Marsupio

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Cría de canguro dentro do marsupio.

O marsupio, ou bolsa marsupial, consiste nunha prega da pel que recobre as mamas das femias e forma unha a xeito de bolsa epidérmica que funciona a modo de cámara incubadora e é a característica máis rechamante dos marsupiais, á que deben o seu nome.

Etimoloxía e usos[editar | editar a fonte]

O termo marsupio deriva do latín marsūpǐum, "bolsa (para o diñeiro)" que, á súa vez, procede do gergo antigo μασίπιον marsípion.[1]

O termo marsupio, como o seu derivado o adxectivo, tamén usado como substantivo, marsupial entraron na linguaxe cintífica, co significado que hoxe lles damos, a finais do século XVI, en que marsupialis xa se empregaba no latín científico.[2]

E a mediados do século XVIII, o termo marsupial está documentado en francés desde 1736.[1] E en 1747 aparece en castelán na obra Anatomía quirúrgica reformada, traducida por Andrés García Vázquez do italiano orixinal, publicada polo doutor Bernardino Genga, na que se utiliza a palabra marsupial para denominar ao hoxe chamado músculo pelviano obturador interno (cientificamente, musculus obturatorius unternus), e máis ao seu tendón, como para expresar que ambas as estruturas forman unha unidade inseparábel.[2]

Xa no campo específico da zooloxía, probabelmente un dos primeiros que empregou marsupialis foi Linneo que en 1758, na décima edición do seu Systema Naturae describiu unha especie de marsupial á que denominou Didelphis marsupialis (a sarigüeia sudameriana).[3]

En 1811, na súa obra Prodromus Systematis Mammalium et Avium, o zoólogo alemán Johann Karl Wilhelm Illiger denominou Marsupialia ao taxon dos marsupiais, pero 69 anos máis tarde, en 1880, o biólogo inglés Thomas Henry Huxley cambiou este nome polo de Metatheria.[2]

De todos os xeitos, hoxe en día consérvanse ambos os termos, xa que Marsupialia (os marsupiais) está considerado como unha infraclase da clase dos Mammalia mamíferos, mentres que Metatheria metaterios é un clado (ou infraclase, para algúns) da subclase dos Theria (terios, dos que único subclado o subgrupo con especies viventes é o dos marsupiais. De maneira que, para os non iniciados en taxonomía, metaterios e marsupiais veñen sendo sinónimos.

Canguro femia cunha cría madura no seu marsupio.

Fisioloxía[editar | editar a fonte]

As crías dos marsupiais nacen nun estado de desenvolvemento moi incompleto, case fetal, e, despois de naceren, arrástranse desde a vaxina da súa nai até o marsupio, onde lactarán até completar o seu desenvolvemento.

De acordo coa especie, a situación da bolsa marsupial está máis ou menos distante da vaxina; no demo de Tasmania a cría debe percorrer só uns centímetros até chegar a ela, mentres que nos canguros o marsupio está en posición ventral e máis distante.

As crías permanecen moito tempo dentro do marsupio mamando o leite da nai, até que están totalmente desenvolvidas.

Algunhas especies de marsupiais levan á cría no marsupio como protección, aínda despois de acabar a lactancia. Por exemplo, nos canguros o marsupio é de moita importancia, xa que protexe á cría de moitos depredadores.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. 1,0 1,1 marsupium no Trésor de la langue française informatisé.
  2. 2,0 2,1 2,2 Etimología de Marsupial en etimologias.dechile.net (en castelán).
  3. Didelphis marsupialis en Wilson & Reeder (eds.) (2005): Mammal Species of the World 2 vols. 3ª ed. Baltimore, Maryland, USA: Johns Hopkins University Press. ISBN 978-0-8018-8221-4.

Véxase tamén[editar | editar a fonte]