a illa Inyeug (0´6 km ao sudoeste, aeroporto de Anatom), pero sen as remotas Illas Matthew e Hunter, que son considerados pola xente Anatom parte da illa é da súa propiedade persoal.

Xeografía[editar | editar a fonte]

A provincia ten unha poboación de 27.530 persoas e unha superficie de 1.628 km². A illa principal, aínda que segunda en superficie tras Erromango, é Tanna, cun 80 por cento da poboación da provincia, e a sé da capital da provincia Isangel, e da maior cidade Lenakel, ambas próximas entre si na costa sudoeste.

As tres illas máis grandes son Melanesias, pero as dúas máis pequenas, Aniwa e Futuna, tamén coñecidas baixo o término colectivo de Illas Erronan, son Illas polinesias periféricas. Futuna é ás veces chamada West Futuna, para distinguila da illa de Futuna de Wallis e Futuna.

A illa de Tanna ten o volcán máis accesible do mundo, o Monte Yasur, con 1.084 metros, o pico máis alto da provincia. A illa Aniwa é a única illa de coral, as outras catro son volcánicas e alcanzan alturas moi superiores a Aniwa.

Anatom é a illa máis meridional de Vanuatu (sen contar as remotas, pequenas e deshabitadas Illas Matthew e Hunter, 280 a 335 quilómetros ao sueste, que se disputan con Nova Caledonia, pero as cales son consideradas polo pobo da illa de Anatom parte da súa propiedade persoal). No sueste está o cabo Nétchan Néganneaing o punto máis meridional da terra en Vanuatu, máis ao sur que o sur do illote Inyeug. Este último, con todo, está rodeado polo Intao Reef, que estendese ata máis ao sur, aínda que mergullado, sendo o punto máis meridional de Vanuatu.

Historia[editar | editar a fonte]

Bandeira secesionista de Tanna
Bandeira secesionista de Tafea

A diferenza das outras provincias de Vanuatu, a integridade territorial desta unidade administrativa non cambiou desde os tempos do Condominio, cando se chamaba Distrito Sur, ou Tanna como a illa principal. Unicamente a Capital moveuse de Lenakel á próxima Isangel, a menos de dous quilómetros ao sueste.

Un movemento separatista comezou na década de 1970, e a Nación de Tanna foi proclamada o 24 de marzo de 1974. Mentres que os Británicos foron máis abertos a súa independencia de Vanuatu, esta foi rexeitada polos colonos franceses e finalmente suprimida polas autoridades do Condominio Anglo-Frances o 29 de xuño de 1974.

En 1980, houbo outro intento de secesión, declarando a Nación Tafea o 1 de xaneiro de 1980, o seu nome vén das iniciais das cinco illas que ían formar parte da nación (Tanna, Aniwa, Futuna, Erromango e Aneityum). As forzas británicas interviñeron o 26 de maio 1980 permitindo que as illas convertéranse en parte da nova nación independente de Vanuatu o 30 de xullo, 1980.

Notas[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]