María de Jesús Patricio Martínez

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
María de Jesús Patricio Martínez
Marichuy.jpg
Nacemento23 de decembro de 1963
 Tuxpan
NacionalidadeMéxico
Ocupacióntraditional healer e política
editar datos en Wikidata ]

María de Jesús Patricio Martínez, nada en Tuxpán, Xalisco, México, o 23 de decembro de 1963, é unha indíxena náhuatl tamén coñecida como Marichuy. Practica a medicina tradicional e é defensora dos dereitos humanos.[1][2][3] Foi elixida polo Congreso Nacional Indíxena como voceira representante indíxena para as Eleccións federais de 2018, polo cal se rexistrou ante o Instituto Nacional Electoral como candidata independente á presidencia da república en devandita contenda.[4][5][6]

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Naceu na comunidade náhuatl de Tuxpan, Xalisco, o 23 de decembro de 1963. Na súa nenez estudou a primaria, e cando era maior, a secundaria e o bacharelato. Dende pequena observou como as mulleres maiores da súa comunidade, entre elas as súas tías e a súa avoa curaban ós doentes de espanto, aduendado, bile, debilidade ou da canícula. En 1987, a súa nai, perdeu a mobilidade da súa cintura para abaixo, e despois de tres anos de tratamento con médicos especialistas sen ver melloría, decidiu pedir asesoría ós curandeiros da súa comunidade. Despois de tres meses de curacións, a súa mamá volveu camiñar. Con esta experiencia, María de Jesús decidiu seguir aprendendo medicina tradicional para evitar a morte de todas aquelas persoas que non atopan a cura dos seus males.[7]

En 1994, despois do levantamento do Exército Zapatista de Liberación Nacional, a comunidade de Tuxpan foi convidada a participar nun foro nacional indíxena, convocado polo movemento zapatista, que se realizou en San Cristóbal de Las Casas e María de Jesús foi elixida como representante da súa comunidade.

Grazas ó seu compromiso co combate ó machismo e a reconstitución das comunidades, así como a súa asistencia ás reunións, María de Jesús tivo a oportunidade de que o día 29 de marzo de 2001, como parte da Marcha da cor da terra, falar en nome das mulleres indíxenas de México ante o Congreso da Unión, "para deixar en claro que o proceso de reconstitución integral dos pobos indíxenas do país é unha tarefa que incumbe tanto ó home como á muller, nunha mesma loita por lograr a nosa plena liberación".

En 1995, instalouse en Tuxpan a Casa de Saúde Calli tecolhuacateca tochan na que Marichuy comezou a colaborar cos seus coñecementos de medicina tradicional e herbolaria. Polo seu traballo en medicina tradicional e recuperación da herbolaria na Casa de Saúde de Tuxpan, en maio de 2015, foille outorgado o premio ao Mérito Tuxpanense por parte do concello.[8]

Consello Indíxena de Goberno[editar | editar a fonte]

O 28 de maio de 2017, nun congreso realizado no Centro Indíxena de Capacitación Integral Frei Bartolomé de Las Casas AC-Universidade da Terra Chiapas, en San Cristóbal de Las Casas, Chiapas, foi designada por parte do Congreso Nacional Indíxena como voceira representante indíxena a candidatura independente para as Eleccións federais en México de 2018.[9] No encontro participaron 840 delegados e delegadas provenientes de 60 pobos indíxenas de México, os cales resolveron elixir a Marichuy como voceira dos pobos indíxenas de México ante o proceso de elección presidencial de 2018.

O 7 de outubro de 2017, Marichuy presentou o seu rexistro como candidata ante o Instituto Nacional Electoral para contender nas Eleccións federais en México de 2018.[10]

Obra[editar | editar a fonte]

  • Hierberos, remedios y curanderos: herencia de la medicina tradicional. (2006)[11]

Notas[editar | editar a fonte]

  1. "25 años dando vida y voz a las comunidades indígenas". Arquivado dende o orixinal o 01 de novembro de 2017. Consultado o 24 de outubro de 2017. 
  2. "EZLN elige a 'Marichuy' como candidata para 2018". El Universal (en castelán). Consultado o 29 de maio de 2017. 
  3. "La trayectoria de 'MaryChuy'; la candidata indígena del EZLN". Vanguardia (en castelán). Consultado o 29 de maio de 2017. 
  4. "Representaré a pueblos indígenas no tanto por votos: María de Jesús Patricio". 
  5. "María de Jesús Patricio electa candidata indígena presidencial". Arquivado dende o orixinal o 31 de maio de 2017. Consultado o 24 de outubro de 2017. 
  6. Lafuente, Javier (29 de maio de 2017). "El zapatismo impulsa a los indígenas a las elecciones". EL PAÍS (en castelán). Consultado o 29 de maio de 2017. 
  7. Patricio Martínez, María de Jesús (novembro - decembro de 2010). "Historia de Vida" (PDF). Tukari (Guadalajara) (15): 12. Consultado o 29 de maio de 2017. 
  8. "Galardonan a María de Jesús Patricio Martínez con el Mérito Tuxpanense". 
  9. "CNI y EZLN eligen a María de Jesús Patricio como candidata presidencial para 2018". 
  10. Redacción. "Zapatistas dan un paso histórico: registran a “Marichuy” para 2018; no recibiré un peso del INE, dice". SinEmbargo MX (en castelán). Consultado o 7 de outubor de 2017. 
  11. Patricio Martínez, María de Jesús (2006). Hierberos, remedios y curanderos: herencia de la medicina tradicional (PDF). Secretaría de Cultura, Gobierno del Estado de Jalisco. ISBN 9789706245120.