Lepa Radić

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Saltar ata a navegación Saltar á procura
Lepa Radić
Lepa Radić crop.jpg
Nacemento19 de decembro de 1925
Lugar de nacementoGašnica
Falecemento8 de febreiro de 1943
Lugar de falecementoBosanska Krupa
Causaenforcamento
Soterradavalor descoñecido
NacionalidadeReino de Iugoslavia
Ocupaciónguerrilleiro
PremiosPeople's Hero of Yugoslavia
editar datos en Wikidata ]

Lepa Svetozara Radić (en alfabeto cirílico serbio: Лепа Светозара Радић), nada en Gašnica, Reino de Iugoslavia, o 19 de decembro de 1925 e finada en Bosanska Krupa, Estado Independente de Croacia, o 8 de febreiro de 1943, foi unha partisana iugoslava durante a Segunda Guerra Mundial. Recibiu postumamente a Orde de Heroe do Pobo o 20 de decembro de 1951, polo seu papel na resistencia contra as Potencias do Eixe.

Foi aforcada en febreiro de 1943 á idade de 17 anos, por disparar contra as tropas alemás durante a Segunda Guerra Mundial.[1] Mentres lle ataban a soga ao pescozo, ofrecéronlle salvarse se revelaba as identidades dos seus camaradas e líderes. Ela respondeu que non era unha traidora e que coñecerían as súas identidades cando aparecesen para vingar a súa morte.

Traxectoria[editar | editar a fonte]

Lepa Radić foi aforcada en Bosanska Krupa en febreiro de 1943, con 17 anos, tras negarse a delatar aos seus camaradas malia as torturas sufridas.

Despois de graduarse na escola primaria de Bistrica, asistiu ao primeiro grao da Escola Feminina de Artesanía en Bosanska Krupa e completou os restantes cursos na escola de Gradiška.[2] Como alumna salientou polo seu traballo duro e a súa seriedade, e tamén polo seu interese pola literatura avanzada. Foi influenciada por seu tío Vladeta Radić, involucrado no movemento obreiro.[3]

Militou na Liga de Mocidades Comunistas de Iugoslavia (SKOJ) e posteriormente, con 15 anos, uniuse ao Partido Comunista de Iugoslavia en 1941.

Segunda Guerra Mundial[editar | editar a fonte]

O 10 de abril de 1941, despois da invasión de Iugoslavia, as potencias do Eixe estableceron no seu antigo territorio o Estado Independente de Croacia, un Estado marioneta que incluía Bosanska Gradiška e os seus arredores.

Lepa Radić participou nas preparacións do levantamento con accións como agochar armas. En novembro de 1941, Lepa Radić e outros membros da familia foron arrestados pola Ustaše, unha banda terrorista independentista croata. Coa axuda de partisanos encubertos, ela e a súa irmá Dara fuxiron da prisión o 23 de decembro de 1941.[4]

A continuación uniuse como combatente á 7ª compañía partisana do 2º Destacamento de Krajiški. Recibiu instrución na localidade de Lamovita e foi activista da Liga dos Comunistas na zona de Prijedor. Foi logo enviada á zona de Pogrmeč, onde traballou politicamente coas mocidades e participou nas actividades insurxentes.[2] En febreiro de 1943, Lepa Radić encargouse de transportar os feridos na batalla do Neretva a un refuxio en Grmech.

Durante a loita contra a 7ª División de Montaña SS Prinz Eugen foi capturada e trasladada a Bosanska Krupa. Despois de ser torturada durante varios días nun intento de sacarlle información, foi sentenciada a morte por aforcamento.

Coa corda no pescozo, gritou: "Longa vida ao Partido Comunista e aos partisanos! Loita, xente, pola túa liberdade! Non te rendas ante os malvados! Serei asasinada, pero haberá quen me vingue!" Nos seus últimos momentos no cadafalso, ofreceron o indulto a cambio de delatar os líderes e membros do Partido Comunista no refuxio. Ela rexeitou a súa oferta coas palabras: "Non son unha traidora da miña xente. Eses por quen preguntas revelarán as súas identidades cando logren borrar a todos os teus malfeitores, ata o último home".[4] Lepa Radić tiña só 17 anos cando foi executada publicamente.

Notas[editar | editar a fonte]

  1. Jancar-Webster, Barbara (1990). Women & Revolution in Yugoslavia, 1941-1945 (en inglés). Arden Press. p. 100. ISBN 0-912869-10-0. Consultado o 21 de novembro de 2020. 
  2. 2,0 2,1 Čaušević, Jasmina, ed. (2014). WOMEN documented : women and public life in Bosnia and Herzegovina in the 20th century (PDF) (en inglés). Sarajevo: Gender Edition. p. 47. ISBN 978-9958-536-19-9. Consultado o 21 de novembro de 2020. 
  3. "Radić Svetozara Lepa". znaci.net (en bosníaco). Arquivado dende o orixinal o 28 de setembro de 2020. Consultado o 21 de novembro de 2020. 
  4. 4,0 4,1 Kovačević, Dušanka (1977). Women of Yugoslavia in the National Liberation War (en inglés). Belgrado: Conference for Social Activities of Yugoslav Women. p. 45. Consultado o 21 de novembro de 2020. 

Véxase tamén[editar | editar a fonte]

Bibliografía[editar | editar a fonte]

  • Bjelić, Krste; Svirčić, Zdenko (1980). Heroine Jugoslavije (en croata). Zagreb: Spektar. OCLC 439136119. 

Ligazóns externas[editar | editar a fonte]