Grafema

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.

O grafema é a unidade fundamental dunha escrita dada; a palabra foi composta sobre o modelo de fonema. Segundo o tipo de escrita, o grafema realízase visual e foneticamente de xeitos diversos. Velaquí un modelo teórico:

Pódese aplicar, para saber se un carácter é un grafema ou non, o mesmo test que para os sons, a saber, o dos pares mínimos:

  • en francés, <a> e <e> son grafemas pois «sa» e «ce» opóñense;
  • <a> e <a> non son grafemas pois «sa» non se opón nin a «sa» nin a «sa». Son pois variantes libres;
  • pola contra, <a> non é o único grafema asociábel ao fonema /a/ (o /a anterior/ no senso do API); en efecto, por exemplo, a palabra rouennais (habitante de Rúan ) pronúnciase /rwanε/ e o fonema /a/ está aí representado polo digrama <en>. O grafema <en> representa na escrita do francés actual polo menos dous sons: a nasal /ɑ̃/ e a vogal /a/.

Entre as variantes non pertinentes dos grafemas, cóntase principalmente variacións de tipo de letra (negriña, itálica, etc.), variantes contextuais e conxuntas.

Ademais, para que unha secuencia de letras (nos alfabetos) forme un grafema (digrama, trigrama), esta combinación debe estar ligada a un fonema identificábel: por exemplo, et non é un grafema en francés pois et se realiza de maneiras diferentes, [e], [εt], e non se nota un fonema único, ao contrario de au que na maioría dos casos se pronuncia [o].

Véxase tamén[editar | editar a fonte]