Lingua gumuz

Lingua gumuz
Instancia de lingua lingua viva  Subclase de Linguas gumuz
Características  Alfabeto alfabeto ge'ez alfabeto latino  Tipoloxía lingüística suxeito verbo obxecto
Clasificación lingüística
Linguas gumuz
Cifras e dimensións  Número de falantes    219.000 (2007)
Localización  Orixinario de Adís Abeba Nilo Azul (pt) Estado do Río Nilo Rexión de Oromia Rexión de Amhara Rexión de Benishangul-Gumuz Sennar (pt)  País Etiopía Sudán
Códigos e identificadores Freebase /m/043p8kd ISO 639-3 guk ISO 639-5 guk IETF guk
Wikidata

O gumuz é un continuo dialectal considerada lingua falada entre Etiopía e o Sudán e clasificada dentro da familia nilo-sahariana. A maioría dos falantes en Etiopía viven nas zonas Kamashi e Metekel da rexión de Benishangul-Gumuz, non obstante uns 1000 viven en aldeas próximas á cidade de Welkite na rexión das Nacións, Nacionalidades e Pobos do Sur. Os falantes sudaneses viven nunha área ao leste de Er Roseires, arredor de Famaka e Fazoglo no Nilo Azul.

O primeiro testemuño escrito da lingua foi unha lista de palabras recollidas na zona do Monte Guba en febreiro de 1883 por Juan María Schuver.

Variedades

As variedades gumuz non son intelixibles entre si, e as formas gramaticais son distintas entre as variedades do norte e do sur.

Fonoloxía

Gumuz conta tanto con consoantes exectivas como con implosivas. Nalgúns dialectos estase a perder en posición velar. Hai unha serie de consoantes palatais, tanto exectivas como implosivas. Os tons son alto e baixo, con abaixamento tonal distintivo. Nalgúns dialectos como o de Sirba aparecen oclusivas bilabiales simultaneamente labializadas e palatalizadas, como na palabra [bʲʷa] 'rata'

Gramática

O gumuz é unha AVO, con caso nominativo marcado, así e todo no norte a orde é AOV, probablemente por influencia do amhara .