Nach Choistiegeburt / 1513. Jar Adi 1. May hat man dem grossmechtigisten König Emanuel von Portugal / gen Lysabona aus India pracht / ain solch lebendig Thier. das nennen sie Rhinocerus / Das ist hie mit all seiner gestalt abconterfect. Es hat ein Farb wie ein gepsreckelte [sic] Schildkrot / und ist vom dicken schalen uberleget sehr fest / und ist in der gröss als der heillfandt / aber niderichter von baynen und sehr wehrhafftig[.] es hat ein scharffstark horn vorn auff der Nassen / das begundt es zu werzen wo es bey staynen ist / das da ein Sieg Thir ist / des Heilffanten Todtfeyndt. Der Heillfandt fürchts fast ubel / den wo es Ihn ankompt / so laufft Ihm das Thir mit dem kopff zwischen die fordern bayn / und reist den Heilffanten unten am bauch auff / und er würget ihn / des mag er sich nicht erwehren. dann das Thier ist also gewapnet / das ihm der Jeilffandt [sic] nichts Thun kan / Sie sagen auch / das der Rhinocerus / Schnell / fraytig / und auch Lustig / sey.
O Rinoceronte de Dürer é un gravado en madeira de Albrecht Dürer realizado en 1515[1] que se converteu nunha icona cultural, e que segundo algúns críticos, é a «representación dun animal que máis influencia tivo na historia da arte».[2] Está baseado en bosquexos e descricións duns dos primeiros rinocerontes que chegaron a Europa, concretamente na corte portuguesa.
O gravado contén inexactitudes anatómicas. Representa ó animal cuberto de placas duras, coma se tivese unha armadura, e con escamas nas patas, que o fan semellante a un réptil. Dürer nunca viu o rinoceronte real, o primeiro exemplar vivo visto en Europa dende tempos do Imperio Romano. A finais de 1515, o rei de Portugal, Manuel I, enviou o animal como agasallo ó papaLeón X, pero morreu ó naufragar o barco que o transportaba cara a costa de Italia, a comezos de 1516. Non se volvería a ver un rinoceronte vivo en Europa até a chegada dun segundo exemplar da India á corte española de Filipe II contra o 1579.[3]
Malia as imprecisións anatómicas, o gravado de Dürer tivo unha gran popularidade en Europa e foi copiado en moitas ocasións durante os tres séculos seguintes. Estivo considerado unha representación fiable dun rinoceronte até finais do século XVIII. Ó cabo, foi substituído por pinturas e debuxos máis realistas, especialmente do rinoceronte Clara, que foi exhibido por Europa nas décadas de 1740 e 1750. Sobre o gravado de Dürer tense dito que: «Probablemente ningunha outra pintura dun animal exerceu unha influencia tan grande nas artes».[4]
Os franceses erixiron unha escultura da obra (na cal se inspirou Salvador Dalí) e diversos artistas barrocos incluírono nos seus cadros, sobre todo despois de coñecer rinocerontes reais.
↑Algunhas fontes indican trabucadamente 1513, copiando un erro tipográfico de Dürer nun dos seus debuxos orixinais e que persistiría até o gravado. (Bedini, Silvano A. (1997). The Pope's Elephant. Manchester: Carcanet Press. p.121. ISBN 1-85754-277-0.
↑Clarke, T.H. (1986). The Rhinoceros from Dürer to Stubbs: 1515–1799. London: Sotheby's Publications.
↑Clarke, capítulo 2. En honor deste animal, que vai ter tamén unha rocambolesca historia, déronlle o nome de 'abada (rinoceronte en portugués) a unha rúa de Madrid. Nesta páxina cítase a data de 1583 [Ligazón morta]