Mahathir bin Mohamad

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Mahathir bin Mohamad
Malaysian Prime Minister Mahathir Mohamad (42910851015) (cropped).jpg
Nome completoMahathir bin Mohamad
AlcumeTun M e Dr M
Nacemento10 de xullo de 1925 e 20 de decembro de 1925
 Alor Setar
NacionalidadeMalaisia
RelixiónSunnismo
Alma máterUniversity of Malaya e Universidade Nacional de Singapura
Ocupaciónpolítico, médico e escritor
CónxuxeSiti Hasmah Mohamad Ali
FillosMarina Mahathir, Mokhzani Mahathir e Mukhriz Mahathir
PremiosPrêmio Jawaharlal Nehru para Compreensão Internacional, Prêmio Internacional Al-Gaddafi de Direitos Humanos, King Faisal International Prize in Service to Islam, Commander of the National Order of the Cedar, Ordem da Paulownia, Grand Cross of the Order of Good Hope, Grand Cross of the Order of Merit of the Republic of Poland, doctor honoris causa of Keiō University, honorary doctor of Waseda University, honorary doctor of the Tsinghua University, Ordem da Estrela Polar, Nishan-e-Pakistan, Ordem do Elefante Branco, Order of Sultan Mahmud I of Terengganu, Order of Loyalty to the Royal House of Kedah, Order of the Crown of Johor, Most Exalted Order of the Star of Sarawak, Order of Kinabalu, Kedah Supreme Order of Merit, Royal Family Order of Kedah, Royal Family Order of Johor e Order of the Defender of the Realm
Mahathir Mohamad signature.svg
editar datos en Wikidata ]

Tun Dato' Sri Dr. Mahathir bin Mohamad, nado en Alor Setar o 10 de xullo de 1925[1] é un médico e político malaisiano, cuarto e sétimo primeiro ministro de Malaisia e deputado electo do Parlamento de Malaisia pola circunscrición de Langkawi en Kedah.[2] A súa carreira política esténdese por máis de setenta anos dende que se uniu á acabada de formar Organización Nacional dos Malaios Unidos (UMNO) en 1946, antes de formar o seu propio partido, o Partido Indíxena Unido de Malaisia (PPBM) en 2016.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Nado e criado en Alor Setar, Kedah, Mahathir sobresaíu na escola e converteuse en médico. Afiliouse á UMNO antes de entrar no parlamento en 1964. Serviu como deputado antes de perder o seu escano e posteriormente inimizouse co primeiro ministro Tunku Abdul Rahman e foi expulsado do partido.[3] Cando Abdul Rahman renunciu ao ser substituído por Abdul Razak Hussein en 1970, Mahathir volveu a incorporarse á UMNO e ao Parlamento, e foi ascendido ao Gabinete. En 1976 converteuse en viceprimeiro ministro e en 1981 xurou o cargo de primeiro ministro trala renuncia do seu predecesor, Hussein Onn.

Durante o seu mandato como primeiro ministro, Malaisia experimentou un período de rápida modernización e crecemento económico, e o seu goberno iniciou unha serie de audaces proxectos de infraestruturas. Mahathir foi unha figura política dominante, baixo o seu liderado, a coalición Barisan Nasional gañou cinco eleccións federais consecutivas e defendeu con éxito o dominio da UMNO antes rivais destacados. Porén, a súa acumulación de poder chegou a expensas da independencia da xudicatura e os poderes e privilexios tradicionais da realeza de Malaisia. Despregou a polémica Lei de Seguridade Interna para deter activistas, figuras relixiosas non convencionais e opositores políticos, incluído o seu viceprimeiro ministro Anwar Ibrahim, a quen cesou en 1998 e que pasou á oposición. O historial de Mahathir de limitar as liberdades civís e o seu antagonismo cara aos intereses occidentais e a política económica fixeron que as súas relacións cos Estados Unidos, o Reino Unido e Australia, entre outros países, fosen difíciles. Como primeiro ministro, foi un defensor do desenvolvemento do terceiro mundo e un prominente activista internacional.

Mahathir renunciou o 31 de outubro de 2003, sendo o xefe de goberno malaisio con máis anos no cargo. Non obstante, mantívose como unha figura política activa logo do seu retiro. O seu fillo Mukhriz Mahathir foi Menteri Besar (gobernador) do estado de Kedah entre 2013 e 2016. Co paso do tempo, Mahathir converteuse nun crítico estridente do seu sucesor escollido persoalmente, Abdullah Ahmad Badawi, en 2006, e máis tarde Najib Razak en 2015.[4] Tan só dous anos despois da súa renuncia, o Barisan Nasional comezou a experimentar fortes debacles electorais que levaron á perda da maioría de dous terzos en 2008 e a unha derrota por voto popular en 2013 ante a coalición Pakatan Rakyat, dirixida por Anwar Ibrahim, conservando o goberno unicamente grazas ao gerrymandering. Como rexeitamento ás accións da UMNO ao continuar a apoiar ao goberno de Razak a pesar do escándalo que rodeaba a organización Malaysia Development Berhad, Mahathir abandonou o partido o 29 de xaneiro de 2016, sendo seguido por un enorme continxente de políticos oficialistas, entre os que destacaban o seu fillo Mukhriz e o antigo viceprimeiro ministro Muhyiddin Yassin.[5] O 9 de setembro do mesmo ano anunciou a súa volta á primeira plana política e fundou o Partido Indíxena Unido de Malaisia (PPBM), aprobado ese mesmo día polo Rexistro de Sociedades (RoS).[6] O partido uniuse á coalición opositora Pakatan Harapan (PH) que estaba liderada polo seu antigo aliado que el mesmo enviara a prisión en 1998, Anwar Ibrahim. Estando este novamente encarcerado dende 2015, Mahathir fue elixido o 8 de xaneiro de 2018 como candidato a primeiro ministro da coalición nas eleccións federais de 2018 en substitución de Ibrahim, coa promesa de procurar a súa liberación e entregarlle o cargo nun ou en dous anos. A campaña electoral foi encendida e caracterizouse por unha serie de insultos persoais entre Najib e Mahathir, que culminou cunha sorprendente e histórica derrota do primeiro ministro e unha maioría absoluta do Pakatan Harapan. Mahathir asumiu o cargo o día seguinte, 10 de maio de 2018. Con case 93 anos no momento do seu xuramento converteuse no político de máis idade en ocupar o cargo de primeiro ministro, o primeiro en Malaisia que ocupa o cargo en dúas ocasións non consecutivas e o primeiro goberno alleo á UMNO na historia do país.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Profile of Mahathir Mohamad
  2. It's official, Dr M is Malaysia's seventh PM... and the world's oldest
  3. Abdul Rahman, Tunku (setembro de 1969). May 13 – Before and After. Kuala Lumpur: Penerbitan Utusan Melayu. pp. 117–121. 
  4. Kaos Jr., Joseph (4 de abril de 2015). "Dr M past his quiet stage, asks Najib to step down". The Star (Malaisia). Consultado o 7 de agosto de 2015. 
  5. "Dr Mahathir quits Umno, again". The Star Online. 19 de febreiro de 2016. Consultado o 15 de outubro de 2016. 
  6. "Dr Mahathir’s new party officially registered". Free Malaysia Today FMT News. 9 de setembro de 2016. Consultado o 15 de outubro de 2016. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]